Από την «πλατιά προοδευτική παράταξη» στις εσωτερικές αποκηρύξεις – Ο Λεονταράκης άναψε φωτιές στην ΕΛ.Α.Σ. – Οι «ορφανοί» φεύγουν και η Κουμουνδούρου αλλάζει ιδιοκτήτη

Δεν πρόλαβε να στεγνώσει το μελάνι από τις ανακοινώσεις για το νέο εγχείρημα του Αλέξη Τσίπρα και ήδη στο εσωτερικό της ΕΛ.Α.Σ. καταγράφονται οι πρώτες δημόσιες αποστασιοποιήσεις.

Η Ιωάννα Λαλλιώτου επέλεξε να αποδοκιμάσει χωρίς περιστροφές την ανάρτηση του μέλους του Εθνικού Συμβουλίου, Γιάννη Λεονταράκη, ο οποίος είχε παρομοιάσει τις προσφυγικές ροές στην Κρήτη με την τουρκική εισβολή στην Κύπρο. «Με σοκάρει αυτή η ανάρτηση. Είναι βαριά. Είναι απαράδεκτη», δήλωσε, αφήνοντας ταυτόχρονα αιχμές ότι θα έπρεπε να είχε προηγηθεί έλεγχος των δημόσιων τοποθετήσεων όσων επιλέχθηκαν για το νέο πολιτικό εγχείρημα.

Το πολιτικό ζήτημα, όμως, είναι μεγαλύτερο από μία ανάρτηση. Διότι ο Γιάννης Λεονταράκης δεν είναι ένας απλός σχολιαστής των κοινωνικών δικτύων. Είναι μέλος του 400μελούς Εθνικού Συμβουλίου του νέου φορέα του Αλέξη Τσίπρα, ενώ στο παρελθόν είχε ταχθεί υπέρ ιδιαίτερα αυστηρών πολιτικών για το μεταναστευτικό, ακόμη και προτείνοντας τη φιλοξενία προσφύγων σε πλοίο αντί για δομές στην Κρήτη.

Έτσι, γεννώνται εύλογα πολιτικά ερωτήματα. Πώς έγινε η επιλογή των προσώπων; Υπήρξε αξιολόγηση των δημόσιων παρεμβάσεών τους; Και κυρίως, ποια είναι τελικά η πολιτική φυσιογνωμία του νέου εγχειρήματος όταν στελέχη του αναγκάζονται από τις πρώτες κιόλας ημέρες να αποκηρύσσουν δημόσια άλλα στελέχη του ίδιου χώρου;

Η υπόθεση αναδεικνύει και μια βαθύτερη αντίφαση. Ένα εγχείρημα που φιλοδοξεί να εκφράσει τον προοδευτικό χώρο βρίσκεται να απολογείται για απόψεις που οι ίδιοι οι συνεργάτες του χαρακτηρίζουν απαράδεκτες. Και όταν η πρώτη εικόνα που εκπέμπεται προς την κοινωνία είναι δημόσιες εσωτερικές αποδοκιμασίες, τότε το πρόβλημα δεν είναι μόνο επικοινωνιακό. Είναι πρωτίστως πολιτικό.

Στην πολιτική, οι πρώτες επιλογές προσώπων λειτουργούν ως δήλωση προθέσεων. Όταν όμως οι επιλογές αυτές μετατρέπονται σε δημόσιες απολογίες, το ερώτημα δεν είναι ποιος έκανε την επίμαχη ανάρτηση. Το ερώτημα είναι ποιος τον επέλεξε και με ποια κριτήρια.

Πριν από λίγες ημέρες μιλούσαν για «διάσωση του ΣΥΡΙΖΑ». Σήμερα μετρούν παραιτήσεις, αύριο θα μετρούν βουλευτές. Το κόμμα που μέχρι χθες βρισκόταν σε κατάσταση αναμονής για τις κινήσεις του Αλέξη Τσίπρα περνά πλέον ολοκληρωτικά στα χέρια της ομάδας Πολάκη – Παππά – Δούρου, με στόχο να οδηγήσει τον ΣΥΡΙΖΑ αυτόνομα στις εκλογές.

