Αλέξης Τσίπρας στη Θεσσαλονίκη: «Κατώτατος μισθός 1.000 ευρώ το 2027 και μέσος μισθός 1.800 ευρώ»

Ένα συνεκτικό σχέδιο για την Ελλάδα της επόμενης δεκαετίας παρουσιάζει ο Αλέξης Τσίπρας στη Θεσσαλονίκη, κατά την ομιλία του στο ξενοδοχείο Porto Palace, θέτοντας στο επίκεντρο την παραγωγική ανασυγκρότηση, την αποκέντρωση και τη δικαιότερη κατανομή του παραγόμενου πλούτου.

Βασικός άξονας της παρέμβασής του είναι ένα Εθνικό Σχέδιο Ανασυγκρότησης, το οποίο στηρίζεται στο τρίπτυχο: «Παράγουμε περισσότερο, Μοιράζουμε δικαιότερα, Ζούμε καλύτερα».

Δείτε live την παρουσίαση του οικονομικού προγράμματος της ΕΛΑΣ

Ο Αλέξης Τσίπρας ξεκίνησε την ομιλία του εξαπολύοντας ευθεία επίθεση στην κυβέρνηση, με αιχμή την κριτική που δέχεται για την κοστολόγηση των προτάσεών του. «Μιλάνε για κοστολόγηση σε εμάς που βγάλαμε τη χώρα από τα μνημόνια, αυτοί που χρεοκόπησαν τη χώρα και που χρωστάνε στις τράπεζες», ανέφερε χαρακτηριστικά, για να προσθέσει με νόημα πως «θα κοστολογηθούν και οι κοστολογητές».

Σε αυτό το σημείο της ομιλίας του, ο Αλέξης Τσίπρας έθεσε ως βασική προτεραιότητα τη διαμόρφωση μιας νέας αναπτυξιακής στρατηγικής για τη χώρα. Όπως ανέφερε, «οφείλουμε άμεσα να αυξήσουμε την παραγωγική ικανότητα της χώρας, να επιταχύνουμε τη σύγκλιση με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο και να κατακτήσουμε ισχυρότερη θέση στον νέο διεθνή καταμερισμό εργασίας». Σύμφωνα με τον ίδιο, «αυτοί οι τρεις στόχοι συγκροτούν την ανάγκη μίας νέας εθνικής στρατηγικής που θα συνδέει την ανάπτυξη με την οικονομική ασφάλεια», παραπέμποντας σε αυτό που, όπως είπε, διεθνώς περιγράφεται πλέον με τον όρο «securonomics».

Στη συνέχεια, ο πρώην πρωθυπουργός έστρεψε τα πυρά του στη σημερινή κυβέρνηση, επιχειρώντας να κάνει έναν συνολικό απολογισμό της τελευταίας επταετίας. «Επτά χρόνια είναι νομίζω αρκετά για να κριθεί. Είχε αυτοδυναμία. Είχε χρόνο. Είχε πρωτοφανείς ευρωπαϊκούς πόρους. Κι όμως αυτή η επταετία ήταν μια μεγάλη χαμένη ευκαιρία», τόνισε. Και έθεσε το ερώτημα: «Ζούμε καλύτερα απ’ ό,τι ζούσαμε το 2019;», για να απαντήσει ότι «δυστυχώς η απάντηση της πλειοψηφίας των Ελλήνων είναι καθαρή. Δεν ζούμε καλύτερα. Για τους περισσότερους, η ζωή είναι πιο δύσκολη απ’ ό,τι ήταν το 2019, παρότι σήμερα δεν έχουμε μνημόνια».

Ο Αλέξης Τσίπρας απέδωσε αυτή την εικόνα, μεταξύ άλλων, στην ακρίβεια και στην υποχώρηση της αγοραστικής δύναμης, κατηγορώντας την κυβέρνηση ότι «αντιμετώπισε την ακρίβεια με επιδόματα, αντί να συγκρουστεί με τις στρεβλώσεις της αγοράς». Σε ιδιαίτερα αιχμηρό τόνο πρόσθεσε ότι «είδε τον μισθό του εργαζόμενου ως κόστος. Τη στέγη ως επενδυτικό προϊόν. Το δημόσιο σχολείο και το ΕΣΥ ως δαπάνες. Την περιφέρεια ως υποσημείωση. Και το κράτος δικαίου ως εμπόδιο στην ανεξέλεγκτη άσκηση εξουσίας».

Περιγράφοντας το αποτέλεσμα αυτής της πολιτικής, έκανε λόγο για «μια οικονομία με χαμηλούς μισθούς, αδύναμη παραγωγή και τον πλούτο να συγκεντρώνεται στους λίγους». Παρέθεσε, μάλιστα, συγκεκριμένα στοιχεία, υποστηρίζοντας ότι πρόκειται για «μια χώρα όπου το κατά κεφαλήν προϊόν παραμένει μόλις στο 68% του ευρωπαϊκού μέσου όρου. Όπου ένας στους τέσσερις κινδυνεύει από τη φτώχεια ή τον κοινωνικό αποκλεισμό. Όπου η στέγη απορροφά το 36% του εισοδήματος του πολίτη, περισσότερο από κάθε άλλη χώρα στην Ευρώπη. Και όπου σχεδόν ένας στους δύο Έλληνες δεν μπόρεσε να κάνει φέτος ούτε μία εβδομάδα διακοπές».

«Οι αριθμοί λένε το ίδιο πράγμα: η οικονομία σταθεροποιήθηκε, αλλά η χώρα δεν προχώρησε. Η ανάπτυξη δεν έφτασε στη ζωή των πολλών», υπογράμμισε, περνώντας στη συνέχεια από την οικονομία στο ζήτημα της λειτουργίας των θεσμών. «Υπάρχει όμως και μια μεγαλύτερη ζημιά. Μια ζημιά που δεν μετριέται μόνο σε ευρώ. Αυτά τα επτά χρόνια άλλαξε ο τρόπος με τον οποίο κυβερνάται η χώρα», είπε, σημειώνοντας ότι «το 2019 κανένας δεν μπορούσε να φανταστεί τι σήμαινε στην πράξη το Επιτελικό Κράτος». Ως πρώτη χαρακτηριστική επιλογή αυτού του μοντέλου διακυβέρνησης ανέφερε «την υπαγωγή της ΕΥΠ απευθείας στο γραφείο του Πρωθυπουργού».

Στο ζήτημα της διαφθοράς επέμεινε ο Αλέξης Τσίπρας, επιχειρώντας να αντιπαραβάλει την εικόνα της χώρας το 2019 με τη σημερινή κατάσταση. «Το 2019, όλες οι Ελληνίδες και όλοι οι Έλληνες είχαμε πιστέψει ότι η διαφθορά, που ήταν μια από τις αιτίες της χρεοκοπίας, είχε πλέον αισθητά περιοριστεί», ανέφερε. Και συνέχισε, επικαλούμενος τη σημερινή αντίληψη των πολιτών: «Σήμερα, επτά χρόνια μετά, το 97% των πολιτών πιστεύει ότι στη χώρα βασιλεύει η διαφθορά».

Ο Αλέξης Τσίπρας έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην απόσταση που, όπως υποστήριξε, εξακολουθεί να χωρίζει την Ελλάδα από την υπόλοιπη Ευρώπη, τόσο σε επίπεδο εισοδημάτων όσο και σε επίπεδο παραγωγής. «Σχεδόν μισό αιώνα μετά την ένταξή μας στην ΕΟΚ, μοιάζουμε περισσότερο με χώρα των Βαλκανίων και όχι με μια τυπική ευρωπαϊκή χώρα. Πρώτοι στις τιμές, αλλά τελευταίοι στους μισθούς και στην αγοραστική δύναμη. Προτελευταίοι στην Ευρωπαϊκή Ένωση των 27 ως προς το κατά κεφαλήν προϊόν», ανέφερε. «Ξεκινήσαμε δέκατοι. Χώρες που ξεκίνησαν πολύ πίσω από εμάς, μάς έχουν πια προσπεράσει. Και αυτό αποτελεί εθνική υποχώρηση», πρόσθεσε.

Ο πρώην πρωθυπουργός στάθηκε ιδιαίτερα στις προσδοκίες της νέας γενιάς, κάνοντας λόγο για ανατροπή μιας βεβαιότητας πάνω στην οποία στηρίχθηκε η ελληνική κοινωνία επί δεκαετίες. «Για δεκαετίες, οι ελληνικές οικογένειες στηρίζονταν σε μια απλή βεβαιότητα: ότι τα παιδιά τους θα ζήσουν καλύτερα από ό,τι οι γονείς τους. Ότι το αύριο θα είναι καλύτερο από το χθες. Αυτό ήταν το πραγματικό Κοινωνικό Συμβόλαιο της Μεταπολίτευσης», τόνισε. Σύμφωνα με τον ίδιο, «σήμερα, για πρώτη φορά, μια ολόκληρη γενιά ζει με την τρομακτική βεβαιότητα ότι θα ζήσει χειρότερα από την προηγούμενη».

