Αποκάλυψη BBC: Πώς η Ρωσία στρατολογεί ανήλικους στην Ουκρανία για επιθέσεις δολιοφθοράς – Ο Βλαντ λαμβάνει 2.000 δολάρια για μια βόμβα

Τον περασμένο Ιούλιο ένας 17χρονος από την ανατολική Ουκρανία ταξίδεψε σχεδόν 500 μίλια προκειμένου να παραλάβει μια βόμβα και ένα κινητό τηλέφωνο, τα οποία ήταν κρυμμένα σε πάρκο της δυτικής πόλης Ρίβνε. Όπως λέει ο ίδιος στο BBC, είχαν δελεάσει τον ανήλικο, τον οποίο θα αποκαλούμε «Βλαντ» για λόγους ασφαλείας, με υπόσχεση αμοιβής 2.000 δολαρίων (περίπου 1.520 λίρες) για να τοποθετήσει τη βόμβα σε ένα βαν που χρησιμοποιείται από την ουκρανική στρατιωτική υπηρεσία στρατολόγησης. «Όταν συνέδεα τα καλώδια, νόμιζα ότι μπορεί να εκραγεί. Νόμιζα ότι μπορεί να πεθάνω», λέει.

Σύμφωνα με την ουκρανική κυβέρνηση, ο Βλαντ είναι ένας από τους εκατοντάδες ανήλικους και νεαρούς ενήλικες που έχουν στρατολογηθεί μέσω διαδικτύου από ρωσικά δίκτυα, με οικονομικό δέλεαρ, προκειμένου να πραγματοποιήσουν επιθέσεις και πράξεις δολιοφθοράς μέσα στην ίδια τους τη χώρα. Οι χειριστές του, όπως λέει, τον καθοδήγησαν ώστε να ρυθμίσει το τηλέφωνο για ζωντανή μετάδοση της σκηνής, ώστε να μπορέσουν να πυροδοτήσουν τη βόμβα από απόσταση τη στιγμή που το όχημα θα δεχόταν κάποιον επιβάτη. Ωστόσο, η ουκρανική υπηρεσία ασφαλείας SBU είχε παρακολουθήσει τις κινήσεις και κατάφερε να αποτρέψει την επίθεση. Ο Βλαντ, που σήμερα είναι 18 ετών, βρίσκεται αντιμέτωπος με κατηγορίες τρομοκρατίας και μακρά ποινή φυλάκισης, η οποία μπορεί να φτάσει έως και τα 12 χρόνια.

Καθισμένος στο αυστηρά φρουρούμενο κέντρο κράτησης στη Ρίβνε, δίπλα στον δικηγόρο του, παραδέχεται ότι θα μπορούσε να είχε συμβάλει στη δολοφονία κάποιου. «Το σκέφτηκα. Αλλά κανείς δεν συμπαθεί τους αξιωματικούς στρατολόγησης», λέει. «Νόμιζα: λοιπόν… θα κάνω ό,τι κάνουν όλοι οι άλλοι».

Μια ανησυχητική τάση: ανήλικοι ως σαμποτέρ

Η SBU αναφέρει ότι τα τελευταία δύο χρόνια έχει ταυτοποιήσει περισσότερους από 800 Ουκρανούς που φέρονται να στρατολογήθηκαν διαδικτυακά από τη Ρωσία — μεταξύ αυτών 240 ανήλικοι, ορισμένοι μόλις 11 ετών. Η ειδικός κυβερνοασφάλειας Αναστάσια Απέτικ, που διδάσκει διαδικτυακή ασφάλεια σε σχολεία, λέει ότι υπάρχουν ακόμη πιο ακραίες περιπτώσεις: «Έχουν προσπαθήσει να στρατολογήσουν παιδιά 9 ή 10 ετών».

Σχολεία στο Κίεβο και σε άλλες πόλεις έχουν δεχτεί επισκέψεις από αξιωματικούς της SBU, που προειδοποιούν τους εφήβους για τον κίνδυνο να παρασυρθούν σε δραστηριότητες εντελώς ασύμβατες με την ηλικία τους. Ο Αντρίι Νέμπιτοφ, αναπληρωτής επικεφαλής της ουκρανικής Εθνικής Αστυνομίας, εξηγεί ότι υπάρχει στοχευμένη στρατηγική εντοπισμού ευάλωτων νέων. «Τα παιδιά δεν αντιλαμβάνονται πάντα τις συνέπειες των πράξεών τους», σημειώνει.

«Ο εχθρός δεν διστάζει να χρησιμοποιήσει ανηλίκους για κατασκευή εκρηκτικών από οικιακά χημικά και την τοποθέτησή τους σε στρατολογικά γραφεία ή αστυνομικά τμήματα».

Πώς λειτουργεί η στρατολόγηση μέσω Telegram και TikTok

Οι ουκρανικές αρχές αναφέρουν ότι η στρατολόγηση γίνεται κυρίως μέσω Telegram, αλλά επίσης στο TikTok και ακόμη και σε πλατφόρμες βιντεοπαιχνιδιών. Οι περισσότεροι νεαροί, σύμφωνα με την SBU, δεν έχουν φιλορωσικά κίνητρα — παρασύρονται αποκλειστικά από την προοπτική εύκολου χρήματος.

