Ο κύριος Τασούλας πάει… για Όσκαρ και o Νικήτας στη… σκηνή – Η επιλογή Γιαννίτση θυμίζει περισσότερο τον Τιτανικό παρά τον Άρχοντα του … εκσυγχρονισμού 

Η παραίτηση του Κώστα Τασούλα από το βουλευτικό αξίωμα και τη θέση του Προέδρου της Βουλής μοιάζει με σκηνή από ταινία πολιτικού δράματος. Σκεφτείτε τον Άντονι Χόπκινς στον ρόλο ενός αριστοκράτη πολιτικού που αποχαιρετά την εξουσία με μία μόνο φράση: «Είναι θέμα θεσμικού τακτ». Μια ατάκα που σίγουρα θα μπορούσε να προταθεί για Όσκαρ καλύτερου σεναρίου.

Όμως, εδώ δεν έχουμε χολιγουντιανό σενάριο, αλλά ελληνικό πολιτικό ρεαλισμό. Κι όπως είχε πει ο Γουίνστον Τσόρτσιλ: «Η πολιτική είναι πιο δύσκολη από τον πόλεμο, γιατί στον πόλεμο μπορεί να σκοτωθείς μόνο μία φορά». Στην πολιτική, κάθε κίνηση μπορεί να είναι και η τελευταία.

Τακτοποιήσεις από τον Μητσοτάκη

 Για την επιλογή Τασούλα, τα είπαμε. Αποφεύγουμε την «δικαιωματίστρια» Σακελλαροπούλου και τον πολυπράγμονα Βενιζέλο, βάζουμε τον δικό μας Τασούλα με το Αβερωφικό παρελθόν, «αναγκάζουμε» τον φίλο του, επίσης Αβερωφικό, Αντώνη Σαμαρά να τον ψηφίσει και πάει πρίμα το «πράμα».

Κάπως έτσι (φαίνεται να) σκέφτηκε ο Μητσοτάκης, αλλά δεν έμεινε εκεί. Προκειμένου «να δέσει το γλυκό», κάλεσε τον Νικήτα Κακλαμάνη και του είπε ότι θα τον προτείνει για Πρόεδρο της Βουλής. Όπως και έγινε.

Μ΄ένα σμπάρο δυό τρυγόνια: Αφενός σταματάει να ασκεί κριτική στο κυβερνητικό έργο ο Νικήτας που είχε πιάσει ψηλά τον αμανέ, και αφετέρου, με την επιλογή αυτή, ο Μητσοτάκης κλείνει το μάτι στους Καραμανλικούς και σ΄αυτούς που λένε ότι δεν αξιοποιεί στελέχη από τα σπλάχνα του κόμματος.

Βέβαια, ο Νικήτας είχε δώσει δείγμα γραφής προ καιρού, που δεν πέρασε απαρατήρητο από τον Μητσοτάκη. Ειχε πεί ότι η διαγραφή Σαμαρά ήταν μονόδρομος, γεγονός που είχε εξοργίσει το Σαμαρέικο.

Βέβαια, είχε πεί κι άλλα τότε ο Κακλαμάνης(ότι πρέπει να σταματήσει η αντιπαράθεση σε επίπεδο κορυφής κλπ), αλλά η… λεωφόρος για να πάει προς το αρχοντικό του Μητσοτάκη ήταν ο…μονόδρομος! Δηλαδή, το ότι επι της ουσίας συμφώνησε με την διαγραφή Σαμαρά.

Εδώ που τα λέμε, τακτοποιήσεις με το ματάκι στο κόμμα και στις εκλογές έκανε ο Μητσοτάκης, αλλά το θέμα είναι τι μπορεί να κάνει με την σκληρή καθημερινότητα( ακρίβεια, στέγαση, υγεία κ.α.).

Εκεί δεν χωρούν τακτοποιήσεις ούτε τερτίπια και κομματικές διευθετήσεις. Η κοινωνία μοιάζει χύτρα που βράζει-φαίνεται στις δημοσκοπήσεις- κι αν δεν ληφθούν μέτρα δεν αποκλείεται να τιναχτεί το καπάκι στον αέρα…

Τέλος, ο Μητσοτάκης έχει κι άλλο ένα αγκάθι στα πλευρά. Είναι το κόμμα Σαμαρά. Που θα γίνει οπωσδήποτε. Απλώς , ο Μεσσήνιος τηρεί σιγή ιχθύος για τον χρόνο που θα επιλέξει να το ανακοινώσει.

