Εξεταστική αγάπη μου: Πλυντήριο από το 1998 και τεχνογνωσία Silicon Valley – Η μάχη της Κρήτης: Δύο αρχηγοί, μία νήσος και κανένα σχέδιο – Διάλογος à la Γεραπετρίτη: Σε λίγο οι χάρτες θα φτάσουν στον… Έβρο

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει μπει πια επισήμως στη φάση The Imitation Game: προσπαθεί να μιμηθεί τον «παλιό καλό εαυτό» του – τον μεταρρυθμιστή, τον θεσμικό, τον τεχνοκράτη. Και ταυτόχρονα στήνει Εξεταστική για το σκάνδαλο ΟΠΕΚΕΠΕ από το… 1998. Όχι για τα κακουργήματα που φέρεται να αφορούν τη δική του κυβέρνηση, αλλά για όλες τις κυβερνήσεις – μέχρι και εκείνη του Λουκά Παπαδήμου. Αν υπήρχε Όσκαρ για καλύτερο σενάριο συμψηφισμού, το Μαξίμου θα το είχε στο τσεπάκι.

Ποιος είπε ότι ο χρόνος δεν γυρίζει πίσω; Στην Ελλάδα, το rewind είναι πολιτικό εργαλείο. Όπως στο Everything Everywhere All At Once, όλα συμβαίνουν ταυτόχρονα: ο Μάκης (Βορίδης) δηλώνει «είμαι αθώος γιατί ήμουν σε άλλη κυβέρνηση» και ο Κυριάκος λέει «θα τα δούμε όλα, από την εποχή που οι ΑΦΜ καταγράφονταν με το χέρι».

Εξεταστική αντί Προανακριτικής: Το ελληνικό Get Out

Το σενάριο ήταν απλό: μην αφήσεις την αντιπολίτευση να σε σύρει σε Προανακριτική, βρες διέξοδο με Εξεταστική. Κοινώς, από δικαστής, γίνε παρατηρητής. Είναι η πολιτική εκδοχή του Get Out, με το Μαξίμου να φωνάζει προς τους βουλευτές του: «Μην πέσετε στην παγίδα, πάρτε απόσταση, κάντε ότι εξετάζετε».

Γιατί αν πας σε Προανακριτική, πρέπει να ασκηθούν διώξεις. Αν πας σε Εξεταστική, κάνεις… θεσμική συζήτηση. Κάνεις τον καμπόσο χωρίς να κινδυνεύεις να σε τραβήξει το Ειδικό Δικαστήριο. Είναι σαν να λέει ο πρωθυπουργός στους δικούς του: Don’t look up, κοιτάξτε πίσω – και μακριά.

Σκληρός με τους μετανάστες, ήπιος με τους «αδερφούς» αγρότες

Όταν δεν φλερτάρει με τις υπερεξουσίες του Υπουργού Μετανάστευσης, ο πρωθυπουργός κάνει focus στα αγροτικά, με φόντο Άγιον Όρος και δόσεις λιβανωτού θεσμικού καθαρτηρίου. Είναι το Spotlight των δεξιών ερεισμάτων: μια χαλαρή εξομολόγηση για τους εσωτερικούς κραδασμούς και τα όρια της ανοχής.

Ο Κυριάκος έκλεισε από τα δεξιά τις δεξαμενές διαρροής, πήγε στους πατέρες (του Όρους) για προστασία από τις καταιγίδες, και άνοιξε την πόρτα σε όσους θέλουν να πιστέψουν ότι The Godfather του επιτελικού κράτους είναι ακόμα κυρίαρχος του παιχνιδιού.

Βορίδης – Αυγενάκης: Catch Me If You Can – Greek Remake

Το πολιτικό Fast & Furious με τους Βορίδη – Αυγενάκη είχε αρχίσει να μυρίζει μπαρούτι. Αν προχωρούσε η Προανακριτική, θα έπρεπε να φτάσουμε μέχρι το Δικαστικό Συμβούλιο. Και αυτό, στην ιδανική για την κυβέρνηση περίπτωση, θα δημιουργούσε ρωγμές. Στη χειρότερη, πολιτικά καρφώματα, ψήφους «κατά συνείδηση» και – ω τι σύμπτωση – καλοκαιρινή παραίτηση.

