Μακρόν σε Μητσοτάκη: Αν η κυριαρχία σας απειλείται κάντε ό,τι χρειάζεται – Θα είμαστε εδώ για εσάς – «Ελλάς-Γαλλία συμμαχία»

Με κεντρικό μήνυμα ότι η Ευρώπη πρέπει να κινηθεί ταχύτερα προς την ενίσχυση της στρατηγικής της αυτονομίας, ο Κυριάκος Μητσοτάκης και ο Εμανουέλ Μακρόν ανέδειξαν από την Αθήνα τις νέες ισορροπίες στις σχέσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης με τις ΗΠΑ, την Κίνα και το ΝΑΤΟ.

Ο Γάλλος πρόεδρος υπογράμμισε ότι η σημερινή αμερικανική πολιτική δεν έχει στο επίκεντρό της τα ευρωπαϊκά συμφέροντα, σημειώνοντας πως οι ΗΠΑ εδώ και 15 χρόνια έχουν αποφασίσει να προτάσσουν τα δικά τους συμφέροντα. «Αυτά που κάνει η Αμερική σήμερα, θα συνεχίσει να τα κάνει», ανέφερε, καλώντας την Ευρώπη να λάβει αποφάσεις και να δράσει πιο αποτελεσματικά για την ενίσχυση της ανεξαρτησίας της.

Από την πλευρά του, ο πρωθυπουργός επισήμανε ότι ο σημερινός Λευκός Οίκος δεν αποτελεί συνέχεια των προηγούμενων αμερικανικών κυβερνήσεων, καθώς δίνει πολύ μεγαλύτερη έμφαση στα εθνικά συμφέροντα των ΗΠΑ. Παράλληλα, τόνισε ότι οι διατλαντικές σχέσεις παραμένουν ισχυρές και ότι υπάρχουν περιθώρια αμοιβαία επωφελούς συνεργασίας με την Ουάσιγκτον.

Η αμερικανική πολιτική και η ευρωπαϊκή αυτονομία

Ο Εμανουέλ Μακρόν ανέφερε ότι γνωρίζει τον Ντόναλντ Τραμπ και τον χαρακτήρα του, όμως υποστήριξε ότι το βασικό ζήτημα για την Ευρώπη δεν είναι μόνο το ύφος του εκάστοτε Αμερικανού προέδρου. Κατά τον Γάλλο πρόεδρο, η στρατηγική των ΗΠΑ έχει μεταβληθεί εδώ και χρόνια και πλέον προτάσσει σταθερά τα αμερικανικά συμφέροντα.

Ο Μακρόν είπε ότι ο Τραμπ συχνά εκφράζει αυτή τη στρατηγική πιο άμεσα και πιο επιθετικά. Ωστόσο, επέμεινε ότι η Ευρώπη πρέπει να έχει πλήρη επίγνωση της πραγματικότητας και να επιταχύνει τις αποφάσεις της.

Ο ευρωπαϊκός πυλώνας του ΝΑΤΟ

Ο Γάλλος πρόεδρος ξεκαθάρισε ότι πιστεύει στον ευρωπαϊκό πυλώνα του ΝΑΤΟ. Όπως είπε, το ΝΑΤΟ παραμένει χρήσιμη συμμαχία, ιδίως λόγω της διαλειτουργικότητας, όμως οι Ευρωπαίοι πρέπει να γίνουν ισχυρότεροι.

Σύμφωνα με τον Μακρόν, το μεγάλο προειδοποιητικό σήμα ήρθε το 2022 με τον Βλαντίμιρ Πούτιν και τον πόλεμο στην Ουκρανία. Τότε, όπως είπε, οι Ευρωπαίοι αναγκάστηκαν να αναλάβουν μεγαλύτερο βάρος, ενώ σήμερα όλα τα κράτη αυξάνουν τις αμυντικές τους δαπάνες.

«Ο στόχος είναι η στρατηγική αυτονομία», είπε, διευκρινίζοντας ότι αυτό δεν σημαίνει αποδυνάμωση του ΝΑΤΟ.

Μείωση εξαρτήσεων από Κίνα και ΗΠΑ

Ο Μακρόν στάθηκε επίσης στην ανάγκη μείωσης των εξαρτήσεων της Ευρώπης. Όπως ανέφερε, όπου υπάρχουν υπερβολικές εξαρτήσεις, η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να παρεμβαίνει.

