Δημοσκόπηση: Είναι μύθος η κλιματική αλλαγή;

«Στις πανέμορφες μεσοδυτικές Ηνωμένες Πολιτείες η θερμοκρασία φτάνει τους -60 βαθμούς, το οποίο είναι ρεκόρ ψύχους. Οι άνθρωποι δεν μπορούν να μείνουν έξω ούτε για ένα λεπτό. Τι στον διάβολο συμβαίνει με την υπερθέρμανση του πλανήτη; Σε παρακαλώ έλα πίσω γρήγορα, σε χρειαζόμαστε!», είχε δηλώσει μέσω του επίσημου λογαριασμού του στο Twitter o πρόεδρος Trump τον Ιανουάριο του 2019, αρνούμενος την ύπαρξη της κλιματικής αλλαγής. Λίγους μόλις μήνες μετά την άφιξή του στον Λευκό Οίκο το 2017, είχε ήδη αποφασίσει την απόσυρση των ΗΠΑ από τη Συμφωνία των Παρισίων για την κλιματική αλλαγή, με το επιχείρημα ότι συνιστά πλήγμα για την αμερικανική οικονομία.

Την ίδια στιγμή οι περισσότερες χώρες του πλανήτη, μεταξύ των οποίων και όλα τα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης και η Κίνα, συμμετέχουν στην σχετική συμφωνία που συγκροτείται στην βάση ενός ρυθμιστικού πλαισίου δεσμεύσεων και οδηγιών, προσβλέποντας στην μείωση των εκπομπών αερίου που συμβάλλουν στην αύξηση της θερμοκρασίας της γης.

Ο πρόεδρος των Η.Π.Α όμως δεν είναι όμως ο μόνος που αρνείται την ύπαρξη του σύνθετου φαινομένου, καθώς μια σειρά από πολιτικούς σχηματισμούς που συνδέονται κυρίαρχα με τον χώρο της άκρας δεξιάς, όπως το γαλλικό Front National, το βρετανικό UKIP αλλά και το σουηδικό Sweden Democrats διαφωνούν συνολικά ή μερικώς με την Συμφωνία των Παρισίων για την Κλιματική Αλλαγή και τους στόχους της. Δεν είναι μόνο η ακροδεξιά όμως. Και στην Ελλάδα έχουν εκφραστεί ανά περιόδους ακραία σκεπτικιστικές απόψεις σε σχέση με την Κλιματική Αλλαγή, όπως αυτές της ΓΕΝΟΠ ΔΕΗ η οποία σε ανακοίνωση της το 2017 επικρότησε την απόφαση Trump για αποχώρηση των Η.Π.Α από την Συμφωνία των Παρισίων, χαρακτηρίζοντας παράλληλα την Κλιματική Αλλαγή ως «κατασκεύασμα».

Τι πιστεύουν όμως οι αναγνώστες του Newpost για το συγκεκριμένο θέμα; Αποτελεί η Κλιματική Αλλαγή έναν κατασκευασμένο μύθο ή πράγματι μια παγκόσμια απειλή; Περίπου 3 στους 4 (ποσοστό 73,8%) εκτιμούν ότι η Κλιματική Αλλαγή δεν αποτελεί μύθο αλλά ένα υπαρκτό φαινόμενο, ενώ περίπου 1 στους 4 (ποσοστό 26,2%) συμμερίζεται την άποψη ότι η πρόκειται περί κατασκευασμένου μύθου.

Ποιο είναι το προφίλ των αναγνωστών που αρνούνται την ύπαρξη του φαινομένου; Οι γυναίκες τείνουν να πιστεύουν με μεγαλύτερη ένταση ότι η Κλιματική Αλλαγή αποτελεί μια υπαρκτή παγκόσμια απειλή, συμμεριζόμενες την συγκεκριμένη άποψη σε ποσοστό 82,7%, όταν την ίδια στιγμή το αντίστοιχο ποσοστό για τους άντρες περιορίζεται στο 64,9%. Και η ηλικία όμως των ερωτώμενων διαδραματίζει σημαντικό ρόλο, καθώς φαίνεται ότι οι μεγαλύτερες ηλικίες τείνουν να αμφισβητούν πιο έντονα την ύπαρξη του φαινομένου σε σχέση με τις μικρότερες ηλικίες.