 

Τσίπρας: «Να παράγουμε περισσότερο, να μοιραζόμαστε δικαιότερα, να ζούμε καλύτερα»

Απέναντι σε αυτή την κατάσταση, ο Αλέξης Τσίπρας υποστήριξε ότι δεν αρκούν αποσπασματικές παρεμβάσεις. «Πώς απαντάμε, λοιπόν, σε αυτό το πισωγύρισμα; Αρκεί ένας κατάλογος μέτρων; Όχι! Χρειάζεται όραμα. Σχέδιο. Αλλαγή πορείας», ανέφερε, παρουσιάζοντας ως κεντρική πρόταση ένα Εθνικό Σχέδιο Ανασυγκρότησης, με διπλό στόχο: «Σύγκλιση με την Ευρώπη. Σύγκλιση και μέσα στην Ελλάδα».

Όπως εξήγησε, ο στόχος είναι «να κλείσουμε την απόσταση από τις ευρωπαϊκές χώρες. Αλλά και την απόσταση εντός της χώρας μας, ανάμεσα στους πολλούς και τους λίγους. Την απόσταση ανάμεσα στην Αθήνα και την περιφέρεια. Ανάμεσα σε εκείνους που έχουν ευκαιρίες και σε εκείνους που μένουν πίσω». Τη συγκεκριμένη προσπάθεια την περιέγραψε ως μια νέα μορφή πατριωτισμού: «Αυτή η μάχη, η μάχη απέναντι στις ανισότητες, είναι για μας ο Νέος Πατριωτισμός».

Κλείνοντας αυτή την ενότητα της ομιλίας του, συμπύκνωσε το σχέδιό του σε τρεις φράσεις: «Να παράγουμε περισσότερο. Να μοιραζόμαστε δικαιότερα. Να ζούμε καλύτερα». «Αυτή είναι η πυξίδα της ΕΛΑΣ», κατέληξε.

«Νέα βιομηχανική πολιτική – Να παράγουμε περισσότερο»

Στην ανάγκη αλλαγής του παραγωγικού μοντέλου της χώρας και χάραξης μιας νέας βιομηχανικής πολιτικής επικεντρώθηκε ο Αλέξης Τσίπρας, υποστηρίζοντας ότι το βασικό πρόβλημα της ελληνικής οικονομίας δεν είναι η έλλειψη εργατικότητας. «Το έλλειμμα στη χώρα μας δεν είναι έλλειμμα εργατικότητας. Είναι έλλειμμα παραγωγικότητας, επενδύσεων και τεχνολογίας. Η παραγωγικότητα ανά ώρα εργασίας παραμένει 45% χαμηλότερη από τον μέσο ευρωπαϊκό όρο», ανέφερε.

Συνδέοντας την παραγωγικότητα με τις αποδοχές των εργαζομένων, τόνισε ότι «οι χαμηλοί μισθοί δεν είναι συγκριτικό πλεονέκτημα. Είναι η άλλη όψη της χαμηλής παραγωγικότητας και το βασικό κίνητρο για να παραμένει μια επιχείρηση σε δραστηριότητες μικρής προστιθέμενης αξίας». Όπως χαρακτηριστικά είπε, «δεν ζητάμε λοιπόν από τους ίδιους ανθρώπους να δουλεύουν περισσότερο για λιγότερα. Ζητάμε να αποδίδει περισσότερο η δουλειά τους».

Ο πρώην πρωθυπουργός υποστήριξε ότι «χρειάζεται αλλαγή αναπτυξιακής στρατηγικής και μια νέα Βιομηχανική Πολιτική. Να διευρύνουμε την παραγωγική μας βάση. Να παράγουμε περισσότερο», επισημαίνοντας παράλληλα ότι «στηριζόμαστε υπερβολικά στην κατανάλωση, στις εισαγωγές και στα ακίνητα και το έλλειμμα στο εξωτερικό ισοζύγιο ολοένα και διευρύνεται».

Εξηγώντας τι εννοεί με τον όρο νέα βιομηχανική πολιτική, ο Αλέξης Τσίπρας σημείωσε: «Σημαίνει ότι δεν επιλέγουμε φίλους επιχειρηματίες. Επιλέγουμε τις παραγωγικές δυνατότητες που χρειάζεται η χώρα». Έθεσε, μάλιστα, ως πρώτη αρχή τις «εθνικές προτεραιότητες», θέτοντας το ερώτημα: «Τι πρέπει να μπορεί να παράγει η Ελλάδα σε δέκα χρόνια από σήμερα;».

Στην απάντησή του προσδιόρισε συγκεκριμένους στρατηγικούς τομείς: «Φάρμακα και βιοτεχνολογία. Ποιοτικά τρόφιμα. Ενεργειακό εξοπλισμό και συστήματα αποθήκευσης. Ναυτιλιακή τεχνολογία. Κρίσιμα υλικά. Αμυντικά προϊόντα και σύγχρονα δίκτυα μεταφορών». Και κατέληξε ότι «εκεί κατευθύνουμε τη χρηματοδότηση, την έρευνα, τις υποδομές και την εκπαίδευση, με συγκεκριμένο προϋπολογισμό και δημόσιο απολογισμό κάθε χρόνο».

«Ούτε ένα ευρώ δημόσιου χρήματος χωρίς όρους»

Συνεχίζοντας την παρουσίαση των βασικών αρχών της νέας βιομηχανικής πολιτικής, ο Αλέξης Τσίπρας έθεσε ως δεύτερο πυλώνα τη μακροπρόθεσμη συμμετοχή του κράτους στις επενδύσεις και στην παραγωγή προστιθέμενης αξίας. «Δεύτερον, το κράτος επενδύει μακροπρόθεσμα και με τόλμη στην προστιθέμενη αξία. Στηρίζει νέες τεχνολογίες, μεγάλες υποδομές και επενδύσεις που αποδίδουν σε βάθος χρόνου», ανέφερε.

Παράλληλα, υποστήριξε ότι το Δημόσιο και, κατ’ επέκταση, οι πολίτες θα πρέπει να έχουν μερίδιο από την επιτυχία των επενδύσεων που χρηματοδοτούνται με δημόσιους πόρους. «Και όταν μια επένδυση που χρηματοδότησε ο πολίτης πετυχαίνει, ένα μέρος του οφέλους επιστρέφει στην κοινωνία», σημείωσε χαρακτηριστικά.

Ως τρίτη αρχή έθεσε την επιβολή συγκεκριμένων προϋποθέσεων για κάθε μορφή κρατικής χρηματοδότησης, διαμηνύοντας: «Ούτε ένα ευρώ δημόσιου χρήματος χωρίς όρους». Όπως εξήγησε, «κάθε επιχείρηση που χρηματοδοτείται οφείλει να δημιουργεί αξία και σταθερές θέσεις εργασίας στην Ελλάδα. Να εφαρμόζει τις συλλογικές συμβάσεις. Να μεταφέρει τεχνολογία και να ενισχύει τις εξαγωγές».

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στη διαφάνεια στη διάθεση του δημόσιου χρήματος, ξεκαθαρίζοντας ότι «όλα τα ποσά και οι δικαιούχοι θα είναι φανερά και δημόσια». Μάλιστα, προανήγγειλε αυστηρές συνέπειες για όσους δεν τηρούν τις προϋποθέσεις χρηματοδότησης: «Όποιος παραβιάζει τους όρους, επιστρέφει τα χρήματα και αποκλείεται από νέα χρηματοδότηση».

 «Δημιουργούμε το Εθνικό Ταμείο Σύγκλισης – Τη νέα επενδυτική μηχανή της επόμενης δεκαετίας»

Τρεις συγκεκριμένους στόχους για την αλλαγή του παραγωγικού μοντέλου έθεσε ο Αλέξης Τσίπρας, περνώντας παράλληλα στην παρουσίαση των εργαλείων με τα οποία, όπως υποστήριξε, μπορούν να επιτευχθούν. «Βάζουμε τρεις καθαρούς στόχους: επενδύσεις στον ευρωπαϊκό μέσο όρο, ισχυρότερη μεταποίηση, έρευνα κοντά στο 2% του ΑΕΠ», ανέφερε.

Στο επίκεντρο της πρότασής του βρίσκεται η δημιουργία «ενός ενιαίου φορέα βιομηχανικής πολιτικής, αντί για δεκάδες υπηρεσίες που δεν συντονίζονται», αλλά και «μία ψηφιακή διαδικασία αδειοδότησης, με ανώτατο χρόνο τις 90 ημέρες». Μάλιστα, σχολιάζοντας τη σημερινή κατάσταση, σημείωσε χαρακτηριστικά: «Γιατί σήμερα η αδειοδότηση δεν είναι διαδικασία. Είναι τιμωρία».

Ο Αλέξης Τσίπρας πρότεινε ακόμη «μακροχρόνια συμβόλαια ενέργειας με σταθερές τιμές, ώστε η επιχείρηση να γνωρίζει το κόστος της πριν επενδύσει», καθώς και «σύγχρονες βιομηχανικές ζώνες και κέντρα εφαρμοσμένης τεχνολογίας σε κάθε περιφέρεια, ώστε και η μικρή επιχείρηση να έχει πρόσβαση σε εξοπλισμό, δοκιμές και εξειδικευμένους επιστήμονες».