Έφερε ως παραδείγματα την Κίνα, τις σπάνιες γαίες και την τεχνολογία, ενώ σημείωσε ότι αντίστοιχη ανάγκη μείωσης κινδύνων υπάρχει και έναντι των ΗΠΑ, χωρίς να εξισώνει τις δύο περιπτώσεις.

Η Κίνα ως πρόκληση για την Ευρώπη

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναφέρθηκε στην απειλή που συνιστά η Κίνα για την ευρωπαϊκή οικονομία, επισημαίνοντας ότι το Πεκίνο έχει τη δυνατότητα να ενισχύει απότομα συγκεκριμένους τομείς της παραγωγής.

Ο πρωθυπουργός τόνισε ότι η Ευρώπη επωφελήθηκε από την παγκόσμια τάξη, όμως σήμερα βρίσκεται αντιμέτωπη με νέους ανταγωνισμούς. Στο πλαίσιο αυτό, υπογράμμισε την ανάγκη ευρωπαϊκής προσαρμογής, χωρίς ρήξη με τις ΗΠΑ.

Η πυρηνική ενέργεια στην ευρωπαϊκή συζήτηση

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης άνοιξε και το ζήτημα της πυρηνικής ενέργειας, αναφέροντας ότι συμμετείχε σε σύνοδο του Μακρόν για το θέμα. Όπως είπε, αν η Ευρώπη θέλει φθηνή και σταθερή παραγωγή ενέργειας, η πυρηνική ενέργεια πρέπει να εξεταστεί σε συνδυασμό με τις πράσινες μορφές ενέργειας.

Ο πρωθυπουργός ανέφερε ως παράδειγμα τη Γαλλία, η οποία έχει επενδύσει εδώ και δεκαετίες σε δεκάδες πυρηνικούς αντιδραστήρες, σημειώνοντας ότι η Ευρώπη πρέπει να λάβει αποφάσεις.

Ο Γάλλος πρόεδρος περιέγραψε τη σημερινή διεθνή συγκυρία ως «καμπανάκι» για την Ευρώπη, τονίζοντας ότι «ο Αμερικανός πρόεδρος, ο Ρώσος πρόεδρος, ο Κινέζος πρόεδρος, είναι όλοι κατά της Ευρώπης». Κάλεσε την Ευρωπαϊκή Ένωση να αποκτήσει αυτοπεποίθηση, να υπερασπιστεί τη στρατηγική της αυτονομία και να λειτουργήσει με μεγαλύτερη ενότητα.

Από την πλευρά του, ο πρωθυπουργός υπογράμμισε ότι η εξισορρόπηση του ρόλου των ΗΠΑ θα οδηγήσει αναπόφευκτα σε μια πιο ισχυρή Ευρώπη, προειδοποιώντας ότι κάθε ανισορροπία θα είναι εις βάρος των Ευρωπαίων.

Το καμπανάκι Μακρόν για την Ευρώπη

Ο Εμανουέλ Μακρόν στάθηκε στη σημασία της στιγμής και υποστήριξε ότι η Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα νέο διεθνές περιβάλλον, στο οποίο δεν μπορεί να στηρίζεται αποκλειστικά σε παλαιές βεβαιότητες.

«Ας μην υποτιμούμε τη σημασία της στιγμής», ανέφερε, σημειώνοντας ότι ο Αμερικανός, ο Ρώσος και ο Κινέζος πρόεδρος κινούνται κατά της Ευρώπης. Για τον Γάλλο πρόεδρο, αυτό αποτελεί προειδοποίηση για την ανάγκη ευρωπαϊκής αυτοπεποίθησης.

Ο Μακρόν συνέδεσε τη συζήτηση με τον πόλεμο στην Ουκρανία. Ανέφερε ότι πολλοί αμφισβήτησαν αρχικά την ικανότητα της Ευρώπης να αντιδράσει, όμως από την πρώτη ημέρα επιβλήθηκαν κυρώσεις κατά της Ρωσίας. Όπως είπε, έχουν θεσπιστεί 20 πακέτα κυρώσεων, η Ρωσία «υποφέρει» και η Ουκρανία αμύνεται πιο αποτελεσματικά από όσο πολλοί περίμεναν.