Οι «ορφανοί» φεύγουν και η Κουμουνδούρου αλλάζει ιδιοκτήτη

Η εικόνα είναι σχεδόν συμβολική. Έξι παραιτήσεις από την Πολιτική Γραμματεία, νέα πλειοψηφία στο κομματικό όργανο, προαναγγελία αποχωρήσεων στελεχών και βουλευτών και, στο τέλος της ημέρας, ο Παύλος Πολάκης να δηλώνει χωρίς περιστροφές ότι θα είναι υποψήφιος για την προεδρία της Κοινοβουλευτικής Ομάδας.

Η Κουμουνδούρου αλλάζει χέρια. Όχι με συνέδριο, ούτε με εκλογές από τη βάση, αλλά μέσα από μια εσωκομματική ανατροπή που ολοκληρώνεται όσο οι άνθρωποι που επένδυσαν πολιτικά στην επιστροφή του Αλέξη Τσίπρα εγκαταλείπουν τις κομματικές θέσεις τους.

Το παράδοξο είναι προφανές. Η πλευρά που μέχρι πριν από λίγες εβδομάδες παρουσιαζόταν ως μειοψηφία είναι πλέον η νέα πλειοψηφία. Και όσοι περίμεναν ότι ο ΣΥΡΙΖΑ θα λειτουργούσε ως πολιτική γέφυρα προς το νέο κόμμα του Αλέξη Τσίπρα βλέπουν τώρα την πόρτα να κλείνει οριστικά.

Η ομάδα Πολάκη – Παππά – Δούρου επιχειρεί να στήσει από την αρχή έναν ΣΥΡΙΖΑ που θα κατέβει αυτόνομα στις εκλογές, θα επαναφέρει τον Πολάκη στην Κοινοβουλευτική Ομάδα, θα εκλέξει νέα ηγεσία στη Βουλή και θα επιχειρήσει να παρουσιάσει εικόνα κανονικότητας. Το αφήγημα είναι σαφές: «ο ΣΥΡΙΖΑ δεν διαλύεται, συνεχίζει».

Το πρόβλημα είναι ότι, την ίδια στιγμή που ανακοινώνεται η «νέα αρχή», το κόμμα αδειάζει. Οι πληροφορίες για 10 έως 14 βουλευτές που εξετάζουν την έξοδο, οι νέες παραιτήσεις από όργανα και οργανώσεις και η ανοιχτή πολιτική σύγκρουση με το στρατόπεδο Τσίπρα δείχνουν ότι η μάχη δεν έχει τελειώσει. Μόλις ξεκίνησε.

Η ειρωνεία της υπόθεσης είναι ότι όσοι κατηγορούνταν μέχρι χθες πως οδηγούν τον ΣΥΡΙΖΑ στη διάσπαση, εμφανίζονται σήμερα ως οι θεματοφύλακες της κομματικής συνέχειας. Και όσοι μιλούσαν για «ενότητα του προοδευτικού χώρου» αποχωρούν αφήνοντας πίσω τους ένα κόμμα που αλλάζει πολιτική ταυτότητα.

Η Κουμουνδούρου δεν περιμένει πλέον τον Αλέξη Τσίπρα. Προσπαθεί να επιβιώσει χωρίς αυτόν. Το αν θα τα καταφέρει, θα κριθεί στις κάλπες. Μέχρι τότε, όμως, η μεγαλύτερη πολιτική μάχη δεν θα δοθεί απέναντι στη Νέα Δημοκρατία ή στο ΠΑΣΟΚ. Θα δοθεί ανάμεσα στον ΣΥΡΙΖΑ που απέμεινε και στον χώρο που διεκδικεί να εκφράσει ο ίδιος ο πρώην πρωθυπουργός.