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, προτείνοντας τη σύνδεσή τους «με τις μεγάλες επενδύσεις, ώστε ένα μεγαλύτερο μέρος κάθε έργου να παράγεται εδώ, από ελληνικές επιχειρήσεις και εργαζομένους». Όπως τόνισε, «δεν επιδοτούμε απλώς την οικονομία. Χτίζουμε την παραγωγική δύναμη της χώρας».

Ο ίδιος προσδιόρισε και τον τρόπο με τον οποίο θα αξιολογείται η αποτελεσματικότητα της συγκεκριμένης στρατηγικής: «Την επιτυχία θα τη μετρήσουμε από το πόσες ελληνικές επιχειρήσεις θα παράγουν περισσότερα, θα δημιουργήσουν νέες και καλές δουλειές και θα εξάγουν για πρώτη φορά». Για να συμπληρώσει: «Όχι πια δημόσιο χρήμα, χωρίς μετρήσιμο δημόσιο αποτέλεσμα».

Περνώντας στο ζήτημα της χρηματοδότησης, ο πρώην πρωθυπουργός υποστήριξε ότι «όλα αυτά όμως χρειάζονται πόρους με ορίζοντα δεκαετίας», εξαπολύοντας ταυτόχρονα επίθεση στην κυβέρνηση για τη διαχείριση του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. «Η σημερινή κυβέρνηση σπατάλησε τη μεγαλύτερη αναπτυξιακή ευκαιρία από την είσοδό μας στην ΕΕ, το ΤΑΑ», ανέφερε.

«Γι’ αυτό καλούμαστε σήμερα είτε να κλαίμε πάνω από το χυμένο γάλα είτε να δημιουργήσουμε εμείς, με τις δικές μας δυνάμεις, τη νέα αναπτυξιακή μας ευκαιρία. Επιλέγουμε το δεύτερο», τόνισε, παρουσιάζοντας στη συνέχεια μία από τις κεντρικές οικονομικές προτάσεις του: «Δημιουργούμε το Εθνικό Ταμείο Σύγκλισης, τη νέα επενδυτική μηχανή της επόμενης δεκαετίας».

 

«Το νερό είναι ζήτημα εθνικής ασφάλειας» – Το σχέδιο για αγρότες και τεχνητή νοημοσύνη

Στον πρωτογενή τομέα πέρασε στη συνέχεια ο Αλέξης Τσίπρας, συνδέοντας την παραγωγική ανασυγκρότηση με τη διαχείριση του νερού και τη στήριξη των αγροτών. «Το νερό αντιμετωπίζεται ως παραγωγική υποδομή και ζήτημα εθνικής ασφάλειας», τόνισε, προτείνοντας «ενιαίο έργο ταμίευσης και εκσυγχρονισμού των αρδευτικών δικτύων στη Θεσσαλία και στην κεντρική Ελλάδα».

Παράλληλα, πρότεινε τη δημιουργία «Τράπεζας γης που μισθώνει μακροχρόνια δημόσιες εκτάσεις σε νέους αγρότες», καθώς και «πολυετείς συμβάσεις παραγωγής με εγγυημένη ποσότητα και τιμή που δεν καθορίζεται μονομερώς». Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στο ζήτημα των ελληνοποιήσεων, προτείνοντας «υποχρεωτική ιχνηλασιμότητα, για να τελειώνουμε με τις ελληνοποιήσεις».

Ως μοντέλο για την αναδιοργάνωση του αγροτικού τομέα έφερε το παράδειγμα της βόρειας Ευρώπης. «Πρότυπό μας οι συνεταιρισμοί της Δανίας και της Ολλανδίας που ελέγχουν όλη την αλυσίδα, από το χωράφι ως το ράφι και παραμένουν ιδιοκτησία των παραγωγών», σημείωσε.

Στη συνέχεια, ο πρώην πρωθυπουργός πέρασε από «την παραγωγή της γης στην παραγωγή του μέλλοντος», ανοίγοντας το κεφάλαιο της τεχνητής νοημοσύνης. Αναγνωρίζοντας ότι η Ελλάδα δεν μπορεί να ανταγωνιστεί ευθέως τους μεγαλύτερους διεθνείς παίκτες, υπογράμμισε: «Δεν έχουμε την κλίμακα για να ανταγωνιστούμε τα μεγαλύτερα μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης. Έχουμε όμως τη δυνατότητα να επιλέξουμε πεδία και να γίνουμε πρώτοι σε αυτά».

Στο πλαίσιο αυτό, παρουσίασε την πρόταση για δημιουργία δημόσιας τεχνολογικής υποδομής, λέγοντας: «Δημιουργούμε δημόσια υποδομή υπολογιστικής ισχύος και δεδομένων, με εγγυημένη πρόσβαση για ερευνητικές ομάδες, νοσοκομεία, σχολεία και μικρές επιχειρήσεις».

Τέσσερα πεδία προτεραιότητας για την τεχνητή νοημοσύνη

Τέσσερις συγκεκριμένους τομείς στους οποίους η Ελλάδα μπορεί να επενδύσει και να αποκτήσει ανταγωνιστικό πλεονέκτημα στην τεχνητή νοημοσύνη προσδιόρισε ο Αλέξης Τσίπρας. Όπως ανέφερε, η στρατηγική θα επικεντρωθεί σε «τέσσερα πεδία προτεραιότητας: Υγεία και διάγνωση. Ενέργεια και δίκτυα. Ναυτιλία και εφοδιαστική αλυσίδα. Πρόληψη καταστροφών».

Πέντε υπουργεία εκτός Αττικής – Το σχέδιο για μια «πολυκεντρική Ελλάδα»

Τη σταδιακή μεταφορά υπουργείων και κρατικών υπηρεσιών στην περιφέρεια έθεσε ως βασικό πυλώνα του σχεδίου του για την παραγωγική ανασυγκρότηση ο Αλέξης Τσίπρας, παρουσιάζοντας την πρόταση για μια «πολυκεντρική Ελλάδα».

«Βασικός πυλώνας του σχεδιασμού μας για να παράγουμε περισσότερα είναι η σταδιακή μετάβαση από μια Ελλάδα που συγκεντρώνει σχεδόν τα πάντα, πληθυσμό, πλούτο, υπηρεσίες στην Αττική, σε μια πολυκεντρική Ελλάδα», ανέφερε, συνδέοντας άμεσα την αποκέντρωση με την ανάπτυξη. «Γιατί ξέρουμε ότι αν δεν αναπτυχθούμε ισόρροπα, δεν θα παράγουμε περισσότερα», πρόσθεσε.

Στο πλαίσιο αυτό, προανήγγειλε τη σταδιακή μεταφορά «υπηρεσιών και διοικητικών θέσεων στην περιφέρεια», θέτοντας μάλιστα συγκεκριμένο ορίζοντα δεκαετίας για τη μετακίνηση πέντε υπουργείων εκτός Αττικής.

«Σε βάθος δεκαετίας, πέντε υπουργεία μετακινούνται εκτός Αττικής. Το Βιομηχανίας στη Θεσσαλονίκη. Το Αγροτικής Ανάπτυξης στη Λάρισα. Το Τουρισμού στο Ηράκλειο Κρήτης. Το Νησιωτικής Πολιτικής στη Λέσβο. Και το Ψηφιακής Πολιτικής στην Κοζάνη», ανέφερε ο Αλέξης Τσίπρας, παρουσιάζοντας την αποκέντρωση της κεντρικής διοίκησης ως μέρος του σχεδίου για την ενίσχυση της παραγωγικής βάσης της ελληνικής περιφέρειας.

Σχέδιο «Αριστοτέλης» για αποκέντρωση – «Όραμά μας η Θεσσαλονίκη Μητρόπολη των Βαλκανίων»

Στην περαιτέρω ενίσχυση της περιφέρειας και της Αυτοδιοίκησης επικεντρώθηκε ο Αλέξης Τσίπρας, παρουσιάζοντας το σχέδιο «Αριστοτέλης» ως το επόμενο βήμα της πρότασής του για μια πολυκεντρική Ελλάδα. «Δημιουργούμε περιφερειακές αλυσίδες αξίας και εξασφαλίζουμε στέγη, εργασία, υγεία, εκπαίδευση και καθολική ψηφιακή συνδεσιμότητα σε κάθε τόπο», ανέφερε.

Όπως υπογράμμισε, «αποκέντρωση δεν σημαίνει απλώς μετακίνηση υπηρεσιών. Σημαίνει μεταφορά εξουσίας, ευθύνης και πόρων πιο κοντά στον πολίτη». Στο πλαίσιο αυτό παρουσίασε το σχέδιο «Αριστοτέλης», λέγοντας χαρακτηριστικά: «Σχεδιάζουμε την Ελλάδα από κάτω προς τα πάνω. Διορθώνουμε τις αναγκαστικές συνενώσεις όπου δεν υπάρχει γεωγραφική, λειτουργική και κοινωνική συνοχή. Αναγεννούμε τις Κοινότητες και ενισχύουμε Δήμους και Περιφέρειες, με καθαρές αρμοδιότητες, προσωπικό και σταθερούς, προβλέψιμους πόρους».