Η Ευρώπη ως χώρος αξιοπιστίας

Ο Γάλλος πρόεδρος περιέγραψε την Ευρωπαϊκή Ένωση ως χώρο αξιοπιστίας και προβλεψιμότητας σε έναν κόσμο παγκόσμιας αταξίας. Επισήμανε ότι οι ΗΠΑ παραμένουν πρώτη δύναμη, όμως αρκετές χώρες δεν είναι πλέον βέβαιες για τον ρόλο τους ως συμμάχου.

Κατά τον Μακρόν, αυτή η συνθήκη δίνει στην Ευρώπη ιδιαίτερη αξία. Όταν η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει εταίρους, τους στηρίζει, είπε, παρουσιάζοντας την ευρωπαϊκή στάση ως στοιχείο συνέπειας και σταθερότητας.

Η εξισορρόπηση του ρόλου των ΗΠΑ

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης ανέφερε ότι η εξισορρόπηση του ρόλου των ΗΠΑ θα οδηγήσει σε μια πιο ισχυρή Ευρώπη. Όπως είπε, οποιαδήποτε ανισορροπία θα λειτουργήσει εις βάρος της Ευρώπης, η οποία σε διαφορετική περίπτωση θα «άγεται και θα φέρεται».

Η αναφορά αυτή εντάχθηκε στη συζήτηση για το κατά πόσο η Ευρώπη έχει εκχωρήσει μεγάλο μέρος της άμυνάς της στις ΗΠΑ. Το ερώτημα τέθηκε και με αφορμή επιχειρησιακά ζητήματα, όπως τα Στενά του Ορμούζ και η Ουκρανία.

Ο πρωθυπουργός αναγνώρισε ότι το ΝΑΤΟ παραμένει πυρήνας αποτροπής, όμως στάθηκε και στις περιπτώσεις χωρών που δεν είναι μέλη της Συμμαχίας, όπως η Κύπρος.

Η αναφορά Μητσοτάκη στην Κύπρο

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έκανε ειδική αναφορά στην Κύπρο, σημειώνοντας ότι η Ευρώπη ανέλαβε τις ευθύνες της. Όπως είπε, υπήρξε ανταπόκριση σε αίτημα και η κινητοποίηση έγινε σε επιχειρησιακό επίπεδο, βάσει ευρωπαϊκής συνθήκης.

«Αναλάβαμε τις ευθύνες μας ως Ευρωπαίοι», τόνισε ο πρωθυπουργός, υπογραμμίζοντας ότι το ζήτημα δείχνει την ανάγκη η Ευρώπη να διαθέτει και δικά της εργαλεία αντίδρασης, πέρα από το πλαίσιο του ΝΑΤΟ.

Ελλάδα και Γαλλία ως προπύργια στρατηγικής αυτονομίας

Ο πρωθυπουργός συμφώνησε με τον Εμανουέλ Μακρόν ότι οι σημερινές προκλήσεις αποτελούν μοναδική ευκαιρία για την Ευρώπη. Τόνισε ότι η στρατηγική αυτονομία πρέπει να αποκτήσει ουσιαστικό περιεχόμενο και παρουσίασε την Ελλάδα και τη Γαλλία ως προπύργια αυτής της προσπάθειας.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναφέρθηκε στη διμερή αμυντική συνεργασία και σημείωσε ότι η σχετική συμφωνία θα ανανεωθεί. Επισήμανε επίσης ότι η Ευρώπη πρέπει να ενθαρρύνει το οικοσύστημα της Άμυνας και να στηρίξει την ανάπτυξη ευρωπαϊκών δυνατοτήτων στον συγκεκριμένο τομέα.

Να παράγουμε ευρωπαϊκά και να αγοράζουμε ευρωπαϊκά

Ο Εμανουέλ Μακρόν επέμεινε στην ανάγκη η Ευρώπη να λειτουργήσει ως ενιαία δύναμη στην Άμυνα και την Ασφάλεια. Όπως είπε, η στρατηγική αυτονομία προϋποθέτει παραγωγή ευρωπαϊκών προϊόντων και ευρωπαϊκές αγορές.

