Δημοσκοπικά μυστήρια και πολιτικά θρίλερ – Ο Τσίπρας, το νέο κόμμα και ο… Τσακαλώτος – Τελικά, ποιος είναι το πρόβλημα στο ΠΑΣΟΚ;

«Η πολιτική είναι η τέχνη του εφικτού, του εφικτού και, μερικές φορές, του απίθανου.» — Χένρι Κίσινγκερ

Σκηνή Πρώτη: Η Επιστροφή της ΝΔ

Σαν τον ήρωα που επιστρέφει στο τέλος της ταινίας για να σώσει την κατάσταση, η Νέα Δημοκρατία ανακάμπτει δημοσκοπικά. Σύμφωνα με την τελευταία δημοσκόπηση της Pulse, το κυβερνών κόμμα φτάνει το 29% στην εκτίμηση ψήφου, σημειώνοντας άνοδο 1,5 μονάδας σε σχέση με την προηγούμενη μέτρηση.  Τα μέτρα στήριξης για ενοικιαστές και χαμηλοσυνταξιούχους φαίνεται να έχουν αποδώσει καρπούς, τουλάχιστον προσωρινά.​

Σκηνή Δεύτερη: Η Μάχη της Δεύτερης Θέσης

Το ΠΑΣΟΚ και η Πλεύση Ελευθερίας ανταγωνίζονται για τη δεύτερη θέση, με την Πλεύση να προηγείται οριακά στην Pulse με 14%, ενώ το ΠΑΣΟΚ ακολουθεί με 13%.  Ωστόσο, στη δημοσκόπηση της Interview, το ΠΑΣΟΚ επανέρχεται στη δεύτερη θέση με 13,2%, αφήνοντας την Πλεύση Ελευθερίας στην τρίτη με 12,8%.  Η πολιτική σκηνή θυμίζει παιχνίδι καρεκλών, όπου κάθε κίνηση μπορεί να αλλάξει τις ισορροπίες.​

Σκηνή Τρίτη: Η Αντιπολίτευση σε Αναζήτηση Ρόλου

Ο ΣΥΡΙΖΑ συνεχίζει να υποχωρεί, καταγράφοντας ποσοστά γύρω στο 4% στη δημοσκόπηση της Interview.  Η αντιπολίτευση συνολικά φαίνεται να δυσκολεύεται να βρει τον βηματισμό της, με τους ψηφοφόρους να παραμένουν επιφυλακτικοί. Το 39% των πολιτών επιθυμεί πρόωρες εκλογές, ενώ άλλο ένα 39% προτιμά την εξάντληση της τετραετίας.  Η πολιτική αβεβαιότητα συνεχίζεται, με το κοινό να αναζητά εναλλακτικές λύσεις.​

Η Πολιτική ως Θρίλερ

Η πολιτική σκηνή της Ελλάδας μοιάζει με θρίλερ, όπου οι ρόλοι αλλάζουν συνεχώς και οι ανατροπές είναι αναμενόμενες. Η Νέα Δημοκρατία προσπαθεί να διατηρήσει το προβάδισμά της, ενώ η αντιπολίτευση αναζητά στρατηγικές για να επανακτήσει την εμπιστοσύνη του κοινού. Όπως είπε και ο Ουίνστον Τσώρτσιλ, η πολιτική είναι η τέχνη του εφικτού — και, μερικές φορές, του απίθανου.​

«Η πολιτική είναι η τέχνη του εφικτού.» — Ότο φον Μπίσμαρκ

Η Επιστροφή του Ευκλείδη: Μια Συμμαχία Ονομάζεται Επιθυμία
– Ή αλλιώς: “Εμείς οι Αριστεροί, που δεν μπορούμε ούτε για καφέ να συνεννοηθούμε, θέλουμε να σώσουμε και την Ευρώπη”

Πλάνα από μια συμμαχία που δεν θα προβληθεί ποτέ

Αν ο Ευκλείδης Τσακαλώτος ήταν χαρακτήρας σε οσκαρική ταινία, θα ήταν ο Κόλιν Φερθ στο “The King’s Speech” – κομψός, διανοούμενος, ανασφαλής και με μια διαρκή αίσθηση ότι ο ρόλος του επιβάλλεται από τις περιστάσεις. Μόνο που αντί για τραυλισμό, στην περίπτωσή του, έχουμε ένα πολιτικό αφήγημα που τρέμει στη σκιά των παλαιών του συμμάχων και μιας χώρας που δεν καταλαβαίνει αν της μιλά για τη δραχμή ή για το νέο ευρώ της αριστερής αξιοπρέπειας.