Ο πρώην πρωθυπουργός συνέδεσε μάλιστα την ενίσχυση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης με τη λειτουργία του ίδιου του κράτους, τονίζοντας ότι «ισχυρή Αυτοδιοίκηση σημαίνει πιο δημοκρατικό και πιο αποτελεσματικό κράτος».

«Όραμά μας η Θεσσαλονίκη Μητρόπολη των Βαλκανίων»

Ξεχωριστό κεφάλαιο της ομιλίας αποτέλεσε η Θεσσαλονίκη, για την οποία ο Αλέξης Τσίπρας παρουσίασε το όραμά του να εξελιχθεί σε μητροπολιτικό, παραγωγικό και διαμετακομιστικό κέντρο της Νοτιοανατολικής Ευρώπης. «Όραμά μας η Θεσσαλονίκη Μητρόπολη των Βαλκανίων. Πράσινη, λειτουργική, ανθεκτική», τόνισε.

Στο πλαίσιο αυτό πρότεινε τη δημιουργία «ενός ισχυρού πολυμερούς πλαισίου διαβαλκανικής εμπορικής και οικονομικής συνεργασίας με τις όμορες βαλκανικές χώρες, με επίκεντρο τη Θεσσαλονίκη», καθώς και τη διασύνδεση «των δικτύων μεταφορών, των σιδηροδρόμων, των λιμανιών, της ενέργειας και των υποδομών των γειτονικών μας χωρών».

Στόχος, όπως είπε, είναι «να αναδείξουμε τη Θεσσαλονίκη σε παραγωγικό και διαμετακομιστικό κόμβο της Νοτιοανατολικής Ευρώπης», με τις βασικές υποδομές της μητροπολιτικής περιοχής – «λιμάνι, αεροδρόμιο, σιδηρόδρομος, οδικό δίκτυο και logistics» – να λειτουργούν «ως ένα ενιαίο σύστημα».

Παράλληλα, συνέδεσε τις μεγάλες υποδομές με την καθημερινότητα των κατοίκων, υπογραμμίζοντας: «Συνδέουμε τα έργα υποδομής με την καθημερινότητα, την παραγωγική ανάπτυξη, την προστασία από την κλιματική κρίση και την ποιότητα ζωής στην πόλη». Στις βασικές παρεμβάσεις συμπεριέλαβε «Μητροπολιτικό δίκτυο μετακινήσεων, την επέκταση του Μετρό Δυτικά και Ενιαίο Σχέδιο Ανάπλασης του παραλιακού Μετώπου».

«Έτσι η Θεσσαλονίκη θα γίνει μετρήσιμα καλύτερη πόλη για να ζεις, να εργάζεσαι, να επιχειρείς», κατέληξε.

«Πατριωτική Εισφορά» στο ισχυρότερο 1%

Στη δικαιότερη κατανομή του πλούτου πέρασε ο Αλέξης Τσίπρας, παρουσιάζοντας ένα ευρύ πλέγμα φορολογικών και εισοδηματικών παρεμβάσεων, με αλλαγές στη φορολόγηση της μεγάλης περιουσίας, ελαφρύνσεις για οικογένειες και μικρές επιχειρήσεις, νέα ρύθμιση οφειλών και στόχο για κατώτατο μισθό 1.000 ευρώ μέσα στο 2027.

«Η δεύτερή μας δέσμευση είναι καθαρή: ο πλούτος που δημιουργούμε θα μοιράζεται δικαιότερα. Όχι αυξάνοντας τους φόρους για όλους. Αλλά ζητώντας περισσότερα από όσους έχουν περισσότερα και ελαφρύνοντας τη μισθωτή εργασία και τη μικρή επιχείρηση», τόνισε. Όπως πρόσθεσε, «φορολογική δικαιοσύνη δεν σημαίνει τιμωρία της επιχειρηματικότητας. Σημαίνει δίκαιοι κανόνες και δίκαια βάρη».

Κεντρική πρόταση αποτελεί η θέσπιση «Πατριωτικής Εισφοράς» για το ισχυρότερο 1% των Ελλήνων, την οποία περιέγραψε ως «ένα ευρώ τον χρόνο για κάθε εκατό ευρώ καθαρής περιουσίας, σε αντικατάσταση των άλλων γενικών επιβαρύνσεων πάνω στην ίδια περιουσία». Συμπύκνωσε μάλιστα τη φιλοσοφία του μέτρου στη φράση: «Ένα τοις εκατό στο ισχυρότερο ένα τοις εκατό. Για το εκατό τοις εκατό της κοινωνίας».

«Είναι όρος κοινωνικής συνοχής. Είναι πράξη ευθύνης. Είναι πατριωτικό καθήκον», υπογράμμισε, προσθέτοντας ότι «μια χώρα που ζητά από τις οικογένειες να αντέξουν και από τις μικρές επιχειρήσεις να επενδύσουν, δεν μπορεί να εξαιρεί από την εθνική προσπάθεια εκείνους που έχουν τη μεγαλύτερη δύναμη». Για την εφαρμογή του μέτρου προανήγγειλε την ολοκλήρωση του περιουσιολογίου, «με αυστηρή προστασία δεδομένων και αποκλειστική χρήση για φορολογικό έλεγχο».

Διπλάσια έκπτωση φόρου για παιδιά – Τέλος σε προκαταβολή φόρου και τέλος επιτηδεύματος

Σημαντικό μέρος των εξαγγελιών αφορούσε τη μεσαία τάξη, τις οικογένειες και τις μικρές επιχειρήσεις. «Φορολογική δικαιοσύνη σημαίνει και να πληρώνουν λιγότερα όσοι σηκώνουν σήμερα δυσανάλογο βάρος», ανέφερε.

Στο πλαίσιο αυτό εξήγγειλε: «Διπλασιάζουμε την έκπτωση φόρου για τις οικογένειες με παιδιά», υποστηρίζοντας ότι «σε αυτή τη χώρα που αντιμετωπίζει υπαρξιακό δημογραφικό έλλειμμα δεν μπορεί να επιδοτείται περισσότερο το αυτοκίνητο από το παιδί».

Για τις επιχειρήσεις ανακοίνωσε ότι «καταργούμε το τέλος επιτηδεύματος για κάθε επιχείρηση. Καταργούμε την προκαταβολή φόρου για τις ατομικές επιχειρήσεις. Μειώνουμε την προκαταβολή φόρου για τα νομικά πρόσωπα». Αναφερόμενος ειδικά στους ελεύθερους επαγγελματίες, σχολίασε: «Σκεφτείτε τον παραλογισμό: ο μικρός επαγγελματίας πληρώνει φόρο για εισόδημα που δεν έχει ακόμη αποκτήσει. Προκαταβάλλει χρήματα για δουλειά που δεν ξέρει αν θα έχει. Αυτό επιτέλους τελειώνει».

«Δεύτερη Ευκαιρία» και 120 δόσεις για οφειλές

Ξεχωριστό κεφάλαιο αποτέλεσαν τα χρέη προς Δημόσιο, ασφαλιστικά ταμεία και τράπεζες. Ο Αλέξης Τσίπρας ανακοίνωσε «πραγματική Δεύτερη Ευκαιρία σε δανειολήπτες ή σε εγγυητές που έχασαν περιουσία για δάνεια που δόθηκαν στα χρόνια της κρίσης».

Όπως εξήγησε, οι συγκεκριμένοι πολίτες «ανακτούν φορολογική και ασφαλιστική ενημερότητα, ώστε να μπορούν ξανά να ενταχθούν στην οικονομική ζωή. Να εργαστούν, να επιχειρήσουν και να σταθούν στα πόδια τους», ενώ «όσοι κατάφεραν, υπερβάλλοντας δυνάμεις, να είναι συνεπείς μέσα από ρυθμίσεις, διαγράφονται από τον Τειρεσία».

Για όσους βρίσκονται εκ νέου υπό οικονομική πίεση λόγω της πληθωριστικής κρίσης, ανακοίνωσε ότι «επαναλαμβάνουμε το πρόγραμμα ρυθμίσεων του 2015 για φορολογικές και ασφαλιστικές οφειλές: 120 δόσεις στη βασική οφειλή με διαγραφή των προσαυξήσεων».

Μερίσματα, ακίνητα και μεγάλος πλούτος – Τι αλλάζει στη φορολογία

Ο Αλέξης Τσίπρας έθεσε παράλληλα ζήτημα διαφορετικής φορολογικής αντιμετώπισης των εισοδημάτων από εργασία και κεφάλαιο. «Το εισόδημα από κεφάλαιο δεν μπορεί να έχει μόνιμα ευνοϊκότερη μεταχείριση από ό,τι το εισόδημα από εργασία», υπογράμμισε.