Και οι δύο υπουργοί αρνούνται τα πάντα. Κανένα πρόβλημα. Κανένα λάθος. Είναι κάτι σαν το The Great Gatsby, μόνο που εδώ το χρυσό κλουβί είναι γεμάτο ΑΦΜ και οι αναμνήσεις έχουν ηλεκτρονική υπογραφή.

Και οι δημοσκοπήσεις τι έδειξαν; Το Don’t Look Up του πολιτικού κόστους

Οι μετρήσεις λένε ότι πάνω από το 60% βλέπει ευθύνες συνολικά – όχι μόνο στη ΝΔ. Αυτό ερμηνεύτηκε ως πολιτικό κενό ευθύνης. Κοινώς: Blame them all. Η Εξεταστική δίνει ακριβώς αυτό το πλαίσιο. Ένα μικρό βήμα για τον κοινοβουλευτισμό, ένα μεγάλο άλμα για την κυβερνητική επιβίωση.

Το Don’t Look Up του πολιτικού κυνισμού είναι πλέον η επίσημη γραμμή: “ναι, έρχεται το σκάνδαλο σαν κομήτης, αλλά εμείς θα κάνουμε σύσκεψη για το πλαίσιο συζήτησης του αν συνέβη – και πότε.”

Σεπτέμβρης με προσευχές και παραγραφές

Η διερεύνηση πάει για φθινόπωρο. Γιατί καλοκαίρι είναι – και ο καύσωνας θέλει δροσιά, όχι Ειδικά Δικαστήρια. Μέχρι τότε, θα έχει ξεθωριάσει και η λέξη «προκαταρκτική». Εξάλλου, όπως είπε και ο Παύλος Μαρινάκης: «δεν υπάρχει πρόβλημα, έχουμε αλλάξει το Σύνταγμα». Και όπως λένε και οι σεναριογράφοι του 12 Years a Slave, μπορεί να περάσουν χρόνια – αλλά όταν η ιστορία είναι βαριά, δύσκολα ξεχνιέται.

Πολιτικό shrink wrap 

Η κυβερνητική πρόταση για σύσταση Εξεταστικής Επιτροπής είναι ό,τι πιο κοντινό έχουμε σε πολιτικό shrink wrap  – ένα ωραίο περιτύλιγμα για να παγώσει η δικογραφία της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας μέχρι νεωτέρας. Όπως συμβαίνει στα καλά δικαστικά θρίλερ τύπου A Few Good Men, όταν δεν θέλεις να ακουστεί το “You can’t handle the truth”, στήνεις μια επιτροπή να το συζητήσει για μήνες, ώστε να ξεχαστεί τι ήταν το “truth” εξαρχής. Το αφήγημα περί «διαχρονικών παθογενειών» είναι η νέα καραμέλα: όλοι φταίνε, άρα κανείς δεν φταίει – ή, όπως θα έλεγε κι ο Φράνσις ΜακΝτόρμαντ στο Three Billboards Outside Ebbing, 

Missouri: “Still no arrests? How come, Chief?”

Το πραγματικό πολιτικό σενάριο, όμως, γράφεται στα ψιλά: αν δεν κινηθεί η Βουλή τώρα, στην τρέχουσα περίοδο, τότε ένα από τα αδικήματα για τα οποία η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία ζητά έλεγχο για τον Μάκη Βορίδη, πάει φουλ για παραγραφή μέχρι τον Οκτώβριο του 2025. Όλες οι υπόλοιπες κυβερνητικές αναλύσεις – με όρους συνταγματικής σοφιστείας και νομικής χορογραφίας – είναι απλώς το La La Land της συγκάλυψης: ωραία μουσική, εντυπωσιακές κινήσεις, αλλά στο φινάλε… χορεύεις μόνος σου.