«Ας συμπεριφερθούμε ως Ευρωπαίοι», ανέφερε, τονίζοντας ότι η πρόοδος απαιτεί λιγότερη προσκόλληση σε εθνικά συμφέροντα και σε συμφέροντα συγκεκριμένων εταιρειών.

Ο Γάλλος πρόεδρος είπε ότι η Άμυνα και η Ασφάλεια αποτελούν χαρακτηριστικό παράδειγμα του πεδίου όπου η Ευρώπη πρέπει να κινηθεί ενιαία, με απλούστερους κανόνες και μεγαλύτερη βιομηχανική κλίμακα.

Η κινεζική απειλή για την ευρωπαϊκή μεταποίηση

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναφέρθηκε με ιδιαίτερη έμφαση στην Κίνα, την οποία χαρακτήρισε τεράστια απειλή για τη μεταποίηση στην Ευρώπη.

Σύμφωνα με τον πρωθυπουργό, η Ευρώπη έχει να αντιμετωπίσει γίγαντες από την άλλη πλευρά, ενώ οι δικοί της κανόνες συχνά περιορίζουν τη δυνατότητα ευρωπαϊκών εταιρειών να αποκτήσουν πλεονέκτημα. Έφερε ως παράδειγμα τους κανόνες περί συγχωνεύσεων, ζητώντας πιο γενναιόδωρη στάση απέναντι στους Ευρωπαίους επενδυτές.

Ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε και στο παράδειγμα του Euronext, το οποίο εξαγόρασε το Χρηματιστήριο της Αθήνας, λέγοντας ότι ο αντίκτυπος ήταν θετικός. Όπως είπε, η Ευρώπη χρειάζεται μεγάλες επιχειρήσεις για λόγους κλίμακας.

Το ερώτημα για το ευρωπαϊκό μαχητικό νέας γενιάς

Στη συζήτηση τέθηκε και το ερώτημα γιατί οι Ευρωπαίοι δεν μπορούν να συνεργαστούν αποτελεσματικά για το μαχητικό της επόμενης γενιάς, ενώ η Airbus αποτελεί επιτυχημένο παράδειγμα ευρωπαϊκής συνεργασίας.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναγνώρισε την αξία της συνεργασίας στον αμυντικό τομέα, κάνοντας αναφορά σε αεροσκάφη και φρεγάτες. Για το επόμενο ευρωπαϊκό μαχητικό, εξέφρασε την ελπίδα να βρεθεί λύση με τους Γερμανούς.

Ανταγωνιστικότητα, εσωτερική αγορά και ενέργεια

Ο πρωθυπουργός ανέδειξε την ανταγωνιστικότητα ως βασική πρόκληση για την Ευρώπη. Είπε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση παραμένει μεγάλη εμπορική δύναμη, όμως χρειάζεται να αξιοποιήσει καλύτερα την εσωτερική αγορά.

Ειδική αναφορά έκανε στην ενέργεια, σημειώνοντας ότι η ευρωπαϊκή αγορά παραμένει κατακερματισμένη. Όπως είπε, η Ευρώπη θα μπορούσε να γίνει πολύ πιο ανταγωνιστική, εφόσον κινηθεί πιο ενωμένα.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης υποστήριξε επίσης την ανάγκη κινητοποίησης ευρωπαϊκών πόρων. Υπενθύμισε ότι η Άνγκελα Μέρκελ ήταν αρχικά αντίθετη σε πρόσθετη χρηματοδότηση, όμως στη συνέχεια άλλαξε θέση. Κατά τον ίδιο, η σημερινή συγκυρία αποτελεί σημείο καμπής και ευκαιρία, αν και η Ευρώπη δεν κινείται πάντα με την ταχύτητα που απαιτούν οι εξελίξεις.

Λιγότεροι κανόνες και μεγαλύτερη κλίμακα

Ο Εμανουέλ Μακρόν υποστήριξε ότι η Ευρώπη έχει θεσπίσει υπερβολικά πολλούς κανόνες σε ορισμένους τομείς. Τόνισε ότι απαιτείται απλούστευση, εξηγώντας ότι τα ευρωπαϊκά πρότυπα είναι πολλαπλάσια σε σχέση με άλλες μεγάλες οικονομίες.

