Κορωνοϊός: Εφιαλτικά σενάρια για «δίδυμη επιδημία» το φθινόπωρο – Εκρηκτικό κοκτέιλ covid-19 και γρίπης

Τον χειμώνα του 2010-2011 στη χώρα μας καταγράφηκαν 180 θάνατοι από εποχική γρίπη. Το αρνητικό αυτό ρεκόρ καταρρίφθηκε τον χειμώνα του 2015-2016. Τότε οι νεκροί ανήλθαν σε 197, ενώ την ίδια περίοδο περισσότεροι από 400 ασθενείς με σοβαρές επιπλοκές χρειάστηκαν κρεβάτι σε Μονάδα Εντατικής Θεραπείας. Τους δύο προηγούμενους χειμώνες ο SARS-CoV-2 εκτόπισε τα στελέχη της γρίπης, αποδεικνύοντας ότι ο εχθρός του κακού είναι το… χειρότερο. Ομως τι θα συμβεί εάν εφέτος η γρίπη επιστρέψει δριμύτερη;

Η επιστημονική κοινότητα – εντός και εκτός της χώρας – βρίσκεται σε ετοιμότητα, καθώς η παράλληλη κυκλοφορία (στο εξωτερικό την αναφέρουν ως «δίδυμη επιδημία») του ιού SARS-CoV-2 και του ιού της γρίπης θα οδηγήσει με μαθηματική ακρίβεια σε ένα διπλό κύμα επιβάρυνσης που θα προσκρούσει λυσσαλέα στα συστήματα Υγείας.

Η επικίνδυνη συνύπαρξη των ιών

Η συνύπαρξη των δύο ιών θα είναι στην πράξη περίπλοκη και ιδιαίτερα επικίνδυνη. «Δεν θέλουμε υπερφόρτωση των συστημάτων Υγείας λόγω πνευμονιών που θα προκληθούν από τον ιό της γρίπης, γιατί τότε η επιβάρυνση θα είναι διπλή. Και καθώς θα αυξηθεί η ζήτηση εντατικής φροντίδας, δεν θα πρέπει να φτάσουμε στο σημείο όπου δεν θα υπάρχουν διαθέσιμες κλίνες ΜΕΘ για τους υπόλοιπους ασθενείς» καταλήγει ο κ. Μόσιαλος.

Υπενθυμίζει εν τούτοις πως σε καμία περίπτωση η γρίπη δεν είναι εξίσου μεταδοτική όπως ο κορωνοϊός, ούτε το αποτύπωμά της είναι εξίσου τραγικό. Η γρίπη, όπως τονίζει, σκοτώνει 400.000 – 600.000 ετησίως. Ο κορωνοϊός πάλι έχει στοιχίσει τη ζωή σε 4,55 εκατ. ανθρώπους, παρά τις πρωτόγνωρες προσπάθειες αναχαίτισής του.

Υπενθυμίζεται πάντως πως πέρυσι – περίπου τέτοια εποχή – στην ιατρική επιθεώρηση «Lancet» είχε δημοσιευτεί μία μεγάλη έρευνα που περιέγραφε τα αποτελέσματα της «τέλειας καταιγίδας» των χρόνιων ασθενειών (λόγω της αδυναμίας να περιοριστούν οι παράγοντες κινδύνου) και της επέλασης του κορωνοϊού, προκαλώντας μια παγκόσμια συνδημία, με τον πληθυσμό να βρίσκεται μοιραία ευάλωτος σε επείγουσες καταστάσεις υγειονομικών κρίσεων.

Αρα εφέτος το ζητούμενο είναι η υγειονομική αυτή… καταιγίδα (και ενώ γίνονται γενναίες προσπάθειες και σημαντικά βήματα να περιοριστεί) να μην ξεσπάσει ακόμη πιο απειλητικά.

Μικρή διασπορά λόγω των lockdowns

«Δεν χάθηκε ο ιός της γρίπης. Δεν εξαλείφθηκε. Απλώς η διασπορά του δεν ήταν μεγάλη εξαιτίας των lockdowns και της αυστηρής τήρησης των μέτρων, με αποτέλεσμα να μη βρίσκει πρόσφορο έδαφος να μεταδοθεί» σημειώνει μιλώντας στο «Βήμα» ο καθηγητής Πολιτικής της Υγείας στο LSE Ηλίας Μόσιαλος.

Και συνεχίζει: «Εφέτος όμως δεν γνωρίζουμε εάν θα τηρηθούν τα μέτρα κοινωνικής αποστασιοποίησης και υγιεινής όπως πέρυσι, επειδή ένας μεγάλος αριθμός εμβολιασμένων (οι οποίοι πλέον αποτελούν και την πλειονότητα) πιθανόν να θεωρήσουν ότι δεν υπάρχει η ανάγκη εφαρμογής τους. Συνεπώς, θα δημιουργηθούν συνθήκες εξάπλωσής του. Γι’ αυτό και ο ευάλωτος πληθυσμός θα πρέπει να κάνει απαραίτητα το αντιγριπικό εμβόλιο, όπως και του πνευμονιόκοκκου».

Προς το παρόν, ουδείς γνωρίζει εάν το σενάριο αυτό – που ομολογουμένως είναι από τα χειρότερα, όχι όμως και από τα πλέον επικρατέστερα – θα επαληθευτεί, ήδη όμως οι προετοιμασίες έχουν ξεκινήσει στοχεύοντας στη δημιουργία ενός παράλληλου «τείχους ανοσίας» μέσω του εκτεταμένου εποχικού εμβολιασμού.

«Πολύ σοβαρό για τους ήδη ευάλωτους»

«Αν η γρίπη εμφανιστεί στην Ευρώπη θα είναι θέμα χρόνου να φτάσει και σε εμάς. Η συνύπαρξη και των δύο ιών θα είναι επιβαρυντική, ακόμη κι αν η γρίπη φτάσει στη μισή διασπορά που είχε πριν από την πανδημία – δηλαδή το 2019 και νωρίτερα. Ας μην ξεχνάμε ότι και οι δύο ιοί προσβάλλουν το αναπνευστικό σύστημα. Σε έναν άνθρωπο που είναι ήδη ευάλωτος, κάτι τέτοιο θα είναι πάρα πολύ σοβαρό» εξηγεί μιλώντας στο «Βήμα» ο καθηγητής Φαρμακολογίας, Φαρμακογονιδιωματικής και Ιατρικής Ακριβείας στο Ιατρικό Τμήμα του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης και πρόεδρος Ελληνικής Εταιρείας Φαρμακολογίας, Ευάγγελος Μανωλόπουλος.

Ο ίδιος διευκρινίζει πως πρόκειται για έναν φόβο που ουδείς γνωρίζει προς το παρόν εάν θα πραγματωθεί. «Οπότε προετοιμαζόμαστε για όλα τα ενδεχόμενα». Και προσθέτει με νόημα πως «το εμβόλιο της γρίπης λειτουργεί πιθανόν, έστω και λίγο, προστατευτικά έναντι του κορωνοϊού. Φάνηκε δηλαδή πως εκείνοι που είχαν λάβει το εμβόλιο της εποχικής γρίπης διέτρεχαν χαμηλότερο κίνδυνο να μολυνθούν από τον πανδημικό ιό, χωρίς όμως αυτό να σημαίνει ότι παίζει ρόλο στην εξέλιξη της λοίμωξης Covid-19. Γι’ αυτό και πάντα λέω σε εκείνους που με ρωτάνε πως κακό δεν κάνει σε καμία περίπτωση».

• γρίπη
• κορωνοϊός
• πανδημία