Οπότε ναι, αγαπητοί συμπολίτες: το φθινόπωρο έρχεται με Eξεταστική Story σε σκηνοθεσία Μητσοτάκη, με guest stars Βορίδη και Αυγενάκη και φόντο ένα πελατειακό σύστημα που δεν λέει να πεθάνει. Όσκαρ δεν θα πάρει. Αλλά χειροκρότημα στη Βουλή, πιθανό.

Η μάχη της Κρήτης: Δύο αρχηγοί, μία νήσος και κανένα σχέδιο
– Μεταναστευτικό edition με άρωμα “Μονομάχου” και νότες από “Η ζωή του Μπράιαν”

Οι μονομάχοι της «δημοκρατικής παράταξης» δίνουν παράσταση στο νησί

Και ξαφνικά, η Κρήτη έγινε σκηνικό για πρεμιέρα καλοκαιρινού πολιτικού road trip. Ο Νίκος Ανδρουλάκης και ο Σωκράτης Φάμελλος εμφανίστηκαν στο ίδιο νησί, με ίδιο θέμα, σε διαφορετικές παραστάσεις. Ο ένας είχε λιμενικούς, δήμαρχους και δηλώσεις με χροιά «συναινετικής ευθύνης». Ο άλλος είχε σκηνικό φτώχειας, αγανάκτησης και έναν Πλεύρη που κάνει – κατά δήλωση – «τζάμπα μαγκιές με ακροδεξιές ιαχές». Και κάπως έτσι, το Μεταναστευτικό έγινε το νέο μπουρλότο στην αυλή της Κρήτης, με το ΠΑΣΟΚ να ποντάρει στη θεσμική σοβαρότητα και τον ΣΥΡΙΖΑ να ανεβάζει “Η ζωή του Μπράιαν” σε τοπική διασκευή: “You’re all individuals!” – “I’m not!”

«Όχι στην κλειστή δομή», αλλά να το πούμε διαφορετικά

Ο Ανδρουλάκης είπε «όχι» σε κλειστή δομή, αλλά με τη γλώσσα της Ευρωβουλής: «ίσως δεν είναι απαραίτητη αν δεν ξέρουμε το μέγεθος των ροών». Δηλαδή αν δεν γεμίσει η νήσος από βάρκες, δεν χρειάζεται να χτίσουμε νέο “Γκουαντάναμο”, ας κάνουμε ένα masterplan, με λίγο planning και λιγότερο master. Ο Φάμελλος αντίθετα προτίμησε την οδό “Spotlight”: κατήγγειλε εγκατάλειψη, αθωράκιστη Κρήτη, καμία μέριμνα. Δίκιο είχε, αλλά κάπου ανάμεσα σε όλα αυτά, κανείς δεν μας είπε ποια ακριβώς είναι η πρόταση τους, πέρα από το «όχι αυτό» και «ναι στο άλλο που δεν είπαμε ακόμα».

Το Καστέλλι ή το Τυμπάκι: επανεκκίνηση στρατοπέδων, reboot ονείρων

Η κυβέρνηση, ως ο σκηνοθέτης της παράστασης που ονομάζεται “Welcome to Fortress Europe”, σκανάρει παλιά στρατόπεδα για νέες δομές. Κάτι σαν “The Imitation Game”, αλλά αντί για κρυπτογράφηση, έχουμε επανακρυπτογράφηση της πολιτικής βούλησης. Το Ζωγραφάκη στο Καστέλλι προηγείται, αλλά το Τυμπάκι καραδοκεί. Η Κρήτη, εν τω μεταξύ, προσπαθεί να καταλάβει αν θα φιλοξενήσει πολιτική λύση ή εκλογικό προσκλητήριο.