Ο Τσακαλώτος καλεί σε συζήτηση με το ΠΑΣΟΚ, την Πλεύση, τον ΣΥΡΙΖΑ και το ΜέΡΑ25. Όχι ακριβώς “κάλεσμα στα όπλα”, περισσότερο “κάλεσμα στα φίλτρα Zoom” – δηλαδή, μπορούμε να συζητήσουμε, αρκεί να μην πολυφαινόμαστε και κυρίως να μην μας ρωτήσει κανείς τι εννοούμε με “Λαϊκό Μέτωπο”.

Ο Ευκλείδης και τα φαντάσματα των πρώην: Χαρίτσης, Σακελλαρίδης, και το φιλοσοφικό πρόβλημα “τι είναι κόμμα”

Σαν άλλος Ίθαν Χοκ σε Before Sunrise, ο Τσακαλώτος περιπλανάται πολιτικά ανάμεσα σε ανεκπλήρωτους έρωτες: τον Χαρίτση που «δεν σκέφτεται να παραιτηθεί», τον Σακελλαρίδη που «δεν αποφάσισε ακόμα» και τον Τσίπρα που «ούτε καν θα τον ρωτήσει». Είναι μια σχέση μονόπλευρη, γεμάτη νοσταλγία, αμηχανία και εκείνο το μελαγχολικό “δεν ήταν γραφτό”.

Αλήθεια όμως: Πόσο “λαϊκό” είναι ένα μέτωπο όταν κανείς δεν θέλει να χρεωθεί το τιμολόγιο;

Και πόσο “σοβαρό πράγμα” μπορεί να είναι το Λαϊκό Μέτωπο όταν για την ώρα μοιάζει περισσότερο με political speed dating: όλοι συζητούν με όλους, κανείς δεν δεσμεύεται, και η μόνη σταθερά είναι ότι δεν ξέρουμε τι είναι ο Κασσελάκης;

Ζωή – η επιστροφή του one woman show

Ο Τσακαλώτος, με το γνωστό του βρετανικό understatement, αναγνωρίζει πως η Πλεύση είναι one woman show – αφήνοντας υπόρρητα να εννοηθεί ότι οι υπόλοιποι σχηματισμοί είναι κάτι μεταξύ συγκροτήματος με session μουσικούς και παρέας που τσακώνεται για το αν θα ξανανοίξει group στο WhatsApp.

Η πολιτική αμηχανία φτάνει στο απόγειό της όταν απαντά για το κόμμα του Κασσελάκη: «Δεν ξέρω τι κόμμα είναι». Και ποιος ξέρει, θα πείτε. Ίσως ούτε ο ίδιος ο Στέφανος. Ίσως είναι μια performance τέχνης. Ίσως είναι το πολιτικό Barbenheimer της μεταμνημονιακής Ελλάδας: εντυπωσιακό, προβληματικό, αλλά έχει τα views.

Ο Τσίπρας, το νέο κόμμα και η απάντηση που δεν χρειάζεται ερώτηση

Και κάπου εδώ, ο Τσίπρας μπαίνει σαν φάντασμα σε σαιξπηρικό δράμα – πάντα παρών, πάντα απών. Ο Τσακαλώτος δηλώνει πως δεν θα ήταν καν στους πρώτους 500 που θα ρωτούσε ο Αλέξης για ένα νέο κόμμα. Κι αυτό, αλήθεια, ίσως να είναι το πιο πικρό και ταυτόχρονα πιο τίμιο σημείο της συνέντευξης.

Αν η πολιτική είναι «η τέχνη του εφικτού», τότε στην ελληνική Κεντροαριστερά μετατρέπεται στη συλλογική αδυναμία της πράξης. Όλοι έχουν ιδέες, αναλύσεις, δισταγμούς, αλλά κανείς δεν έχει το ένστικτο ή το θάρρος να τραβήξει τη σκανδάλη της σύγκλισης. Όχι χωρίς διαρροές. Όχι χωρίς μούτρα. Όχι χωρίς να κρατά το χέρι στη λαβή της εξόδου.

Τελικά, ποιος είναι το πρόβλημα;

«Το πρόβλημα δεν είναι ο Τσίπρας, είναι το ΠΑΣΟΚ», λέει ο Τσακαλώτος. Μια φράση που θα μπορούσε να γραφτεί με καλλιγραφικά γράμματα σε κάθε τοίχο κουζίνας αριστερής οικογένειας από το 1981 και μετά.

Η Αριστερά δεν φταίει ποτέ. Το ΠΑΣΟΚ φταίει πάντα. Το ΜέΡΑ25 είναι λίγο μυστικιστικό. Ο Κασσελάκης είναι “σε εξέλιξη”. Ο ΣΥΡΙΖΑ “δεν είναι έτοιμος”. Και το Λαϊκό Μέτωπο… «είναι σοβαρό πράγμα».