Σύμφωνα με μια εν εξελίξει μελέτη του πανεπιστημίου Chalmers της Σουηδίας ο ευρωσκεπτικισμός έναντι της Ε.Ε και η πολιτική στοίχιση πίσω από συντηρητικές και ακραία δεξιές ιδέες είναι δύο στοιχεία που συνδέονται άμεσα με την μερική ή συνολική άρνηση της Κλιματικής Αλλαγής. Πρόκειται για μια επιστημονική υπόθεση, η οποία μοιάζει να ευθυγραμμίζεται και με τα ευρήματα της παρούσας έρευνας: η πολιτική αυτοτοποθέτηση των συμμετεχόντων συσχετίζεται με την άρνηση του φαινομένου, καθώς είναι αρκετά πιο πιθανό να υποστηρίζει κάποιος ότι η Κλιματική Αλλαγή αποτελεί έναν καλά κατασκευασμένο μύθο όταν τοποθετείται στα δεξιά του πολιτικού φάσματος. Πιο συγκεκριμένα, το 32,1% όσων τοποθετούνται στα δεξιά πιστεύουν ότι πρόκειται περί μύθου, με το αντίστοιχο ποσοστό να φτάνει το 25% μεταξύ όσων τοποθετούνται στο κέντρο και μόλις το 14,8% μεταξύ όσων τοποθετούνται στα αριστερά.

 

Είναι εν τέλει η Κλιματική Αλλαγή μια παγκόσμια απειλή με πιθανότατα μη αναστρέψιμες για την ανθρωπότητα συνέπειες ή αποτελεί έναν καλά κατασκευασμένο μύθο που στοχεύει στην μη αξιοποίηση των πλουτοπαραγωγικών πηγών συγκεκριμένων χωρών του πλανήτη, που έχουν πρόσβαση σε αποθέματα ορυκτών καυσίμων; Οι επιστήμονες έχουν αποδείξει ότι οι ρυθμοί αύξησης της θερμοκρασίας της γης έχουν πολλαπλασιαστεί και ότι με την παρούσα κατάσταση το 2100 η παγκόσμια μέση θερμοκρασία θα αυξηθεί έως και 4C.

Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να συμβάλλει στην αύξηση ακραίων φαινομένων, όπως ο πολλαπλασιασμός των πυρκαγιών σε χώρες με θερμό κλίμα. Παράλληλα η παρατηρούμενη άνοδος της στάθμης της θάλασσας θα μπορούσε να προκαλέσει ανεπανόρθωτες ζημιές σε παραθαλάσσιες περιοχές παγκοσμίως, επηρεάζοντας τομείς όπως η οικονομία, ο τουρισμός, ο πολιτισμός κ.α.

Εντούτοις δεν επηρεάζονται όλες οι χώρες στον ίδιο βαθμό, καθώς για παράδειγμα ο περιορισμός ή η απαγόρευση εξόρυξης υδρογονανθράκων σε χώρες οι οποίες δεν έχουν ήδη προχωρήσει σε πράσινους μετασχηματισμούς και στηρίζονται σε αυτή την μορφή κάλυψης των ενεργειακών τους αναγκών (για οικονομικούς, τεχνολογικούς ή άλλους λόγους) θα έχουν αναμφισβήτητα πολύ μεγαλύτερο κόστος.

Υπό αυτή την έννοια, ένας συλλογικός σχεδιασμός για την αντιμετώπιση του φαινομένου με αλληλεγγύη μεταξύ των χωρών, η οποία θα αποτυπώνεται και στην συμπερίληψη των επί μέρους «εθνικών» ιδιαιτεροτήτων, μοιάζει μονόδρομος: Οι προβληματισμοί των λεγόμενων loosers της παγκοσμιοποίησης θα πρέπει -τουλάχιστον αυτή την φορά- να ληφθούν υπόψη.

Άγγελος Σεριάτος, Msc Political Communication, University of Amsterdam / Υπεύθυνος Πολιτικής Ανάλυσης Prorata

 

Δείτε ΕΔΩ όλη την δημοσκόπηση της Prorata.

• κλιματική αλλαγή