Κομισιόν: «Ψαλίδι» στις προβλέψεις για την ανάπτυξη – Κριτική Μοσκοβισί στα υπερπλεονάσματα

Κατά 2,2% αναμένεται να αναπτυχθεί φέτος η ελληνική οικονομία και κατά 2,2% το 2020 (σ.σ. αντί για 2,3% προηγούμενης πρόβλεψης), σύμφωνα με τις εαρινές προβλέψεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Αιτία της επιβράδυνσης, αλλά και της εκτίμησης, είναι η υπο-χρηματοδότηση των Δημοσίων Επενδύσεων.

Την ίδια ώρα, στο κεφάλαιο για την Ελλάδα, η Κομισιόν αναφέρεται και για το θέμα του αφορολόγητου, επισημαίνοντας πως οι προβλέψεις «λαμβάνουν υπόψη την ανακοίνωση να μην εφαρμοσθεί η φορολογική μεταρρύθμιση του 2020 (σ.σ. μείωση αφορολόγητου), η οποία θα συζητηθεί περαιτέρω στο πλαίσιο της Ενισχυμένης Εποπτείας». Ουσιαστικά, η Κομισιόν (εν αντιθέσει με την τακτική του 2018 όταν δεν είχε ενσωματώσει τη μη μείωση των συντάξεων) προχωρά στην «προεξόφληση» του μέτρου στο βασικό της σενάριο.

Παράλληλα, προβλέπει ότι το πρωτογενές πλεόνασμα (σε όρους Eurostat/ESA) το 2020 με αυτή την κίνηση θα είναι 3,6% του ΑΕΠ, έναντι προηγούμενης πρόβλεψης για πλεόνασμα στο 4% του ΑΕΠ (Φθινοπωρινές εκτιμήσεις). Για φέτος προβλέπει πρωτογενές πλεόνασμα 4% του ΑΕΠ (αντί για 4,1% προηγούμενης πρόβλεψης).

Για το υπερπλεόνασμα του 2018 αναφέρει ότι στηρίχθηκε και στην υπερσυγκράτηση δαπανών. Εξηγεί ότι η Ελλάδα αναμένεται να επιτύχει τους συμφωνημένους στόχους για το πρωτογενές πλεόνασμα το 2019 και το 2020 με μοχλό το παραγωγικό κενό, τα έσοδα από τις συνταξιοδοτικές μεταρρυθμίσεις, τη συγκράτηση των δαπανών υγείας.

Επιπλέον, «βλέπει» περιθώριο για υψηλότερα πλεονάσματα αν βελτιωθεί η συλλογή εσόδων και υπάρξει πρόοδος στην εκκαθάριση των αιτήσεων συνταξιοδότησης αλλά και πιθανούς ανοδικούς κινδύνους.

Υπενθυμίζεται ότι η κυβέρνηση στο Πρόγραμμα Σταθερότητας που έστειλε στις Βρυξέλλες προβλέπει πρωτογενές πλεόνασμα σε όρους μνημονίου στο 3,9% του ΑΕΠ το 2020 και σε όρους Eurostat/ESA στο 4% του ΑΕΠ. Τοποθετεί επίσης τον ρυθμό ανάπτυξης στο 2,3% φέτος και το 2020.

«Καμπανάκι» για τις δικαστικές αποφάσεις

Η Επιτροπή αναφέρει ότι υπάρχουν «σημαντικοί κίνδυνοι» επιδείνωσης των δημοσιονομικών της επιδόσεων. Βασικός κίνδυνος είναι οι « δικαστικές υποθέσεις που θα μπορούσαν να προκαλέσουν μερική αντιστροφή προηγούμενων μεταρρυθμίσεων και να προκαλέσουν δημοσιονομικές υποχρεώσεις».

Επίσης, η Κομισιόν εκτιμά ότι θα μπορούσαν να προκύψουν «πρόσθετες πιέσεις από πολιτικές πρωτοβουλίες που αφορούν στο δημόσιο μισθολογικό κόστος».

Σε αυτό το σημείο κάνει σαφές ότι το πλεόνασμα του 2019 προϋποθέτει ότι το αχρησιμοποίητο μέρος του αποθεματικού, το οποίο αφορά σε αναδρομικά του 2018 (σ.σ. 650 εκατ. ευρώ που ταμειακά έχουν προβλεφθεί στο 2019 αλλά εθνικολογιστικά ανήκουν στο 2018), θα παραμείνει αχρησιμοποίητο (σχετικές διαβεβαιώσεις έχει δώσει και το ΥΠΟΙΚ).

Επίσης η πρόβλεψη εξαρτάται από την υπόθεση εργασίας ότι τα ανώτατα όρια του προϋπολογισμού θα χρησιμοποιηθούν πλήρως (δηλαδή ότι δεν θα υπάρξει και πάλι υπερσυγκράτηση δαπανών).

Η Επιτροπή εκτιμά ότι το δημόσιο χρέος της Ελλάδας αναμένεται να μειωθεί στο 168,9% του ΑΕΠ έως το 2020, λόγω της ανάπτυξης και των υψηλών πρωτογενών πλεονασμάτων.

Αδύναμες οι επενδύσεις

«Η οικονομία ενισχύεται, αλλά οι επενδύσεις παραμένουν αδύναμες», αναφέρει η Κομισιόν, διευκρινλίζοντας πως η ανάκαμψη του 2018 στηρίζεται κυρίως στις εξαγωγές.

«Ωστόσο, οι επενδύσεις αποτέλεσαν ένα μεγάλο ‘βαρίδι’, εν μέρει λόγω της μεγάλης υποαπορρόφησης του προϋπολογισμού δημοσίων επενδύσεων». Η υποαπορρόφηση του ΠΔΕ «είχε επίσης ως αποτέλεσμα την επιβράδυνση της δημόσιας κατανάλωσης και επομένως του ΑΕΠ».

Το 2019, ο ρυθμός αύξησης του πραγματικού ΑΕΠ αναμένεται να διαμορφωθεί στο 2,2%, εκτιμά η Επιτροπή. Αναμένεται ότι η επιβράδυνση του εξωτερικού περιβάλλοντος θα έχει αρνητικό αλλά περιορισμένο αντίκτυπο στις εξαγωγικές επιδόσεις της Ελλάδας. Και τούτο λόγω της χαμηλής εισοδηματικής ελαστικότητας ζήτησης για τα κυριότερα εξαγωγικά προϊόντα της χώρας, Παραμένει όμως «βαρίδι» η ιδιωτική κατανάλωση, η οποία όμως τονώθηκε «μέσω της πρόσφατης αύξησης του κατώτατου μισθού».

Πιέσεις λόγω αύξησης  του κατώτατου το 2020

Στην αγορά εργασίας αναμένεται επιβράδυνση λόγω της πρόσφατης αύξησης του καταστατικού ελάχιστου μισθού. Η απασχόληση αναμένεται να αυξηθεί κατά 1,5% το 2019 και κατά 1,3% το 2020, μειώνοντας το ποσοστό ανεργίας στο 16,8% έως το 2020.

Κριτική Μοσκοβισί στα υπερπλεονάσματα

Κατά την παρουσίαση των προβλέψεων της Κομισιόν, ο Επίτροπος Πιέρ Μοσκοβισί, διατύπωσε την άποψη πως δεν πρέπει να παγιωθεί η τακτική των υπερπλεονασμάτων και ότι στο πλαίσιο αυτό θα πρέπει να γίνει στο μέλλον μια «σοβαρή συζήτηση» σχετικά με την δημοσιονομική πολιτική της Ελλάδας.

Ερωτηθείς σχετικά με την πρόθεση της κυβέρνησης να μην εφαρμόσει τη μείωση του αφορολόγητου και να προχωρήσει σε περαιτέρω παροχές, σημείωσε πως «δεν είναι αναγκαίο» να υπάρχει «άμεση παρέμβαση» στις αποφάσεις της κυβέρνησης και ότι πιο σημαντικό είναι οι αποφάσεις να λαμβάνονται στο πλαίσιο της ενισχυμένης εποπτείας.

«Μέχρι τώρα είχαμε πολλά καλά στοιχεία για την Ελλάδα σε ό,τι αφορά τους στόχους για τα πρωτογενή πλεονάσματα και η Ελλάδα προβλέπεται να τους επιτύχει το 2019 και 2020», είπε, σημειώνοντας παράλληλα ότι οι σημερινές προβλέψεις δε λαμβάνουν υπόψη τους τα μέτρα που έχει συμπεριλάβει η κυβέρνηση στο πλαίσιο του προγράμματος σταθερότητας που κατέθεσε την περασμένη εβδομάδα, καθώς δεν έχουν συγκεκριμενοποιηθεί. Όπως εξήγησε, και στο παρελθόν η Ελλάδα όχι μόνο πέτυχε τους στόχους της αλλά τους ξεπέρασε και το Eurogroup δέχτηκε κάποια μέτρα που κάνουν χρήση του δημοσιονομικού περιθωρίου. Ωστόσο, σημείωσε ότι αυτό θα πρέπει να συζητηθεί «αργότερα» και να μη θεωρείται δεδομένο ούτε να γίνεται αντικείμενο άμεσου σχολιασμού.

Παραπέμποντας στη θέση που εξέφρασε επανειλημμένα ο πρόεδρος της Επιτροπής, Ζαν Κλοντ Γιουνκέρ, ότι η Επιτροπή ήταν πάντα στη «σωστή πλευρά της ιστορίας» σε ό,τι αφορά την Ελλάδα και εναντίον του Grexit, επανέλαβε ότι η Επιτροπή διαπραγματεύτηκε και «αντιτάχθηκε σθεναρά» στα υπερβολικά πλεονάσματα. «Δεν ήμασταν ποτέ πεπεισμένοι ότι τα υπερβολικά πλεονάσματα ήταν ο σωστός δρόμος για την Ελλάδα» υπογράμμισε, σημειώνοντας ότι «υφίστανται δεσμεύσεις που πρέπει να γίνονται σεβαστές, αλλά δεν πρέπει να υπάρχει υπερκέραση των στόχων για πάντα». «Θα υπάρχει, το ξέρουμε, συζήτηση στο μέλλον, αλλά αυτή η συζήτηση θα πρέπει να είναι σοβαρή και να σέβεται τις δεσμεύσεις που έχουν ληφθεί», κατέληξε ο Π. Μοσκοβισί.

• ανάπτυξη
• Ευρωπαϊκή Επιτροπή
• Κομισιόν