Ναι. Και τα Όσκαρ είναι σοβαρός θεσμός. Αλλά φέτος τα πήρε ο Oppenheimer. Και δεν είμαστε σίγουροι αν ήταν για τη βόμβα, ή επειδή κανείς δεν ήθελε να δώσει άλλο ένα στον Νόλαν για τον Inception.

Υστερόγραφο χωρίς ελπίδα:
Ο Ευκλείδης Τσακαλώτος παραμένει μια από τις πιο γνήσιες μορφές της σύγχρονης ελληνικής Αριστεράς. Αλλά ο χρόνος δεν περιμένει κανέναν – ειδικά στην πολιτική. Κι όταν όλοι σου οι σύμμαχοι “ίσως”, “μάλλον” ή “δεν είναι τώρα η ώρα”, τότε κάποιος πρέπει να αναλάβει τον ρόλο του ενήλικα στο δωμάτιο. Όχι απλώς του σχολιαστή.

Εστι δίκης οφθαλμός, ός τα πανθ΄ορά…

Αμφιβάλλει κανείς ότι με την Προανακριτική για τον Κ.Αχ. Καραμανλή και τον Χρ.Σπίρτζη θα γίνει το μάλε βράσε; Ηδη υπάρχει ασφαλής πρόγευση. Κάθε κόμμα, με πρώτο το κυβερνών, οχυρώνεται στην δική του αλήθεια, και αποβλέπει στην είσπραξη πολιτικού οφέλους.

Γι΄ αυτό τα κόμματα της αντιπολίτευσης δεν καταθέτουν κοινή πρόταση(π.χ. για κακούργημα) παρ΄ ότι επι της ουσίας τα περισσότερα συμφωνούν. Ασε που θα αρχίσει ενας καταιγισμός διαρροών για στοιχεία τα οποία θα ερμηνεύονται κατά το δοκούν από τα κόμματα.

Α, και το άλλο. Ηδη πιάστηκαν στα πράσα δυό βουλευτές της αντιπολίτευσης την ώρα που επιχειρούσαν να φωτογραφίσουν υλικό από τις χιλιάδες σελίδες της δικογραφίας. Καταλαβαίνετε τι έχει να γίνει όσο θα προχωράει η ανάγνωση των σελίδων.

Όμως, όλα τα κόμματα-και πρώτη η ΝΔ που κυβερνά και βρίσκεται με την πλάτη στον τοίχο- ας θυμηθούν τη ρήση του Μένανδρου(κωμωδιογράφος του 4ου αιώνα) ότι «Εστι δίκης οφθαλμός, ός τα πανθ΄ορά».

Και δίκης οφθαλμός εν προκειμένου είναι η κοινωνία που βλέπει και κρίνει. Ολους. Και τους πολιτικούς και τους δικαστές, όπως έχει δικαίωμα.

Τέλος, σχετικά με την απόδοση δικαιοσύνης, έχουν μιλήσει τόσο ο Πλάτων όσο και ο Αριστοτέλης. Ο πρώτος είπε ότι ο δικαστής πρέπει να δικάζει «κατά τους νόμους»(σύμφωνα με τους υφιστάμενους νόμους). Ο δε Αριστοτέλης, κάνοντας ένα βήμα παραπάνω, είπε ότι η δικαιοσύνη εξαρτάται από τον τρόπο που ασκείται και απονέμεται κι όχι από τη γνώση των νόμων…

«Η προανακριτική ως τελευταίο καταφύγιο»

Ή αλλιώς: πώς το ΠΑΣΟΚ αποφάσισε να ξαναβγεί από το κουκούλι του.

Οργή, Δικαιοσύνη και Καραμανλής

Ο Κώστας Αχ. Καραμανλής ήταν μέχρι χθες υπουργός και σήμερα είναι ο κεντρικός ύποπτος σε μια δικογραφία που, όπως υποψιαζόμαστε, δεν μπαίνει εύκολα σε ντοσιέ με λάστιχο. Το ΠΑΣΟΚ της Χαριλάου Τρικούπη φαίνεται πως αποφάσισε να πάρει την τύχη του στα χέρια του και, ενδεχομένως, τον πρώην υπουργό απ’ το πέτο, για να μην του φορτωθεί ξανά η ταμπέλα του «μικρού εταίρου που δεν βγάζει άχνα». Στρατηγική επιλογή: προανακριτική, κακουργήματα και μην πεις πως δε σε προειδοποίησα.

