Κορωνοϊός VUI: Τι γνωρίζουμε μέχρι στιγμής για το νέο στέλεχος – Τι θα γίνει με τα εμβόλια

Σε εγρήγορση βρίσκονται οι επιστήμονες μετά την εμφάνιση μετάλλαξης του κορωνοϊού, η οποία φαίνεται ότι εξελίσσεται ραγδαία στο Ηνωμένο Βασίλειο και αναγκάζει τις χώρες της Ευρώπης να κλείσουν τις πόρτες τους, ώστε να μην υπάρξει περαιτέρω διασπορά.

Η μετάλληξη VUI 202012/01 (δηλαδή μετάλλαξη υπό Έρευνα, έτος 2020, 12ος μήνα του έτους, μετάλλαξη 01) εμφανίστηκε τον Σεπτέμβριο στο Κεντ της Αγγλίας και εξαπλώθηκε στις περιοχές που βρίσκονται νοτιοανατολικά, δημιουργώντας τεράστια έξαρση του ιού. Μέχρι τα μέσα Δεκεμβρίου πάνω από 1.000 εντοπίστηκαν με τη συγκεκριμένη μετάλλαξη, ενώ ίδια κρούσματα έχουν εμφανιστεί σε Ολλανδία, Αυστραλία, Δανία, Βέλγιο, Γερμανία, Ιταλία και Νότια Αφρική.

Τα παιδιά στο επίκεντρο

Το νέο στέλεχος του κορωνοϊού, που εξαπλώνεται ραγδαία στη Βρετανία φέρει μεταλλάξεις που θα μπορούσαν να σημαίνουν ότι τα παιδιά είναι εξίσου ευάλωτα με τους ενήλικες στη μόλυνση από τον νέο κορονοϊό, σε αντίθεση με τα προηγούμενα στελέχη του, εκτιμούν Βρετανοί επιστήμονες.

Ενημερώνοντας τους δημοσιογράφους για τα πιο πρόσφατα ευρήματά τους, επιστήμονες της κυβερνητικής Συμβουλευτικής Ομάδας για Νέες και Αναδυόμενες Απειλές από Αναπνευστικούς Ιούς (NERVTAG), οι οποίοι παρακολουθούν τη μετάλλαξη, σημείωσαν ότι εξελίχθηκε γρήγορα στο κυρίαρχο στέλεχος στη νότια Βρετανία και θα μπορούσε σύντομα να κάνει το ίδιο σε όλη τη χώρα.

«Πλέον, έχουμε την πεποίθηση ότι αυτή η μετάλλαξη έχει πλεονέκτημα μετάδοσης σε σχέση με τις άλλες παραλλαγές του ιού στο Ηνωμένο Βασίλειο», είπε ο Πίτερ Χόρμπι, καθηγητής αναδυόμενος μολυσματικών ασθενειών στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης και επικεφαλής της NERVTAG.

«Υπάρχει μια ένδειξη ότι έχει υψηλότερη τάση να μολύνει παιδιά», επισήμανε ο Νιλ Φέργκιουσον, καθηγητής και επιδημιολόγος στο Ιμπίριαλ Κόλετζ του Λονδίνου, επίσης μέλος της NERVTAG. «Δεν έχουμε καθορίσει την αιτιότητα, αλλά το βλέπουμε στα δεδομένα. Θα χρειαστεί να συλλέξουμε περισσότερα δεδομένα για να δούμε πώς θα συμπεριφερθεί στο εξής», πρόσθεσε.

Η εμφάνιση του μεταλλαγμένου ιού, που θεωρείται κατά 70% πιο μολυσματικός, οδήγησε ορισμένες χώρες να κλείσουν τα σύνορά τους με τη Βρετανία. Η Γουέντι Μπάρκλεϊ, μια άλλη καθηγήτρια, ειδική στην ιολογία και μέλος της NERVTAG, είπε ότι μια από τις μεταλλάξεις που παρατηρούνται στη νέα παραλλαγή του κορωνοϊού αφορούν τον τρόπο με τον οποίο εισέρχεται στα ανθρώπινα κύτταρα, κάτι που ίσως να σημαίνει ότι θα παιδιά «είναι ενδεχομένως εξίσου ευαίσθητα σ’ αυτόν τον ιό όσο και οι ενήλικες».

Μόσιαλος: «Δεν υπάρχει εργαστηριακή απόδειξη»

Σύμφωνα με τον Ηλία Μόσιαλο, αν όντως υπάρχει μεγαλύτερα διασπορά στα παιδιά, τότε θα πρέπει να μελετηθεί, ωστόσο ο ίδιος τόνισε ότι σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία δεν υπάρχει εργαστηριακή απόδειξη πως λόγω κάποιου βιολογικού μηχανισμού το νέο στέλεχος προσβάλλει περισσότερο τα παιδιά.