Μεταναστευτική πολιτική ή aπέραντο… Εγώ;

Όσο για την ουσία; Ένα είναι βέβαιο: κανένας δεν θέλει να κάνει το νησί αποθήκη ψυχών, όλοι θέλουν να το κάνουν εφαλτήριο ηγεμονίας. Ο Ανδρουλάκης, ως “The Favourite”, δοκιμάζει να κεφαλαιοποιήσει τις πράσινες εκλογικές ζώνες. Ο ΣΥΡΙΖΑ, ως “The Revenant”, επιστρέφει πληγωμένος, μαχόμενος, ελπίζοντας να κατασπαράξει ένα κομμάτι του παλιού του χάρτη. Και κάπως έτσι, η μεταναστευτική κρίση εξελίσσεται σε εκλογικό πόκερ χωρίς χαρτιά.

Στην επόμενη σκηνή, αναμένεται ο Πλεύρης με σκηνοθεσία Στυλιανίδη και διάλογο επιπέδου “Joker”: «Θέλετε την αλήθεια; Δεν την αντέχετε».

Ο Γεραπετρίτης, η βροχή και το τουρκολιβυκό παραμύθι
– Ή πώς να σε φτύνουν και να βάζεις ομπρέλα για να μην παρεξηγηθείς…

Διάλογος με τον καθρέφτη

Ο Γιώργος Γεραπετρίτης, μεταμοντέρνος ήρωας του διπλωματικού σουρεαλισμού, πηγαινοέρχεται στη Λιβύη σαν τον Τομ Χανκς στο The Terminal εγκλωβισμένος σε έναν διάλογο χωρίς ακροατή. Όσο εκείνος μιλά για συνεννόηση και διεθνές δίκαιο, η άλλη πλευρά στέλνει χάρτες στον ΟΗΕ που αγγίζουν τα Χανιά, διακηρύσσοντας ότι «ούτε η Ελλάδα, ούτε η Αίγυπτος έχουν δικαιώματα». Δηλαδή, εσύ φέρνεις χαλβά Φαρσάλων και εκείνοι ανοίγουν τον άτλαντα και κόβουν την Κρήτη στα δύο.

Κι ενώ η Λιβύη επιδίδεται σε ρηματικές σφαλιάρες, ο δικός μας παραμένει ατάραχος, σαν τον Φόρεστ Γκαμπ (προφορά: «Φόρεστ Γκαμπ»), που συνεχίζει να τρέχει επειδή… έτσι πρέπει. Το πρόβλημα όμως δεν είναι το χιούμορ· είναι το μοτίβο: ο Υπουργός Εξωτερικών πάει για «reset» κι επιστρέφει με «delete».

Εντυπώσεις αντί κυριαρχίας

Αντί για μια στιβαρή αντίδραση, παίρνουμε διπλωματικές διαρροές με φράσεις όπως «δεν παράγει έννομα αποτελέσματα». Σα να σου καίνε το σπίτι και να λες «ναι, αλλά ήταν αυθαίρετο». Οι ρηματικές διακοινώσεις της Λιβύης έρχονται με τη συχνότητα του Netflix και το μόνο που απαντάμε είναι ότι «οι θέσεις έχουν τεθεί στο παρελθόν». Δηλαδή, όταν ξανασκάσει καράβι στην Κρήτη, θα δείξουμε παλιές δηλώσεις;

Στο μεταξύ, το Μαξίμου αρκείται σε αναμνηστικές φωτογραφίες από «στέρεες περιφερειακές συμμαχίες», λες και με το Spotlight  του Χόλιγουντ καθαρίζει κανείς το γεωπολιτικό του ποινικό μητρώο. Η μόνη σταθερή θέση είναι ότι όσο προκαλούν οι άλλοι, εμείς θα υπερασπιζόμαστε την ψυχραιμία μας — ακόμα κι αν χρειαστεί να την ανακηρύξουμε σε ΑΟΖ.

• Γιώργος Γεραπετρίτης
• Κυριάκος Μητσοτάκης
• Μάκης Βορίδης
• ΟΠΕΚΕΠΕ