Κατά τον Γάλλο πρόεδρο, η Ευρώπη δεν θα γίνει ανταγωνιστική με υπερβολική ρύθμιση. Χρειάζεται λιγότερους κανόνες, πιο έξυπνη νομοθεσία και μεγαλύτερη κλίμακα.

Ο Μακρόν σημείωσε επίσης ότι οι ΗΠΑ και η Κίνα διαθέτουν κανόνες που ευνοούν τους εθνικούς τους παίκτες, ενώ η Ευρώπη σε ορισμένες περιπτώσεις λειτούργησε με αφέλεια, επιτρέποντας οι κανόνες αυτοί να πλήξουν τους ευρωπαίους παραγωγούς.

Η τραπεζική ένωση και οι ευρωπαϊκές αποταμιεύσεις

Στο οικονομικό σκέλος, ο Μακρόν στάθηκε στη σημασία της τραπεζικής ένωσης. Ανέφερε ότι οι Ευρωπαίοι έχουν περισσότερες αποταμιεύσεις από τους Αμερικανούς, όμως λόγω του κατακερματισμού των αγορών τα χρήματα αυτά κατευθύνονται είτε στην αγορά ομολόγων για τη χρηματοδότηση κρατικού χρέους είτε στις ΗΠΑ για τη χρηματοδότηση της καινοτομίας.

Ο Γάλλος πρόεδρος υποστήριξε ότι μια ισχυρή ευρωπαϊκή αγορά κεφαλαίων θα μπορούσε να χρηματοδοτήσει την καινοτομία και τη δημιουργία θέσεων εργασίας στην Ευρώπη. Επισήμανε ότι η ευρωπαϊκή ανεξαρτησία δεν θα επιτευχθεί με την αγορά προϊόντων από την άλλη άκρη του κόσμου, αλλά με πιο απλούς κανόνες και ισχυρότερες ευρωπαϊκές δομές.

Ψευδείς ειδήσεις, τεχνητή νοημοσύνη και κοινωνικά δίκτυα

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναφέρθηκε και στο ζήτημα των ψευδών ειδήσεων, της ανωνυμίας στο διαδίκτυο και των κινδύνων που συνδέονται με την τεχνητή νοημοσύνη. Χαρακτήρισε την κατάσταση ανεξέλεγκτη, ιδίως για χώρες που βρίσκονται κοντά σε εκλογικές διαδικασίες.

Ο πρωθυπουργός στάθηκε και στην προστασία των παιδιών και των εφήβων από τα κοινωνικά δίκτυα. Όπως είπε, όταν υπάρξουν εθνικές πρωτοβουλίες, αυτές θα περάσουν και σε ευρωπαϊκό επίπεδο, οδηγώντας τις μεγάλες τεχνολογικές εταιρείες σε συμμόρφωση.

Το μήνυμα Αθήνας και Παρισιού

Η συζήτηση ανέδειξε τη σύγκλιση Αθήνας και Παρισιού γύρω από την ανάγκη μιας Ευρώπης με μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση, ισχυρότερη άμυνα, λιγότερο κατακερματισμό και πιο ανταγωνιστική παραγωγική βάση.

Ο Μακρόν παρουσίασε τη σημερινή διεθνή συγκυρία ως προειδοποίηση για την Ευρώπη και ταυτόχρονα ως ευκαιρία. Ο Μητσοτάκης έδωσε έμφαση στην άμυνα, στην Κύπρο, στην εσωτερική αγορά, στην ενέργεια, στους ευρωπαϊκούς πόρους και στην ανάγκη αλλαγής των κανόνων που εμποδίζουν την ευρωπαϊκή κλίμακα.

Κοινός παρονομαστής ήταν η ανάγκη η Ευρώπη να κινηθεί ταχύτερα, να επενδύσει στις δικές της δυνατότητες και να λειτουργήσει ως ενιαία πολιτική, οικονομική και αμυντική δύναμη σε ένα διεθνές περιβάλλον αυξανόμενης πίεσης.

• NATO
• Εμανουέλ Μακρόν
• Ευρωπαϊκή Ένωση
• Κυριάκος Μητσοτάκης
• Ντόναλντ Τραμπ