Δ. Λάλας: “Μικρά, αλλά ουσιαστικά βήματα προόδου στο Κανκούν”

“Πραγματική πρόοδος” υπήρξε στη Διάσκεψη των Ηνωμένων Εθνών για το Κλίμα στο Κανκούν, στο Μεξικό, δήλωσε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο Εθνικός Εκπρόσωπος για το Κλίμα Δημήτρης Λάλας.

“Σημειώθηκε πρόοδος σε αρκετά επιμέρους θέματα, πέραν του ότι υπήρξε μια απόφαση, σαν αποτέλεσμα της οποίας εξακολουθεί να είναι εν ζωή η διαδικασία της διαπραγμάτευσης μέσω των κανόνων του ΟΗΕ”, συμπλήρωσε.

Ο επικεφαλής της ελληνικής αντιπροσωπείας στις δεκαήμερες συνομιλίες που ολοκληρώθηκαν στις 10 Δεκεμβρίου, στο Κανκούν στάθηκε εμφατικά στο ότι η διαπραγμάτευση κατέληξε σε κείμενο απόφασης όλων των συμβαλλομένων μερών. Σε κείμενο απόφασης, στο οποίο ενσωματώθηκαν πολλά από όσα αναφέρονται στη “Συμφωνία της Κοπεγχάγης”, που υπέγραψαν 114 από τα 194 μέλη του ΟΗΕ, “άρα δεν έχει καμιά υπόσταση πέραν αυτής που θα ήθελαν να της δώσουν όσοι την υπέγραψαν”, όπως επισήμανε.

“Είμαι ικανοποιημένος επειδή ήμουν από τους απαισιόδοξους. Πίστευα ότι δεν θα γινόταν απολύτως τίποτα. Με εξέπληξε και με ικανοποίησε το γεγονός ότι υπήρξε ένα κείμενο 27 σελίδων το οποίο συμφωνήθηκε. Δεν υπήρξε δραστική πρόοδος, ούτε δραστική συμφωνία. Και υπάρχουν μια σειρά από θέματα στα οποία οι απόψεις πολλών χωρών διαφέρουν σημαντικά. Εντούτοις, σε μια σειρά από άλλα θέματα υπήρξε προσέγγιση και συμφωνία. Παλιά, δεν ήταν σίγουρο ότι όλοι θα συμφωνούσαν σε αυτά”, υπογράμμισε ο κ. Λάλας.

Καταλυτικός ήταν ο ρόλος της μεξικανικής προεδρίας στην επίτευξη της συμφωνίας εκτιμά ο Εθνικός Εκπρόσωπος για το Κλίμα, καθώς κατέβαλε προσπάθειες να μην υπάρξουν “κλειστές” συνεδριάσεις μικρών ομάδων κρατών, όπως στην Κοπεγχάγη, να μην υπάρξουν “κρυφά” κείμενα, τα οποία θα εμφανίζονταν και θα επιβάλλονταν την τελευταία στιγμή. Μικρές ομάδες διαπραγμάτευσης υπήρχαν αλλά πάντα με την προϋπόθεση να μην αποκλείεται όποιος ήθελε να συμμετάσχει, εξήγησε. Απέδωσε, τέλος, την κατάληξη σε συμφωνία και στον κώδικα ενδυμασίας που επέβαλε η μεξικανική προεδρία “όχι, γραβάτες, όχι σακάκια, όχι κοστούμια, που με τη βοήθεια της πολύ όμορφης τοποθεσίας που φιλοξένησε τη Διάσκεψη επέτρεψε να υπάρχει καλή διάθεση μέχρι το τέλος”.

Η αποκατάσταση της εμπιστοσύνης μεταξύ των χωρών, που δέχθηκε βαρύτατο πλήγμα στην περυσινή Διάσκεψη για το Κλίμα στην Κοπεγχάγη, θεωρείτο από όλους – και από τον γενικό διευθυντή του Προγράμματος των Ηνωμένων Εθνών για το Κλίμα Αχίμ Στάινερ, όπως είχε ο ίδιος τονίσει σε συνέντευξη του στο ΑΠΕ-ΜΠΕ τον Νοέμβριο – μείζονος σημασίας στόχος της φετινής Διάσκεψης. Αναφερόμενος στο έλλειμμα εμπιστοσύνης, ο κ. Λάλας υπογράμμισε ότι “είναι σίγουρα πολύ μικρότερο – μπορεί να είναι πραγματικά ελάχιστο – σε σχέση με την Κοπεγχάγη”.

Σχολιάζοντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ τα “μικρά, αλλά ουσιαστικά βήματα προόδου” που έγιναν, ο Εθνικός Εκπρόσωπος για το Κλίμα διευκρίνισε ότι στη συμφωνία “καλούνται όλες οι χώρες να βελτιώσουν τις δεσμεύσεις τους” όσον αφορά τη μείωση των εκπομπών, χωρίς να γίνεται σαφής αναφορά στον στόχο για άνοδο της θερμοκρασίας μικρότερης των 2 βαθμών Κελσίου, σε σχέση με την προ-βιομηχανική εποχή. Και τούτο, παρά το ότι ήταν κοινή διαπίστωση των διαπραγματευόμενων μερών ότι οι σημερινές δεσμεύσεις οδηγούν σε σημαντικά μεγαλύτερη άνοδο της θερμοκρασίας.

Ο Δημήτρης Λάλας εκτιμά ότι είναι πολύ δύσκολο να υπάρξει συνέχεια για δεύτερη φάση του Πρωτόκολλου του Κιότο, δεδομένης της άποψης των ΗΠΑ – δεν το έχουν κυρώσει – ότι υπάρχουν άλλοι πιο πρόσφοροι μηχανισμοί για την επίτευξη της μείωσης των εκπομπών των αερίων του θερμοκηπίου αλλά και της εκπεφρασμένης θέσης της Ιαπωνίας – το έχει κυρώσει – για μία και ενιαία, νομικά δεσμευτική συμφωνία μετά τη λήξη της δέσμευσης του Πρωτοκόλλου, στα τέλη του 2012.

Σχετικά με τη δημιουργία του “Πράσινου Κλιματικού Ταμείου”, το οποίο καλείται να διαχειριστεί τα ποσά χρηματοδότησης δράσεων στις αναπτυσσόμενες χώρες για προσαρμογή στην αλλαγή του κλίματος, ο κ. Λάλας εξήγησε ότι “καμιά χώρα δεν έχει νομική υποχρέωση να καταθέσει στο Ταμείο” τη συνεισφορά της. Όσον αφορά το συνολικό ποσό των 30 δισ. δολαρίων που πρέπει να εκταμιευθεί για αυτό το σκοπό μέχρι το 2012, το κάθε κράτος-μέλος του ΟΗΕ αποφασίζει το ίδιο πού και με ποιον τρόπο θα διαθέσει τη συνεισφορά του (η Ελλάδα έχει διαθέσει περί τα 4 εκατ. ευρώ). Στο Ταμείο – με 24μελές συμβούλιο, εκ των οποίων τα 12 μέλη θα είναι από τις αναπτυσσόμενες χώρες – “θα πρέπει, όπως λέει η απόφαση, να συγκεντρωθούν χρήματα τα οποία θα τα διαχειριστεί το ίδιο και θα καταβληθεί προσπάθεια να ανέλθουν, το 2020, συνολικά σε 100 δισ. δολάρια”, είπε ο κ. Λάλας.

Η συμφωνία για οικονομική βοήθεια σε χώρες να αποτρέψουν αύξηση των εκπομπών λόγω της αποδάσωσης προβλέπει στην ουσία “το στήσιμο του μηχανισμού και κάποιους βασικούς κανόνες για την επιβεβαίωση ότι όντως θα υπάρξει προστασία των δασών στις αναπτυσσόμενες χώρες”, εξήγησε ο Εθνικός Εκπρόσωπος για το Κλίμα. Δεν προσδιορίζεται στη συμφωνία η προέλευση των ποσών, πρόσθεσε.

Διευκρίνισε, επίσης, ότι η συμφωνία για μηχανισμό μεταφοράς τεχνογνωσίας και τεχνολογίας χαμηλών εκπομπών άνθρακα στις φτωχότερες χώρες προβλέπει όχι ένα αλλά ανά περιοχές κέντρα μεταφοράς καθώς και δημιουργία δικτύου για την υποβοήθηση της διαδικασίας.

Τέλος, σχετικά με τη συμφωνία για την παρακολούθηση, αναφορά και επαλήθευση της μείωσης των εκπομπών μέσω κλιματικών δράσεων στις αναπτυσσόμενες αλλά και στις ανεπτυγμένες χώρες ο κ. Λάλας επισήμανε ότι η ήδη προηγμένη μεθοδολογία που είχαν οι χώρες που έχουν υπογράψει το Πρωτόκολλο του Κιότο θα είναι πλέον κοινή για όλους, συμπεριλαμβανομένων των ΗΠΑ. Και θα αποτελέσει οδηγό για τις αναπτυσσόμενες χώρες, ενώ συμφωνήθηκε να καταβληθεί προσπάθεια για τη βελτίωση αυτής της μεθοδολογίας.

Στην εύλογη ερώτηση ότι, δεδομένης της εξέλιξης στο Κανκούν, ποιες μπορούν να είναι οι προσδοκίες για την επόμενη Διάσκεψη, στα τέλη του 2011, στο Ντέρμπαν, στη Νότια Αφρική, ο Εθνικός Εκπρόσωπος για το Κλίμα είπε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ: “νομίζω ότι οι προσδοκίες θα εξακολουθούν να είναι μικρές. Θεωρώ θετικό το ότι εξακολουθούν να υπάρχουν διακριτά και αναγνωρίσιμα βήματα προς τα εμπρός. Παραμένω λίγο συγκρατημένος όσον αφορά το τι θα περίμενε κανείς από το Ντέρμπαν, αλλά είμαι σίγουρος ότι και εκεί θα γίνει άλλο ένα βήμα”.