Στο πλαίσιο αυτό προανήγγειλε «προοδευτική κλίμακα στη φορολόγηση των μερισμάτων, αυξημένη φορολόγηση των ακινήτων νομικών προσώπων που μένουν κλειστά ως τοποθέτηση, επαρκέστερη φορολόγηση των τυχερών παιγνίων», καθώς και κατάργηση «των προκλητικών φοροαπαλλαγών του μεγάλου πλούτου».

«Στην τετραετία πληρώνουν φόρο κανονικά»

Ειδική αναφορά έκανε στις συστημικές τράπεζες, τονίζοντας ότι «η φορολογική δικαιοσύνη δεν μπορεί να σταματά στο κατώφλι των συστημικών τραπεζών, που σήμερα δεν πληρώνουν ούτε ευρώ φόρο, παρότι μοιράζουν δισεκατομμύρια κέρδη στους μετόχους τους».

Υπενθύμισε ότι «το ελληνικό τραπεζικό σύστημα ανακεφαλαιοποιήθηκε με δημόσιο χρήμα. Ο λαός το πλήρωσε με μειώσεις μισθών και συντάξεων, με φτωχοποίηση, με παιδιά που έφυγαν στο εξωτερικό», προσθέτοντας: «Δεν τα θυμίζουμε για να ξαναγράψουμε το παρελθόν. Τα θυμίζουμε γιατί η εκκρεμότητα δεν έχει κλείσει. Και είναι ζήτημα δικαιοσύνης να κλείσει».

Σύμφωνα με την πρότασή του, «οι τράπεζες επιταχύνουν την αποκατάσταση της κεφαλαιακής τους επάρκειας με ίδια κεφάλαια, στην επόμενη τριετία, αντί να μοιράζουν μερίσματα», με σχέδιο συμβατό με το ευρωπαϊκό εποπτικό πλαίσιο και χωρίς, όπως τόνισε, να δημιουργείται κίνδυνος «για την κεφαλαιακή επάρκεια, τις καταθέσεις ή τη ροή πιστώσεων προς την οικονομία».

«Και στην τετραετία πληρώνουν φόρο κανονικά, όπως όλες οι άλλες επιχειρήσεις. Δεν ζητάμε κάποιο προνόμιο για το κράτος. Αλλά τη στοιχειώδη ανταπόδοση προς τον φορολογούμενο που εγγυήθηκε τη σταθερότητα του συστήματος», ανέφερε.

Κατώτατος μισθός 1.000 ευρώ το 2027 και μέσος μισθός 1.800 ευρώ

Το επόμενο μεγάλο κεφάλαιο των εξαγγελιών αφορούσε την εργασία και τους μισθούς. «Έρχομαι τώρα στο μεγάλο στοίχημα: να ξαναδώσουμε αξία στην εργασία. Γιατί δεν μας αρκεί να αυξάνονται οι μισθοί ονομαστικά, αν στο τέλος του μήνα αγοράζουν λιγότερα», σημείωσε.

Όπως υποστήριξε, «σήμερα η πραγματική αξία του μέσου μισθού παραμένει περίπου 22% χαμηλότερη συγκριτικά με το 2009» και έθεσε δύο συγκεκριμένους στόχους: «Κατώτατος μισθός 1.000 ευρώ μέσα στο 2027 και μέσος μισθός πλήρους απασχόλησης 1.800 ευρώ στο τέλος της τετραετίας».

«Η αύξηση του κατώτατου δίνει την πρώτη ώθηση σε ολόκληρη τη μισθολογική κλίμακα. Και πάνω σε αυτή χτίζουμε με συλλογικές διαπραγματεύσεις, κλαδικές συμβάσεις και αυξήσεις που συμβαδίζουν με την παραγωγικότητα», τόνισε.

Καταλήγοντας, έθεσε ως στόχο «ο μισθός να ξανακερδίσει πραγματική αγοραστική δύναμη και ο εργαζόμενος δίκαιο μερίδιο από την ανάπτυξη που ο ίδιος παράγει», υποστηρίζοντας ότι οι υψηλότερες αποδοχές μπορούν να λειτουργήσουν και ως μοχλός παραγωγικού εκσυγχρονισμού: «Οι καλύτεροι μισθοί, όταν συνδέονται με δεξιότητες, συλλογικές συμβάσεις και επενδύσεις, λειτουργούν ως εργαλείο εκσυγχρονισμού. Ωθούν τις επιχειρήσεις να επενδύσουν σε τεχνολογία και μεταφέρουν μέρος της αύξησης της παραγωγικότητας σε αυτούς που τη δημιουργούν».

Κατάργηση Πανελλαδικών, 30.000 προσλήψεις εκπαιδευτικών και 500 ευρώ τον μήνα σε φοιτητές

Στην Παιδεία πέρασε ο Αλέξης Τσίπρας, παρουσιάζοντάς την ως κεντρικό στοιχείο του συνολικού σχεδίου του και όχι ως μία ακόμη επιμέρους πολιτική. «Για μας η Παιδεία δεν είναι ακόμη ένα κεφάλαιο του προγράμματός μας. Είναι το θεμέλιο ολόκληρου του σχεδίου μας. Γιατί χωρίς Δημόσια Παιδεία υψηλής ποιότητας, δεν υπάρχει ισότητα ευκαιριών. Δεν υπάρχει κοινωνική κινητικότητα. Δεν υπάρχει παραγωγική Ελλάδα», τόνισε.

Ο πρώην πρωθυπουργός άσκησε έντονη κριτική στη σημερινή λειτουργία του εκπαιδευτικού συστήματος, υποστηρίζοντας ότι «το δημόσιο σχολείο έχει μετατραπεί σε προθάλαμο ιδιωτικής δαπάνης». Όπως είπε, «η οικογένεια πληρώνει τον φόρο για το δημόσιο σχολείο. Και μετά πληρώνει ξανά, το φροντιστήριο, τα ιδιαίτερα, τις ξένες γλώσσες». Κατά τον ίδιο, «δύο παιδιά με τις ίδιες δεξιότητες και την ίδια προσπάθεια δεν έχουν την ίδια πορεία. Έχει σημασία τι μπορούσε να πληρώσει η οικογένειά τους. Αυτό δεν είναι εκπαιδευτικό σύστημα. Είναι μηχανή αναπαραγωγής της ανισότητας».

Αυξήσεις 300 ευρώ και 30.000 νέοι εκπαιδευτικοί

Πρώτος άξονας των προτάσεών του είναι η ενίσχυση των εκπαιδευτικών. «Στηρίζουμε αυτούς που κρατούν το σχολείο όρθιο», ανέφερε, εξαγγέλλοντας «μισθούς αξιοπρέπειας για τους εκπαιδευτικούς με αυξήσεις, αρχικά ύψους 300 ευρώ τον μήνα» και «πρόσληψη 30.000 νέων εκπαιδευτικών».

Παράλληλα, προανήγγειλε «ενίσχυση της παιδαγωγικής αυτονομίας τους, με την κατάργηση του τιμωρητικού νόμου Κεραμέως και εισαγωγή ουσιαστικής ολιστικής αξιολόγησης που στηρίζει τον εκπαιδευτικό και βελτιώνει το σχολείο».

Δωρεάν προσχολική εκπαίδευση, σχολική σίτιση και ψυχολόγος

Ο δεύτερος άξονας αφορά την αντιμετώπιση των εκπαιδευτικών και κοινωνικών ανισοτήτων από τις μικρότερες ηλικίες. «Δεν περιμένουμε την ανισότητα να γίνει μοίρα. Την αντιμετωπίζουμε έγκαιρα. Γιατί οι ανισότητες δεν εμφανίζονται ξαφνικά στο λύκειο. Ξεκινούν από τα πρώτα χρόνια της ζωής ενός παιδιού», είπε.

Στο πλαίσιο αυτό εξήγγειλε «δωρεάν προσχολική εκπαίδευση για κάθε παιδί, δωρεάν σχολική σίτιση για κάθε μαθητή του Δημοτικού», περισσότερα Κέντρα Δημιουργικής Απασχόλησης, αλλά και «ψυχολόγο σε κάθε σχολικό συγκρότημα». «Ξέρουμε τι έχουν περάσει τα παιδιά μας τα τελευταία χρόνια. Και ξέρουμε ότι δεν αρκεί να το διαπιστώνουμε. Πρέπει να είμαστε δίπλα τους», σημείωσε.

Δωρεάν ενισχυτική διδασκαλία μέσα στα σχολεία

Ως τρίτη παρέμβαση παρουσίασε την ενίσχυση της πρόσθετης διδασκαλίας εντός του δημόσιου σχολείου. «Φέρνουμε τη μαθησιακή ενίσχυση μέσα στο σχολείο. Καθιερώνουμε δωρεάν ενισχυτική διδασκαλία μέσα στο δημόσιο σχολείο, με ολιγομελή τμήματα και αμειβόμενους εκπαιδευτικούς», ανέφερε.

Παράλληλα, δεσμεύτηκε για «πρόσθετους πόρους και προσωπικό στα σχολεία με τις μεγαλύτερες ανάγκες», με στόχο, όπως υποστήριξε, να περιοριστεί η εξάρτηση των οικογενειών από την ιδιωτική εκπαιδευτική δαπάνη.