Ο Βλαντ επιβεβαιώνει αυτή την εικόνα. Δεν υποστήριζε τη Ρωσία, ούτε είχε στο παρελθόν εμπλακεί σε παράνομες πράξεις. Απλώς αναζητούσε εργασία εξ αποστάσεως. Όταν έγραψε σχετική ανάρτηση σε δύο κανάλια του Telegram, του απάντησε σχεδόν αμέσως ένας άνδρας που αυτοσυστηνόταν ως «Ρόμαν» — μιλώντας ρωσικά με «προφορά του δρόμου».

Αρχικά, ο Βλαντ δίστασε. Όμως οι εντολές έγιναν σταδιακά πιο επικίνδυνες. Πρώτη αποστολή ήταν η παραλαβή χειροβομβίδας, που τελικά δεν βρέθηκε, αλλά πληρώθηκε με 30 δολάρια. Λίγες ημέρες αργότερα, του ζητήθηκε να πυρπολήσει ένα βαν στρατολόγησης, να το βιντεοσκοπήσει και να απομακρυνθεί. Για αυτή την επίθεση πήρε περίπου 100 δολάρια σε κρυπτονομίσματα — πολύ λιγότερα από τα 1.500 που είχαν υποσχεθεί. Ο «Ρόμαν» τον διαβεβαίωσε ότι τα υπόλοιπα χρήματα θα τα έπαιρνε αν τοποθετούσε τη βόμβα στο Ρίβνε.

Κανάλια στρατολόγησης: “Μετρητά για χάος”

Το BBC εντόπισε πολλά κανάλια στο Telegram που δημοσιεύουν βίντεο εμπρησμών και εκρήξεων, ισχυριζόμενα ότι έγιναν κατόπιν εντολών τους. Κάποια προσφέρουν ακόμη και «τιμοκατάλογο» για χτυπήματα:

1. 1.500 δολάρια για εμπρησμό ταχυδρομείου
2. 3.000 δολάρια για επίθεση σε τράπεζα
3. διαβαθμίσεις ανάλογα με την «πολυπλοκότητα» του στόχου

Οι χειριστές δίνουν οδηγίες όπως: «Καλύτερα να ρίξετε βενζίνη μέσα ή να πετάξετε πολλές μολότοφ».

Το BBC εντόπισε ακόμη αγγελίες για «καλοπληρωμένη μερική απασχόληση» σε άσχετες ουκρανικές ομάδες — ακόμη και ομάδες προσφύγων ή συμβουλών ομορφιάς — οι οποίες τελικά οδηγούσαν σε προτάσεις για εμπρησμούς με αμοιβή. Παρά τις αναφορές στο Telegram, οι περισσότερες από αυτές τις σελίδες παραμένουν ενεργές.

Θανατηφόρες συνέπειες

Σύμφωνα με την SBU, υπάρχουν περιπτώσεις όπου Ρώσοι χειριστές πυροδότησαν από απόσταση αυτοσχέδιους εκρηκτικούς μηχανισμούς, γνωρίζοντας ότι οι νεαροί που μετέφεραν τη συσκευή θα σκοτώνονταν.

Τον Μάρτιο, ένας 17χρονος σκοτώθηκε και ένας 15χρονος τραυματίστηκε σοβαρά όταν βόμβα εξερράγη στον σταθμό του Ιβάνο-Φρανκίβσκ.

Η ρωσική πλευρά αντεπιτίθεται με κατηγορίες

Η ρωσική πρεσβεία στο Λονδίνο απέρριψε πλήρως τους ισχυρισμούς ότι το ρωσικό κράτος βρίσκεται πίσω από αυτά τα δίκτυα, υποστηρίζοντας ότι… συμβαίνει το αντίθετο: ότι η Ουκρανία στρατολογεί Ρώσους πολίτες, συμπεριλαμβανομένων παιδιών, για επιθέσεις μέσα στη Ρωσία.

Ωστόσο, καμία από τις δύο πλευρές δεν έχει παρουσιάσει ανεξάρτητα επαληθεύσιμες αποδείξεις, και η πραγματική έκταση της ανάμειξης κρατικών μηχανισμών παραμένει δύσκολο να διαπιστωθεί.

Το μήνυμα του Βλαντ

Μέσα από το κέντρο κράτησης, ο νεαρός έχει ένα ξεκάθαρο μήνυμα προς όσους μπορεί να δελεαστούν:«Δεν αξίζει. Ή θα σε εξαπατήσουν και θα καταλήξεις φυλακή, όπως εγώ, ή θα κρατάς μια βόμβα στα χέρια σου και θα ανατιναχτείς».

• telegram
• TikTok
• δολιοφθορά
• Ουκρανία
• πράκτορες
• Ρωσία
• στρατολόγηση