Και κάπως έτσι, το κόμμα που για μήνες βρισκόταν στη σκιά του Τσίπρα επιχειρεί τώρα να αποδείξει ότι μπορεί να υπάρξει χωρίς τον ιδρυτή του. Το αν πρόκειται για αναγέννηση ή για την τελευταία πράξη μιας μακράς εσωκομματικής σύγκρουσης, θα φανεί πολύ σύντομα.

Μήνυμα με αποδέκτη τον Σαμαρά ή μήνυμα προς τους… γαλάζιους;

Το Μαξίμου ανοίγει μόνο του τη συζήτηση για μετεκλογική συνεργασία, αλλά βάζει από τώρα τους όρους του παιχνιδιού

Ενδιαφέρον δεν έχει μόνο τι είπαν ο Άδωνις Γεωργιάδης και ο Παύλος Μαρινάκης. Ενδιαφέρον έχει κυρίως γιατί το είπαν τώρα.

Για πρώτη φορά δύο κορυφαία κυβερνητικά στελέχη άνοιξαν δημόσια – έστω και υποθετικά – τη συζήτηση για ένα σενάριο που μέχρι σήμερα ζούσε αποκλειστικά στο πολιτικό παρασκήνιο: τη μετεκλογική συνεννόηση της Νέας Δημοκρατίας με το υπό ίδρυση κόμμα του Αντώνη Σαμαρά. Και πριν καν υπάρξει κόμμα, πριν υπάρξει κάλπη, πριν υπάρξει αποτέλεσμα, έσπευσαν να θέσουν τη βασική «κόκκινη γραμμή»: πρωθυπουργός μόνο ο Κυριάκος Μητσοτάκης.

Το παράδοξο είναι προφανές. Η πλευρά Σαμαρά δεν έχει ζητήσει συνεργασία, δεν έχει μιλήσει για άλλον πρωθυπουργό και επισήμως δεν έχει καν ανακοινώσει πολιτικό φορέα. Παρ’ όλα αυτά, το Μαξίμου απαντά σε ένα αίτημα που… δεν έχει διατυπωθεί.

Αυτό δείχνει ότι ο πραγματικός αποδέκτης ίσως δεν είναι ο ίδιος ο Αντώνης Σαμαράς, αλλά η γαλάζια βάση. Οι πρόσφατες δημοσκοπήσεις καταγράφουν ότι το υπό διαμόρφωση εγχείρημα του πρώην πρωθυπουργού εμφανίζει αυξημένη δυναμική και κυρίως διεισδύει στον σκληρό πυρήνα της ΝΔ. Όταν, σύμφωνα με τις μετρήσεις, σχεδόν τρεις στους δέκα ψηφοφόρους της ΝΔ δηλώνουν ότι θα μπορούσαν να ακολουθήσουν τον Σαμαρά, κάθε πολιτικό μήνυμα αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα.

Με άλλα λόγια, η κυβέρνηση μοιάζει να επιχειρεί προληπτική πολιτική άμυνα. Στέλνει το μήνυμα ότι η πόρτα δεν είναι κλειστή για συνεννόηση, αλλά το πλαίσιο θα το καθορίζει αποκλειστικά η Πειραιώς και το Μέγαρο Μαξίμου. Συνεργασία, ίσως. Συγκυβέρνηση, πιθανόν. Διαπραγμάτευση για το πρόσωπο του πρωθυπουργού, ποτέ.

Το ερώτημα, πάντως, παραμένει. Αν δεν υπάρχει ακόμη κόμμα Σαμαρά, δεν υπάρχει αίτημα συνεργασίας και δεν υπάρχει δημόσια διαφωνία για τον πρωθυπουργό, ποια ακριβώς συζήτηση προσπαθεί να προλάβει η κυβέρνηση;

Στην πολιτική, συνήθως, όταν διαψεύδεις ένα σενάριο πριν καν εμφανιστεί, σημαίνει ότι φοβάσαι μήπως τελικά… εμφανιστεί.

• Αλέξης Τσίπρας
• ΕΛ.Α.Σ. – Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη