Μυστήριο με Ρωσικό πλοίο που βυθίστηκε στη Μεσόγειο: Ίσως μετέφερε πυρηνικούς αντιδραστήρες υποβρυχίων στη Βόρεια Κορέα

Η βύθιση του ρωσικού φορτηγού πλοίου Ursa Major ανοιχτά της Ισπανίας τον Δεκέμβριο του 2024 εξελίσσεται σε ένα από τα πιο αινιγματικά και γεωπολιτικά ευαίσθητα περιστατικά των τελευταίων ετών, καθώς νέα στοιχεία που φέρνει στο φως έρευνα του CNN δημιουργούν σοβαρά ερωτήματα για το πραγματικό φορτίο του πλοίου, τον τελικό του προορισμό αλλά και τις συνθήκες υπό τις οποίες βυθίστηκε στη Μεσόγειο.

Σύμφωνα με την έρευνα, το ρωσικό πλοίο ενδέχεται να μετέφερε εξαρτήματα δύο πυρηνικών αντιδραστήρων για υποβρύχια, πιθανότατα με τελικό προορισμό τη Βόρεια Κορέα, σε μια περίοδο όπου η στρατιωτική συνεργασία Μόσχας – Πιονγκγιάνγκ βρισκόταν σε φάση έντονης αναβάθμισης.

Το Ursa Major βυθίστηκε στις 23 Δεκεμβρίου 2024 περίπου 60 ναυτικά μίλια ανοιχτά των ισπανικών ακτών, ύστερα από διαδοχικές εκρήξεις που προκάλεσαν σοβαρές ζημιές στο κύτος του πλοίου και οδήγησαν στον θάνατο δύο μελών του πληρώματος.

Το μυστήριο γύρω από το φορτίο του πλοίου

Το ενδιαφέρον των δυτικών υπηρεσιών ασφαλείας φαίνεται πως επικεντρώθηκε από την πρώτη στιγμή στο φορτίο που μετέφερε το ρωσικό πλοίο. Σύμφωνα με στοιχεία της ισπανικής έρευνας που επικαλείται το CNN, ο Ρώσος καπετάνιος του πλοίου φέρεται να παραδέχθηκε κατά την ανάκρισή του ότι τα λεγόμενα «καλύμματα φρεατίων» που αναγράφονταν στα φορτωτικά έγγραφα ήταν στην πραγματικότητα εξαρτήματα δύο πυρηνικών αντιδραστήρων παρόμοιων με εκείνους που χρησιμοποιούνται σε πυρηνοκίνητα υποβρύχια. Ο ίδιος φέρεται να υποστήριξε ότι δεν γνώριζε αν οι αντιδραστήρες περιείχαν πυρηνικά καύσιμα. Η ισπανική έρευνα εξετάζει το ενδεχόμενο οι αντιδραστήρες να προορίζονταν για τη Βόρεια Κορέα και συγκεκριμένα για το λιμάνι Ρασόν, όπου η Πιονγκγιάνγκ αναπτύσσει το πρώτο της πυρηνοκίνητο υποβρύχιο πρόγραμμα.

Οι υποψίες για μυστική μεταφορά πυρηνικής τεχνολογίας

Το σενάριο μεταφοράς πυρηνικής τεχνολογίας στη Βόρεια Κορέα θεωρείται εξαιρετικά σοβαρό από δυτικούς αναλυτές. Η έρευνα σημειώνει ότι το πλοίο απέπλευσε μόλις δύο μήνες μετά την αποστολή βορειοκορεατικών στρατευμάτων στη Ρωσία για να ενισχύσουν τις επιχειρήσεις της Μόσχας στον πόλεμο της Ουκρανίας.

Αναλυτές εκτιμούν ότι η Ρωσία ενδέχεται να επιχειρούσε να ανταποδώσει τη στρατιωτική βοήθεια της Πιονγκγιάνγκ παρέχοντας κρίσιμη τεχνογνωσία για πυρηνοκίνητα υποβρύχια. Ο Μάικ Πλάνκετ, αναλυτής της εταιρείας αμυντικών πληροφοριών Janes, δήλωσε στο CNN ότι αν πράγματι επρόκειτο για μεταφορά τέτοιας τεχνολογίας, τότε πρόκειται για «πολύ σημαντική και ανησυχητική εξέλιξη». «Αυτό γίνεται μόνο μεταξύ εξαιρετικά στενών συμμάχων», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Οι μυστηριώδεις εκρήξεις και η βύθιση

Το χρονικό της βύθισης παραμένει εξίσου σκοτεινό. Σύμφωνα με την ισπανική έρευνα, το πλοίο άρχισε αρχικά να επιβραδύνει απότομα στις 22 Δεκεμβρίου, χωρίς το πλήρωμα να δηλώσει πρόβλημα στις ισπανικές αρχές διάσωσης.

Περίπου 24 ώρες αργότερα σημειώθηκαν τρεις ισχυρές εκρήξεις στη δεξιά πλευρά του πλοίου, πιθανότατα κοντά στο μηχανοστάσιο, προκαλώντας σοβαρές ζημιές και αφήνοντας το πλοίο ακυβέρνητο. Τα 14 μέλη του πληρώματος που επέζησαν εγκατέλειψαν το πλοίο με σωστική λέμβο και περισυνελέγησαν από ισπανικό διασωστικό σκάφος. Ωστόσο, σύμφωνα με την έρευνα, το ρωσικό πολεμικό πλοίο Ivan Gren που συνόδευε το Ursa Major απαίτησε από τα κοντινά σκάφη να απομακρυνθούν από την περιοχή.