Στην ανάρτησή του στο Facebook σημειώνει πως«είναι δεδομένο πως υπάρχει μεγάλη διασπορά στην κοινότητα, άρα και αναμενόμενο να υπάρχει μεγάλη -πιθανώς ασυμπτωματική- διασπορά μεταξύ παιδιών», λέγοντας δε ότι «τα σχολεία ήταν ανοιχτά όλο αυτό το διάστημα. Ίσως λοιπόν αυτή η αναφερόμενη ως παρατηρούμενη αύξηση προκύπτει επειδή τα παιδιά έχουν περισσότερες συναναστροφές».

Πώς επηρεάζει τη μετάδοση

Σύμφωνα με τα μέχρι στιγμής στοιχεία, το νέο στέλεχος κάνει πιο εύκολα μεταδιδόμενο τον κορωνοϊό ανάμεσα στους ανθρώπους. Όπως αναφέρει το ECDC η εκτιμώμενη αύξηση του αναπαραγωγικού αριθμού (R) είναι κατά 0,4 ή και μεγαλύτερη με εκτιμώμενη αυξημένη μεταδοτικότητα έως και 70%. Προς το παρόν ωστόσο, δεν έχει συνδεθεί με σοβαρότερη νόσηση ή μεγαλύτερη θνητότητα.

Ο πρόεδρος του Παγκόσμιου Ιατρικού Συλλόγου, Φρανκ Ούλριχ Μοντγκόμερι σε συνέντευξη που δημοσιεύεται σήμερα στις εφημερίδες του «Δικτύου Συντακτών της Γερμανίας» (RND) αμφισβητεί τα παραπάνω.

«Αν αληθεύει ότι η νέα μετάλλαξη του κορωνοϊού θα μπορούσε να είναι έως και 70% πιο μεταδοτική από τον προηγούμενο ιό, τότε αυτό σημαίνει μόνο ότι τα μέτρα προστασίας είναι κατά 70% πιο σημαντικά», λέει χαρακτηριστικά. Και προσθέτει ότι, «ο καλύτερος τρόπος για την πρόληψη της εξάπλωσης του ιού είναι να περιοριστούν οι επαφές και να τηρούνται οι κανόνες απόστασης και υγιεινής. Το γεγονός ότι η νέα μετάλλαξη του κορωνοϊού εξαπλώνεται αυτή τη στιγμή στη Νοτιοανατολική Αγγλία οφείλεται κυρίως στην αμέλεια των ανθρώπων εκεί. Οι μεταλλάξεις των ιών είναι κάτι εντελώς φυσιολογικό και τις βλέπουμε επίσης ξανά και ξανά σε άλλους παθογόνους ιούς».

Σύμφωνος είναι και ο Βινσεντ Ενουφ, διευθυντικό στέλεχος του Ινστιτούτου Παστέρ στη Γαλλία, ο οποίος δεν πιστεύει ότι υπάρχει τεκμηριωμένη σχέση μεταξύ της μετάλλαξης και της μεγαλύτερης μεταδοτικότητας. «Είναι αυτό αποτέλεσμα ενός υπερ-εξαπλωτή που μεταδίδει τον ιό ή της νέας μετάλλαξης; Όλα αυτά πρέπει ακόμη να επαληθευτούν», ανέφερε χθες μιλώντας στο τηλεοπτικό δίκτυο France 2.
Ενώ ο Δρ. Αμπ Όστερχάους, Ομότιμος Καθηγητής Ιολογίας του Πανεπιστημίου «Έρασμος» της Ολλανδίας σημειώνει ότι στην εφημερίδα Algemeen Dagblad ότι «δεν φαίνεται να εξαπλώνεται τόσο γρήγορα στις Κάτω Χώρες όσο και στο Ηνωμένο Βασίλειο».

Αλλά και ο Μάσιμο Γκάλι, καθηγητής Μολυσματικών Νόσων στο Πανεπιστήμιο του Μιλάνο πιστεύει ότι «είμαστε αντιμέτωποι με μια παραλλαγή που δεν είναι πιο επικίνδυνη, αλλά που ίσως έχει μεγαλύτερη ικανότητα εξάπλωσης. Απαιτείται περαιτέρω έρευνα για να τεκμηριωθεί ένας τέτοιος ισχυρισμός».

Τέλος ο Δρ. Κρίστιαν Ντροστεν, καθηγής Ιολογίας στο Πανεπιστήμιο του Βερολίνου συντάσσεται με τους συναδέλφους του και δήλωσε χθες στο δημόσιο γερμανικό ραδιόφωνο (Deutschlandfunk): «Δεν ανησυχώ για την ώρα τόσο πολύ γι΄ αυτό. Ωστόσο, όπως και όλοι οι άλλοι, δεν έχω σαφή πληροφόρηση για την κατάσταση. Τα διαθέσιμα στοιχεία παρουσιάζουν κενά. Πρέπει ακόμη να διευκρινιστεί εάν ο ιός πράγματι μεταδίδεται πιο εύκολα. Ο Βρετανός πρωθυπουργός Μπόρις Τζόνσον δήλωσε το Σαββατοκύριακο ότι η νέα μετάλλαξη είναι κατά 70% πιο μεταδοτική. Αναφέρθηκε απλώς ένας αριθμός. Ξαφνικά αιωρείται στο χώρο ένας αριθμός, κανείς δεν γνωρίζει τι εννοείται με τον αριθμό αυτό. Για να γνωρίζει κανείς εάν ένας ιός μεταδίδεται ευκολότερα θα πρέπει να εξετάσει ποιος μολύνει ποιον και πόσο χρόνο χρειάστηκε για να τον μολύνει» είπε σήμερα στο δημόσιο γερμανικό ραδιόφωνο (Deutschlandfunk).

Τι θα γίνει με τα εμβόλια

Στην πλειοψηφία τους οι ειδικοί ξεκαθαρίζουν ότι τα εμβόλια του κορωνοϊού δεν επηρεάζονται από τη μετάλλαξη.
Ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων (ΕΜΑ), ο οποίος ενέκρινε το εμβόλιο των Pfizer/BioNTech, ξεκαθάρισε μέσω της γενικής διευθύντριας του Έμερ Κουκ ότι, «προς το παρόν δεν υπάρχει καμία απόδειξη που να υποδεικνύει ότι το εμβόλιο (σ.σ. των Pfizer/BioNTech) δεν είναι αποτελεσματικό εναντίον του νέου στελέχους».

Την ίδια στιγμή, ο πρόεδρος του Παγκόσμιου Ιατρικού Συλλόγου, Φρανκ Ούλριχ Μοντγκόμερι εξήγησε ότι «μόνο η φαρμακευτική εταιρεία BioNTech έχει ήδη δοκιμάσει το εμβόλιό της σε 19 μεταλλάξεις κορωνοϊού και το εμβόλιο έδρασε σε καθεμία από αυτές τις παραλλαγές. Η μετάλλαξη επηρεάζει μόνο μέρος μιας πρωτεΐνης στην επιφάνεια του ιού, αλλά το εμβόλιο στοχεύει σε όλη την πρωτεΐνη».

Στο ίδιο μήκος κύματος και ο Αθανάσιος Εξαδάκτυλος, ο οποίος τόνισε ότι: «τα εμβόλια που βασίζονται στη νέα τεχνολογία, το m-RNA, μπορούν να προσαρμοστούν και δε θα έχουν πιθανότατα πρόβλημα με τη μετάλλαξη που παρατηρείται. Θα είναι αποτελεσματικά» και πρόσθεσε ότι αυτή τη στιγμή ελέγχεται αν ανιχνεύεται από τα rapid tests ή τους μοριακούς ελέγχους. «Η τεχνολογία που ακολουθούν τα εμβόλια της Pfizer και της Moderna ακολουθούν άλλη τεχνολογία από αυτή του εμβολίου της γρίπης και είναι τέτοια που καλύπτει τις μικρές μεταλλάξεις. Δε χρειάζεται να πάμε στην ανάπτυξη ενός νέου εμβολίου.

Καθησυχαστικός και ο Γκίκας Μαγιορκίνης με τα όσα έγραψε στο Facebook. «Εξακολουθώ να είμαι πολύ σκεπτικός για την επίδραση της μετάλλαξης που λένε ότι πιθανόν να μεταδίδεται ευκολότερα (την οποία και ανέφερα την προηγούμενη εβδομάδα). Συστήνω λοιπόν ΨΥΧΡΑΙΜΙΑ, ακόμα και αυτοί που βαράνε τα “καμπανάκια” λένε ότι διατηρούμε το σχέδιο ως έχει. Κρατάμε τα μέτρα και περιμένουμε τα εμβόλια που όλοι παραδέχονται ότι η μετάλλαξη δεν θα επηρεάσει», ανέφερε.

Την άποψη πως δεν υπάρχει λόγος ανησυχίας για τα εμβόλια για τον κορωνοϊό διατυπώνει ο καθηγητής του LSE, κ. Ηλίας Μόσιαλος.

«Οι ερευνητές του Cog-UK θεωρούν όμως πως δεν υπάρχει λόγος ανησυχίας για τη χρήση των εμβολίων. Εάν ο ιός μεταλλαχθεί σε πιο ανθεκτική μορφή, τα εμβόλια μπορούν να τροποποιηθούν για να είναι εκ νέου αποτελεσματικά. Οπως γίνεται κάθε χρόνο με το εμβόλιο της γρίπης», καταλήγει.

• εμβόλιο
• κορωνοϊός
• μετάλλαξη