«Καταργούμε τις Πανελλαδικές»

Η μεγαλύτερη αλλαγή που εξήγγειλε αφορά το σύστημα εισαγωγής στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση. «Και τέταρτον, η μεγάλη τομή. Καταργούμε τις Πανελλαδικές», δήλωσε ο Αλέξης Τσίπρας.

Σύμφωνα με όσα παρουσίασε, στόχος είναι η μετάβαση «σε ένα αξιόπιστο, αδιάβλητο σύστημα πρόσβασης που αποτιμά τη συνολική σχολική πορεία και όχι τρεις εβδομάδες αγωνίας τον Ιούνιο». Όπως υποστήριξε, «δεν αλλάζουμε απλώς έναν τρόπο εξέτασης. Σπάμε τον μηχανισμό που μετατρέπει το οικογενειακό εισόδημα σε εκπαιδευτικό πλεονέκτημα».

«Η νέα γενιά δεν ζητά προνόμια. Ζητά μια δίκαιη ευκαιρία. Να μπορεί κάθε νέα και κάθε νέος να σπουδάσει, να προχωρήσει και να σταθεί στα πόδια του, χωρίς το εισόδημα των γονιών του να προδιαγράφει το μέλλον του», πρόσθεσε.

Υποτροφία 500 ευρώ τον μήνα για 80.000 φοιτητές

Σημαντική εξαγγελία έκανε και για περίπου 80.000 φοιτητές και φοιτήτριες που σπουδάζουν μακριά από το σπίτι τους σε περιφερειακά πανεπιστήμια. «Κάθε φοιτητής περιφερειακού πανεπιστημίου που σπουδάζει μακριά από τον τόπο του θα λαμβάνει φοιτητική υποτροφία 500 ευρώ τον μήνα, για δέκα μήνες τον χρόνο», ανακοίνωσε.

Όπως εξήγησε, στόχος είναι «να μη γίνεται το κόστος διαβίωσης ο λόγος να εγκαταλείπει ένα παιδί τις σπουδές του. Για να μη σηκώνει μια οικογένεια μόνη της ένα βάρος που δεν μπορεί να αντέξει». Συνέδεσε μάλιστα την παρέμβαση τόσο με τη στήριξη των οικογενειών όσο και με την ενίσχυση των δημόσιων περιφερειακών πανεπιστημίων και των τοπικών κοινωνιών.

Κίνητρα επιστροφής για τους νέους επιστήμονες

Τέλος, ο Αλέξης Τσίπρας αναφέρθηκε στους Έλληνες επιστήμονες που έφυγαν στο εξωτερικό, παρουσιάζοντας ένα πλαίσιο κινήτρων για την επιστροφή τους. «Απευθυνόμαστε στους νέους επιστήμονες που έφυγαν από την Ελλάδα. Σε εκείνους που βρήκαν στο εξωτερικό τις ευκαιρίες που δεν τους έδωσε η πατρίδα τους», ανέφερε.

«Χρηματοδοτούμε ερευνητικές θέσεις, σύγχρονο εξοπλισμό και αρχικό κεφάλαιο για ερευνητικές ομάδες που επιλέγουν να επιστρέψουν», σημείωσε, προσθέτοντας ότι στόχος είναι να εξασφαλιστεί «πραγματική προοπτική σταθερής εργασίας, ώστε η επιστροφή τους να μην είναι ένα προσωρινό στοίχημα, αλλά μια επιλογή ζωής».

κλιματική κρίση: «Είναι ζήτημα ζωής και θανάτου» – Οι στόχοι έως το 2050

Στην κλιματική κρίση και στις συνέπειές της για τις επόμενες γενιές πέρασε ο Αλέξης Τσίπρας, συνδέοντας την περιβαλλοντική πολιτική με την οικονομία, την παραγωγή, την κοινωνική δικαιοσύνη και την ασφάλεια. «Και τώρα που μιλάμε για τα παιδιά μας, θέλω να σταθώ στο πιο σημαντικό: Σε τι χώρα θα ζήσουν; Ζούμε σε έναν από τους ομορφότερους τόπους του κόσμου, με το ευλογημένο κλίμα της Μεσογείου. Θα παραμείνει, όμως, έτσι;», ανέφερε.

Ο πρώην πρωθυπουργός επικαλέστηκε τις προειδοποιήσεις της επιστημονικής κοινότητας για τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στη Μεσόγειο, τονίζοντας ότι το πρόβλημα έχει πλέον ξεπεράσει τα στενά όρια της περιβαλλοντικής πολιτικής. «Οι επιστήμονες προειδοποιούν ότι η Μεσόγειος θα βρεθεί στο επίκεντρο της κλιματικής αλλαγής. Η κλιματική κρίση στην Ελλάδα δεν είναι πια μόνο περιβαλλοντικό ζήτημα. Είναι ζήτημα ζωής και θανάτου. Είναι ζήτημα οικονομίας, παραγωγής και ασφάλειας», είπε.

Όπως σημείωσε, «κάθε καταστροφή δεν αφήνει μόνο καμένα δάση και πλημμυρισμένους δρόμους. Καταστρέφει υποδομές και καλλιεργήσιμη γη. Στερεί από έναν τόπο την πίστη ότι μπορεί να έχει μέλλον».

«Η κλιματική κρίση δεν χτυπά όλους το ίδιο»

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στην κοινωνική διάσταση της κλιματικής κρίσης, υποστηρίζοντας ότι οι επιπτώσεις της είναι εντονότερες για τα οικονομικά ασθενέστερα στρώματα. «Υπάρχει όμως και μια αλήθεια που δεν λέγεται αρκετά: Η κλιματική κρίση δεν χτυπά όλους το ίδιο», ανέφερε.

«Δεν είναι ίδιος ο καύσωνας σε ένα διαμέρισμα σε μια πυκνοδομημένη γειτονιά χωρίς δέντρα και κλιματισμό και σε μια μονοκατοικία με κήπο και ανέσεις», σημείωσε, για να προσθέσει: «Η κλιματική κρίση πολλαπλασιάζει τις ανισότητες. Τιμωρεί περισσότερο όσους ευθύνονται λιγότερο και έχουν λιγότερα μέσα να προστατευτούν».

Μείωση εκπομπών 55% έως το 2030 και κλιματική ουδετερότητα το 2050

Παρουσιάζοντας τον πρώτο άξονα της πρότασής του, ο Αλέξης Τσίπρας δεσμεύτηκε για αυστηρότερη εφαρμογή του κλιματικού νόμου. «Πρώτον, κάνουμε τον κλιματικό νόμο πραγματικό νόμο. Όχι κείμενο στα χαρτιά», τόνισε.

Συγκεκριμένα, έθεσε ως στόχο «μείωση των εκπομπών κατά 55% έως το 2030, κατά 80% έως το 2040 και κλιματική ουδετερότητα έως το 2050. Με σχέδιο, χρονοδιάγραμμα και ετήσια λογοδοσία στη Βουλή».

Παράλληλα, ανακοίνωσε ότι η κλιματική επίπτωση θα αποτελεί κριτήριο για τις μεγάλες επενδύσεις και τις κυβερνητικές αποφάσεις, όπως ακριβώς συμβαίνει με το οικονομικό τους κόστος. «Κάθε μεγάλη επένδυση και κυβερνητική απόφαση θα συνοδεύεται από εκτίμηση των κλιματικών της επιπτώσεων, όπως συνοδεύεται από οικονομική κοστολόγηση», ανέφερε.

Και συμπύκνωσε τη φιλοσοφία της πρότασης στη φράση: «Αφού ρωτάμε πόσο κοστίζει σε ευρώ, θα ρωτάμε και πόσο κοστίζει στη ζωή μας».

Τσίπρας για στεγαστική κρίση: 50.000 προσιτές κατοικίες και προστασία της πρώτης κατοικίας

Στη στεγαστική κρίση πέρασε ο Αλέξης Τσίπρας, περιγράφοντάς την ως μία από τις μεγαλύτερες πηγές κοινωνικής ανισότητας. «Έρχομαι τώρα στην τρίτη μεγάλη μάχη, αυτή της στεγαστικής κρίσης, που χωρίζει την κοινωνία στα δύο. Από τη μία, όσοι έχουν ή θα κληρονομήσουν ένα σπίτι. Από την άλλη, όσοι εργάζονται αλλά δίνουν έναν μισθό στο ενοίκιο ή στη δόση», ανέφερε.

«Όταν το μέλλον σου εξαρτάται περισσότερο από το τι κληρονόμησες παρά από το τι κερδίζεις, η ανισότητα περνά από γενιά σε γενιά», υπογράμμισε, εξαγγέλλοντας τη δημιουργία Εθνικού Συστήματος Προσιτής Κατοικίας, «με δημόσια και δημοτική γη που δεν ξεπουλιέται, αλλά παραμένει περιουσία της κοινωνίας».