Οι νέες εκρήξεις μετά την επιχείρηση διάσωσης

Το πιο αινιγματικό στοιχείο της υπόθεσης αφορά όσα συνέβησαν λίγες ώρες πριν από τη βύθιση. Σύμφωνα με πηγή που γνωρίζει την ισπανική έρευνα, το Ivan Gren φέρεται να εκτόξευσε κόκκινες φωτοβολίδες πάνω από το σημείο του συμβάντος και αμέσως μετά καταγράφηκαν τέσσερις νέες εκρήξεις.

Το Ισπανικό Εθνικό Σεισμικό Δίκτυο επιβεβαίωσε ότι εκείνη τη στιγμή ανιχνεύθηκαν τέσσερα σεισμικά σήματα που έμοιαζαν με υποθαλάσσιες εκρήξεις. Λίγη ώρα αργότερα, το Ursa Major βυθίστηκε οριστικά σε βάθος περίπου 2.500 μέτρων.

Σενάρια δολιοφθοράς και πιθανή δυτική εμπλοκή

Η υπόθεση έχει προκαλέσει έντονες υποψίες περί δολιοφθοράς. Η ισπανική έρευνα εξετάζει ακόμη και το ενδεχόμενο χρήσης ειδικής τορπίλης υπερσπηλαίωσης τύπου Barracuda, όπλου υψηλής τεχνολογίας που διαθέτουν μόνο λίγες χώρες, μεταξύ αυτών οι ΗΠΑ, η Ρωσία και ορισμένα κράτη του ΝΑΤΟ.

Άλλοι ειδικοί θεωρούν πιθανότερο το σενάριο χρήσης μαγνητικής νάρκης προσκόλλησης.

Η ρωσική εταιρεία Oboronlogistics, ιδιοκτήτρια του πλοίου, χαρακτήρισε το περιστατικό «στοχευμένη τρομοκρατική επίθεση», αναφέροντας ότι στο κύτος βρέθηκε τρύπα διαστάσεων περίπου 50 επί 50 εκατοστών, με το μέταλλο να έχει λυγίσει προς τα μέσα.

Το ενδιαφέρον των ΗΠΑ και τα «πυρηνικά» αεροσκάφη

Νέες διαστάσεις στο μυστήριο δίνει και η αποκάλυψη ότι αμερικανικά αεροσκάφη ανίχνευσης πυρηνικής δραστηριότητας πέταξαν δύο φορές πάνω από το σημείο της βύθισης.

Πρόκειται για τα ειδικά αεροσκάφη WC135-R της αμερικανικής αεροπορίας, τα οποία χρησιμοποιούνται για εντοπισμό ραδιενεργών υπολειμμάτων και πυρηνικών δοκιμών. Αν και οι ΗΠΑ δεν σχολίασαν επισήμως την αποστολή τους, η παρουσία τους στην περιοχή ενίσχυσε τις υποψίες ότι το φορτίο του πλοίου ίσως είχε πυρηνικό χαρακτήρα.

Το ρωσικό κατασκοπευτικό πλοίο Yantar

Μία εβδομάδα μετά τη βύθιση, σύμφωνα με τα στοιχεία της έρευνας, στην περιοχή εμφανίστηκε και το ρωσικό πλοίο Yantar, το οποίο η Δύση κατηγορεί εδώ και χρόνια για επιχειρήσεις κατασκοπείας και δολιοφθοράς σε υποθαλάσσιες υποδομές του ΝΑΤΟ.

Το Yantar παρέμεινε επί πέντε ημέρες πάνω από τα συντρίμμια του Ursa Major, ενώ κατά τη διάρκεια της παρουσίας του καταγράφηκαν ακόμη τέσσερις εκρήξεις στον βυθό. Οι κινήσεις αυτές ενίσχυσαν τις υποψίες ότι η Μόσχα επιχείρησε να καταστρέψει κρίσιμα στοιχεία ή το ίδιο το φορτίο του πλοίου πριν αυτό εξεταστεί από δυτικές υπηρεσίες.

Ένα θρίλερ με παγκόσμιες προεκτάσεις

Παρά τις αποκαλύψεις, το πραγματικό περιεχόμενο του πλοίου και οι ακριβείς συνθήκες της βύθισής του παραμένουν άγνωστα. Η ισπανική κυβέρνηση διατηρεί χαμηλούς τόνους, ενώ ούτε το ΝΑΤΟ ούτε οι αμερικανικές αρχές έχουν δώσει επίσημες απαντήσεις για το τι ακριβώς συνέβη στη Μεσόγειο τον Δεκέμβριο του 2024.

Το μόνο βέβαιο είναι ότι η υπόθεση του Ursa Major έχει μετατραπεί σε ένα γεωπολιτικό θρίλερ με πυρηνικές προεκτάσεις, στο επίκεντρο της αυξανόμενης στρατιωτικής συνεργασίας Ρωσίας – Βόρειας Κορέας και του σκιώδους πολέμου πληροφοριών που εξελίσσεται πίσω από τον πόλεμο στην Ουκρανία.

• Βόρεια Κορέα
• βύθιση πλοίου
• Ισπανία
• μεσόγειος
• πυρηνικό υποβρύχιο
• πυρηνικός αντιδραστήρας
• Ρωσία