Και επειδή στη νέα εποχή της διαρκούς αμφισβήτησης ο συμβολισμός μετράει όσο και το περιεχόμενο, το ΠΑΣΟΚ θέλει όχι μόνο να τραβήξει την κουρτίνα της συγκάλυψης, αλλά και να ξεσκονίσει το σανίδι για να ξαναβγεί πρωταγωνιστής στο θέατρο της αντιπολίτευσης.

Όπως θα έλεγε και ο Αντρέας (όχι Μποτσέλι, ο άλλος):

«Το ΠΑΣΟΚ δεν χαρίζεται. Δεν παραδίδεται. Δεν αυτοκτονεί».

Ούτε βήμα πίσω – μην το πάρει η Ζωή

Δεν είναι όμως μόνο η επιτροπή· είναι και η εντύπωση. Στο κόμμα φοβούνται το εξής απλό: μην εμφανιστεί πάλι η Ζωή με το μικρόφωνο στο χέρι, το δάχτυλο υψωμένο και το βλέμμα της Ζαν ντ’ Αρκ, και κλέψει την παράσταση. Γιατί τότε, ακόμα κι αν οι άλλοι έχουν καταθέσει όλα τα νομικά χαρτιά, εκείνη θα έχει ήδη καταθέσει την πολιτική εντύπωση στις οθόνες των ψηφοφόρων.

Κι όπως έχει δείξει η πρόσφατη εμπειρία – στις ευρωεκλογές, στις δημοσκοπήσεις, στην Πάτρα, στη Λάρισα, στη Φλώρινα – το brand name «Ζωή» γράφει πιο εύκολα στους νέους ψηφοφόρους απ’ ό,τι το logo του ΠαΣοΚ.

Οπότε τι κάνεις; Απλό: την προανακριτική τη βαφτίζεις «θεσμική ευθύνη». Την τακτική «σπρώχνω για παραπομπή» τη λες «συνταγματική προσήλωση». Και τους πολιτικούς σου αντιπάλους, απλώς, «συγκάλυψη».

Κώστας Γενηδούνιας, το sequel που κανείς δεν περίμενε

Η υπόθεση του συνδικαλιστή που απολύθηκε από την Hellenic Train, κι ας ήταν απ’ τους ελάχιστους που προειδοποιούσαν, επανέρχεται με ένα αίτημα: να πάρει η κυβέρνηση θέση. Αν δεν το κάνει, όπως λέει το ΠΑΣΟΚ, η σιωπή της «θα την εκθέσει ανεπανόρθωτα». Ή, όπως θα το έλεγε ο Τζακ Νίκολσον στο A Few Good Men:

«You can’t handle the truth».

Το real estate της περιφέρειας και το αγροτεμάχιο-ξυπνητήρι

Ο Νίκος Ανδρουλάκης βλέπει και λίγο παραπέρα. Πέρα από τις γραμμές του ΟΣΕ. Στο διάταγμα που ακυρώνει τη δυνατότητα δόμησης σε χιλιάδες εκτάσεις εκτός σχεδίου. Το θέμα, λέει, είναι απλό: κοιμάσαι με οικόπεδο και ξυπνάς με αγροτεμάχιο. Ή αλλιώς, πώς η ελληνική επαρχία έμαθε τι σημαίνει «πολεοδομική φτώχεια».

Καλή η νομιμότητα, αλλά χωρίς σχέδιο που να περιλαμβάνει και τον μικροϊδιοκτήτη, γίνεται απλώς ένα ακόμα χαστούκι στην κοινωνική βάση που κάποτε ψήφιζε ΠΑΣΟΚ, μετά ψήφισε ΣΥΡΙΖΑ και τώρα… απλώς απέχει.

Εν κατακλείδι

Η Χαριλάου Τρικούπη πήρε μπροστά. Αλλά σε τι δρόμο μπαίνει; Σε αυτόν της υπεύθυνης θεσμικής αντιπολίτευσης ή σε αυτόν του late reaction, που θυμίζει καράβι που πιάστηκε στη φουρτούνα και τώρα προσπαθεί να προλάβει το λιμάνι πριν τη δύση;

Ο χρόνος – όχι ο Περικλής, αλλά η αλήθεια – θα δείξει. Προς το παρόν, ο Καραμανλής βλέπει τη Βουλή. Κι ο Ανδρουλάκης το 13%.

Μικρό spoiler: το 2025 δεν θα είναι καθόλου εύκολη χρονιά για κανέναν. Ή, όπως έλεγε ο Γκέοργκ Βίλχελμ Φρίντριχ Χέγκελ:
«Οι άνθρωποι δεν μαθαίνουν τίποτα από την ιστορία. Και αυτό είναι το μόνο που η ιστορία τους έχει διδάξει».
Να την κοιτάτε, λοιπόν, λίγο πιο συχνά. Δεν κάνει κακό.