Το σχέδιο, όπως είπε, συμπυκνώνεται σε τρεις λέξεις: «Προστατεύουμε. Ενεργοποιούμε. Χτίζουμε». Πρώτος στόχος είναι η προστασία της πρώτης κατοικίας, «με διεύρυνση των κριτηρίων συμμετοχής και ευαλωτότητας, υποχρεωτικότητα συμμετοχής των πιστωτών και αυστηροποίηση του θεσμικού πλαισίου». Παράλληλα, όπως είπε, «το Δημόσιο συμμετέχει στη ρύθμιση για τα ευάλωτα νοικοκυριά. Το χρέος ρυθμίζεται με τρόπο βιώσιμο, τα νοικοκυριά δεν χάνουν την ιδιοκτησία τους».

Δεύτερος άξονας είναι η αξιοποίηση του υφιστάμενου αποθέματος κατοικιών. «Ενεργοποιούμε τα χιλιάδες κλειστά σπίτια. Χρηματοδοτούμε την ανακαίνισή τους, με αντάλλαγμα να διατεθούν για χρόνια σε προσιτό ενοίκιο», ανέφερε, ενώ πρότεινε να δοθεί στους δήμους η δυνατότητα «να περιορίζουν τις βραχυχρόνιες μισθώσεις εκεί όπου διώχνουν τους μόνιμους κατοίκους».

Η τρίτη παρέμβαση αφορά τη δημιουργία νέων κατοικιών. «Χτίζουμε 50.000 νέες προσιτές στεγαστικές επιλογές μέσα σε τέσσερα χρόνια», ανακοίνωσε, προαναγγέλλοντας παράλληλα τη δημιουργία Οργανισμού Κοινωνικά Προσιτής Κατοικίας, ο οποίος θα αναλάβει «τη δημιουργία νέων κατοικιών, την αξιοποίηση κενών κτιρίων και την επιστροφή σπιτιών στη μακροχρόνια μίσθωση».

«Δεν θέλουμε μια χώρα που επιδοτεί όλο και ακριβότερα ενοίκια. Θέλουμε μια χώρα που δημιουργεί κατοικία και την κρατά προσιτή για τη μία μετά την άλλη γενιά», τόνισε.

Τσίπρας για ΕΣΥ: Αυξήσεις 500 ευρώ σε γιατρούς και νοσηλευτές

Από τη στέγη ο Αλέξης Τσίπρας πέρασε στην Υγεία, σημειώνοντας ότι «ασφάλεια δεν σημαίνει μόνο να έχεις ένα σπίτι. Σημαίνει να ξέρεις ότι, αν η αρρώστια περάσει την πόρτα του, δεν θα μείνεις μόνος».

«Η πρόσβαση στη θεραπεία γίνεται δικαίωμα. Παύει να είναι δοκιμασία οικονομικής αντοχής», τόνισε, ανακοινώνοντας ότι «αυξάνουμε αρχικά, κατά μέσο όρο, 500 ευρώ τον μήνα τις αποδοχές γιατρών και νοσηλευτών». Όπως πρόσθεσε, «δεν υπάρχει ΕΣΥ χωρίς τους ανθρώπους του. Και είναι η ελάχιστη ανταπόδοση σε εκείνους που κράτησαν όρθια τα δημόσια νοσοκομεία στην πανδημία».

Στο σχέδιο περιλαμβάνεται ακόμη η δημιουργία «ομάδων οικογενειακής υγείας» και η καθιέρωση ανώτατου χρόνου αναμονής για εξετάσεις και προγραμματισμένες επεμβάσεις. «Αν το όριο παραβιάζεται, ο ασθενής εξυπηρετείται αλλού με δαπάνη του Δημοσίου», ανέφερε.

Παράλληλα, εξήγγειλε την Εθνική Ολοκληρωμένη Εγγύηση Φροντίδας για 140.000 ανθρώπους με άνοια και Alzheimer, η οποία θα περιλαμβάνει «έγκαιρη διάγνωση, φροντίδα στο σπίτι, κέντρα ημέρας και ουσιαστική στήριξη του φροντιστή».

«Πίσω από κάθε ασθενή βρίσκεται συνήθως μία σύζυγος, μία κόρη ή ένας γιος, ένας σύντροφος που φροντίζει αδιάκοπα, εξαντλείται και συχνά εγκαταλείπει τη δική του εργασία και ζωή», υπογράμμισε.

Μηδενική συμμετοχή των συνταξιούχων στα φάρμακα

Ξεχωριστό κεφάλαιο αφιέρωσε στους συνταξιούχους, κάνοντας λόγο για «μια γενιά που δοκιμάστηκε όσο λίγες». Ο Αλέξης Τσίπρας κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι «επέλεξε, από τις πρώτες κιόλας πράξεις της το 2019, να ακυρώσει την ψηφισμένη και μόνιμη 13η σύνταξη», υποστηρίζοντας ότι με αυτόν τον τρόπο στερήθηκαν από τους συνταξιούχους «μέσα σε επτά χρόνια περισσότερα από 8 δισεκατομμύρια ευρώ».

Ως άμεση παρέμβαση ανακοίνωσε: «Βάζουμε τέλος στη συμμετοχή τους στα φάρμακα. Μηδενική συμμετοχή. Ούτε ένα ευρώ από την τσέπη του ασθενούς». Σύμφωνα με όσα ανέφερε, «για τον μέσο συνταξιούχο αυτό σημαίνει ότι 360-720 ευρώ τον χρόνο, ανάλογα με τη χρήση, επιστρέφουν πίσω στη σύνταξή του».

Παράλληλα, προανήγγειλε Εθνικό Σύστημα Φροντίδας ηλικιωμένων και ατόμων με αναπηρία, με «φροντίδα κατ’ οίκον με πιστοποιημένους επαγγελματίες, κέντρα ημερήσιας φροντίδας ανά Δήμο και ρητή αναγνώριση του μέλους της οικογένειας που φροντίζει, με επίδομα και ασφαλιστική κάλυψη».

«Η φροντίδα δεν είναι κοινωνική δαπάνη. Είναι μέτρο του πολιτισμού μιας κοινωνίας. Είναι όμως και αναπτυξιακή πολιτική», ανέφερε, επισημαίνοντας ότι σήμερα το μεγαλύτερο μέρος του βάρους της οικογενειακής φροντίδας σηκώνουν οι γυναίκες: «Δωρεάν, αόρατα και συχνά παρατώντας τη δουλειά τους».

Τσίπρας: «Να γίνει η Ελλάδα Μητρόπολη του Πολιτισμού, της Δημοκρατίας και του Ολυμπισμού»

Στον Πολιτισμό πέρασε στη συνέχεια ο Αλέξης Τσίπρας, χαρακτηρίζοντάς τον έναν από τους πυλώνες της οικονομίας και της εθνικής ταυτότητας. «Η Ελλάδα διαθέτει ένα ανεκτίμητο κεφάλαιο: τον πολιτισμό της. Η Δημοκρατία, ο Ολυμπισμός, η ελληνική γλώσσα και η σύγχρονη δημιουργία συγκροτούν μια νέα εθνική στρατηγική για τη διεθνή ταυτότητα της χώρας», ανέφερε.

Μεταξύ άλλων, πρότεινε «παγκόσμιο δίκτυο εκμάθησης και πιστοποίησης της ελληνικής γλώσσας» και τη συγκέντρωση «της οικουμενικής κληρονομιάς του Ελληνισμού σε μια ενιαία Ψηφιακή Βιβλιοθήκη, ανοιχτή σε ολόκληρο τον κόσμο».

Στόχος, όπως είπε, είναι «να αναδείξουμε την Ελλάδα σε Μητρόπολη του Πολιτισμού, της Δημοκρατίας και του Ολυμπισμού», με νέα μουσεία, ενοποιημένους αρχαιολογικούς χώρους, πολιτιστικές διαδρομές και σύγχρονες υποδομές. Προανήγγειλε ακόμη Μουσεία Δημοκρατίας και Ολυμπισμού, αλλά και την ανάδειξη της Αρχαίας Ολυμπίας «σε παγκόσμια Μητρόπολη του Ολυμπισμού και της Ολυμπιακής Εκεχειρίας, με ετήσιο Φόρουμ Ειρήνης».

Παράλληλα, πρότεινε τη μετατροπή των ΔΗΠΕΘΕ σε «Εθνικό Δίκτυο Περιφερειακών Κέντρων Σύγχρονου Πολιτισμού» και τη δημιουργία Ψηφιακού Πορτοφολιού Πολιτισμού, «που δίνει σε παιδιά και νέους δωρεάν πρόσβαση στο θέατρο, στη μουσική, στον κινηματογράφο, στον χορό, στο βιβλίο, στα μουσεία και στις εικαστικές τέχνες».

«Ο πολιτισμός δεν είναι μόνο η κληρονομιά που παραλάβαμε. Είναι και η δημιουργία που οφείλουμε να παραδώσουμε», σημείωσε.

Τουρισμός: «Από τον αριθμό των αφίξεων περνάμε στην αξία ανά επισκέπτη»

Τελευταίος από τους δύο αυτούς πυλώνες ήταν ο Τουρισμός, τον οποίο ο Αλέξης Τσίπρας χαρακτήρισε «βαριά μας βιομηχανία, ελλείψει άλλης». Όπως είπε, «για δεκαετίες μετρήσαμε την επιτυχία του με τον αριθμό των αφίξεων. Σήμερα γίνεται αντιληπτό το τεράστιο κόστος».

Ο νέος στόχος, σύμφωνα με όσα παρουσίασε, είναι σαφής: «Μετατρέπουμε τον τουρισμό σε εθνικό παραγωγικό οικοσύστημα. Από τον αριθμό των αφίξεων περνάμε στην αξία ανά επισκέπτη».

Παράλληλα, υποστήριξε ότι η τουριστική ανάπτυξη πρέπει να πάψει να συγκεντρώνεται σε λίγους προορισμούς και «να διαχέεται σε ολόκληρη τη χώρα», ώστε ο τουρισμός να συμβάλλει «στην περιφερειακή ανάπτυξη, σε ποιοτικές θέσεις εργασίας και εισόδημα που παραμένει στον τόπο».

Στο πλαίσιο αυτό ανακοίνωσε προγράμματα Δωδεκάμηνου Τουρισμού, με στόχο τη δημιουργία ολοκληρωμένων προορισμών σε όλη την Ελλάδα, αλλά και ενίσχυση του κοινωνικού τουρισμού, ώστε «κάθε ελληνική οικογένεια να μπορεί ξανά να απολαμβάνει τη χώρα της».

Κλείνοντας την ενότητα, ο Αλέξης Τσίπρας σημείωσε χαρακτηριστικά: «Γιατί το ελληνικό καλοκαίρι καθρεφτίζει τον κοινωνικό απολογισμό της ελληνικής οικονομίας».

«Δεν ζητάμε μια ακόμη κυβερνητική εναλλαγή – Ζητάμε αλλαγή πορείας»

Με αναφορές στην καθημερινότητα των πολιτών και με το μήνυμα ότι το Εθνικό Σχέδιο Ανασυγκρότησης που παρουσίασε έχει ως τελικό αποδέκτη τον ίδιο τον πολίτη, ολοκλήρωσε την ομιλία του ο Αλέξης Τσίπρας.

«Σας παρουσιάσαμε σήμερα ένα συνεκτικό σχέδιο. Ένα νέο εθνικό όραμα. Ένα Εθνικό Σχέδιο Ανασυγκρότησης. Κλείνοντας θα ήθελα να αφήσω πίσω τους αριθμούς. Και να εστιάσω στους ανθρώπους», ανέφερε, επιλέγοντας να περιγράψει μέσα από συγκεκριμένα παραδείγματα την Ελλάδα που, όπως είπε, θέλει να οικοδομήσει.

«Το παιδί θα κρίνεται από την αξία και την προσπάθειά του»

Πρώτη αναφορά του ήταν στον Παναγιώτη, έναν μαθητή από το Κιλκίς που ετοιμάζεται να φοιτήσει στην τρίτη Λυκείου. «Διαβάζει πολύ, ονειρεύεται να ανοίξει τα φτερά του, αλλά αγωνιά. Γιατί ξέρει ότι στο τέλος δεν θα κριθεί μόνο από την προσπάθεια και τις δυνατότητές του. Αλλά και από το αν οι γονείς του μπόρεσαν να πληρώσουν το φροντιστήριο», είπε.

«Στη δική μας Ελλάδα, αυτό το παιδί θα κρίνεται από την αξία και την προσπάθειά του. Όχι από το εισόδημα της οικογένειάς του», πρόσθεσε, επαναφέροντας το ζήτημα της ισότητας των ευκαιριών στην εκπαίδευση.

«Το κράτος θα είναι εκεί όταν ο πολίτης χρειάζεται προστασία»

Στη συνέχεια αναφέρθηκε στον Γιώργο, έναν 45χρονο μισθωτό που εργάζεται εδώ και δύο δεκαετίες. «Πλήρωσε φόρους και εισφορές. Έκανε όλα όσα του ζήτησε η πολιτεία. Και σήμερα φοβάται. Φοβάται μια αρρώστια. Μια κρίση στη δουλειά. Μια ακόμη αύξηση στο ενοίκιο», ανέφερε.

«Η δική μας Ελλάδα δεν θα τον εγκαταλείψει μόνο. Το κράτος θα είναι εκεί όταν ο ίδιος χρειάζεται προστασία», υπογράμμισε.

«Ένα κράτος που σχεδιάζει, προλαμβάνει και προστατεύει»

Ο Αλέξης Τσίπρας συνέδεσε το κοινωνικό κράτος και με την προστασία απέναντι στις φυσικές καταστροφές, αναφερόμενος σε μια οικογένεια με δύο παιδιά έξω από την Καρδίτσα.

«Κάθε φορά που σκοτεινιάζει ο ουρανός κοιτάζουν με αγωνία τα σύννεφα. Και αναρωτιούνται αν θα κινδυνεύσει ξανά το σπίτι, η περιουσία, η ίδια τους η ζωή», είπε.

Και πρόσθεσε: «Η δική μας Ελλάδα δεν θα τους αφήσει μόνους και απροστάτευτους να περιμένουν την επόμενη καταστροφή. Θα υπάρχει ένα κράτος που σχεδιάζει, που προλαμβάνει, που προστατεύει».

Η νέα επιστήμονας με «ένα εισιτήριο για την Ολλανδία, πιθανώς χωρίς επιστροφή»

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στο brain drain, περιγράφοντας τη συνάντησή του με μια νέα επιστήμονα στο αεροδρόμιο. «Την Ελένη, τη νέα επιστήμονα που συνάντησα προχθές στο αεροδρόμιο. Με μια βαλίτσα στο χέρι και ένα εισιτήριο για την Ολλανδία, πιθανώς χωρίς επιστροφή», είπε.

Όπως ανέφερε, η ίδια του είπε ότι φεύγει «γιατί αυτός ο τόπος δεν της άφησε χώρο να δημιουργήσει, να προκόψει, να ζήσει όπως ονειρεύτηκε».

«Η δική μας Ελλάδα δεν θα ζητά από την Ελένη και τους συνομήλικούς της να φύγουν αν θέλουν να έχουν μέλλον», τόνισε.

«Μια χώρα που ζητά συνεχώς από τους πολλούς να αντέξουν χάνει το μέλλον της»

Στο πολιτικό μέρος της καταληκτικής τοποθέτησής του, ο Αλέξης Τσίπρας συγκέντρωσε σε λίγες φράσεις βασικά σημεία των προτάσεων που είχε αναπτύξει νωρίτερα.

«Δεν θα ζητά από την οικογένεια να αγοράζει ιδιωτικά τη δημόσια παιδεία και τη δημόσια υγεία που ήδη πληρώνει. Δεν θα ζητά από την περιφέρεια να αδειάζει, για να συνεχίζει να μεγαλώνει ανεξέλεγκτα η πρωτεύουσα. Δεν θα ζητά από τη μικρή επιχείρηση να πληρώνει προκαταβολικά, την ώρα που οι ισχυροί διαπραγματεύονται προνόμια και εξαιρέσεις», ανέφερε.

Και συμπλήρωσε: «Γιατί μια χώρα που ζητά συνεχώς από τους πολλούς να αντέξουν, αλλά ποτέ από τους ισχυρούς να συνεισφέρουν δίκαια, δεν είναι απλώς μια χώρα με μεγάλες ανισότητες. Είναι μια χώρα που χάνει το μέλλον της».

«Δεν ζητάμε λευκή επιταγή – Σας ζητάμε να μας κρίνετε»

Κλείνοντας την ομιλία του, ο Αλέξης Τσίπρας απηύθυνε κάλεσμα «σε κάθε Ελληνίδα και κάθε Έλληνα. Σε κάθε πατριώτη που πονά αυτόν τον τόπο. Που πιστεύει ότι αυτή η χώρα μπορεί περισσότερα. Και ότι σε όλους εμάς αξίζουν καλύτερα».

«Δεν ζητάμε λευκή επιταγή. Δεν ζητάμε να διαχειριστούμε λίγο καλύτερα μια χώρα χαμηλών προσδοκιών. Σας ζητάμε να μας κρίνετε. Για το όραμά μας. Για το σχέδιο και τους στόχους μας», τόνισε.

Το πολιτικό μήνυμα με το οποίο έκλεισε ήταν σαφές: «Δεν ζητάμε μια ακόμη κυβερνητική εναλλαγή. Ζητάμε αλλαγή πορείας. Και σας καλούμε να ενώσουμε δυνάμεις για να το πετύχουμε μαζί».

Και ολοκλήρωσε την ομιλία του λέγοντας: «Για να χτίσουμε μια Ελλάδα που θα παράγει. Μια κοινωνία που θα προστατεύει. Μια ζωή με ασφάλεια, αξιοπρέπεια και προοπτική. Για να ζήσουμε, επιτέλους, με αξιοπρέπεια. Να ζήσουμε επιτέλους σαν Ευρωπαίοι. Στον δικό μας τόπο».

• Αλέξης Τσίπρας
• Θεσσαλονίκη