Αναμείνατε. Εμείς είμαστε εν εγρηγόρσει για να σας ενημερώσουμε έγκαιρα…

«Δρομολογώντας την επόμενη πράξη» – Ο Νικήτας στη σκηνή

Ο Τασούλας, όπως ένας καλός ηθοποιός, ξέρει πότε να βγει από τη σκηνή. Ανακοίνωσε την απόφασή του στα μέλη της Διάσκεψης των Προέδρων και στους δημοσιογράφους, φροντίζοντας να δώσει χώρο στον διάδοχό του, Νικήτα Κακλαμάνη. Η ψηφοφορία για τον νέο Πρόεδρο της Βουλής θα γίνει την Τετάρτη, κι εμείς αναρωτιόμαστε: Ποιος είναι ο σκηνοθέτης αυτού του δράματος;

Σαν να βλέπουμε τον Νικήτα να ανεβαίνει στη σκηνή με το Gladiator να παίζει στο background: «Are you not entertained?». Ο Κακλαμάνης ξέρει να παίζει το κοινό και να ελίσσεται στο πολιτικό σανίδι, αλλά η σκιά του προκατόχου του θα τον ακολουθεί.

Ο θεσμικός ιππότης και η επόμενη μέρα

Ο Κώστας Τασούλας φαίνεται να υιοθετεί τον ρόλο του «θεσμικού ιππότη», που εγκαταλείπει τη μάχη για να προστατέψει το βασίλειο. Κι όπως είχε πει ο Αριστοτέλης: «Η μεγαλύτερη αρετή είναι η αίσθηση του μέτρου». Με την κίνησή του, δείχνει ότι ξέρει πότε να κάνει πίσω για το καλό του θεσμού.

Αλλά μην ξεχνάμε: Στην πολιτική, όπως και στο Χόλιγουντ, τίποτα δεν είναι όπως φαίνεται. Ποιος πραγματικά γράφει το σενάριο; Και κυρίως, ποιος θα πάρει το βραβείο στο τέλος;

Η παραίτηση ως τέχνη του εφικτού

Το έργο του Τασούλα τελειώνει εδώ, αλλά το παιχνίδι συνεχίζεται. Η Βουλή, το θεσμικό θέατρο, συνεχίζει με νέο πρωταγωνιστή, νέες ίντριγκες και, φυσικά, νέες ατάκες. Όπως είχε πει ο Όσκαρ Ουάιλντ: «Η ζωή μιμείται την τέχνη πολύ περισσότερο από όσο η τέχνη τη ζωή». Στην περίπτωση του ελληνικού κοινοβουλίου, η τέχνη της πολιτικής δεν έχει τέλος.

«Κάθε επιλογή είναι ρίσκο» – Το casting για την Προεδρία της Δημοκρατίας

Από τη στιγμή που η ονοματολογία για την Προεδρία της Δημοκρατίας πήρε φωτιά, ο Κώστας Τασούλας έμοιαζε με την ασφαλή επιλογή, τον «Tom Hanks» της ελληνικής πολιτικής σκηνής: πάντα σταθερός, πάντα θεσμικός. Η λίστα των υποψηφίων, όμως, θύμιζε την κούρσα για το Όσκαρ καλύτερου ηθοποιού – ονόματα όπως Γιάννης Στουρνάρας, Λουκάς Παπαδήμος, Μαρία Δαμανάκη, και Ευάγγελος Βενιζέλος έκλεβαν τις εντυπώσεις.

Ωστόσο, ο Κυριάκος Μητσοτάκης αποφάσισε να μην «γυρίσει δράμα» την Προεδρία. Σαν άλλος Τζορτζ Κλούνεϊ στο Michael Clayton, ζύγισε προσεκτικά τους κινδύνους και τις αποδόσεις. Ή, όπως θα έλεγε ο Ναπολέων: «Ένα λάθος στην πολιτική μπορεί να καταστρέψει έναν στρατό».

«Η έκπληξη και η θεσμική μαεστρία» – Μια παραίτηση με πρωτόκολλο

Η απόφαση του Μητσοτάκη να δώσει στον Τασούλα το χρίσμα της Προεδρίας δεν ήταν μόνο θεσμικά «τακτική», αλλά και σκηνοθετικά εντυπωσιακή. Ένα τηλεφώνημα εδώ, ένα δείπνο εκεί, κι όλα έγιναν με την ακρίβεια του The King’s Speech. Όπως και στην ταινία, η σημασία των λέξεων και της διαδικασίας δεν πέρασε απαρατήρητη.

Κι ενώ ο Βενιζέλος ίσως να ονειρεύτηκε το ρόλο του, ο Μητσοτάκης φρόντισε να μην βρεθεί η Κοινοβουλευτική Ομάδα του σε κατάσταση… 12 Angry Men. Ο θεσμός προέχει, κι ο Πρωθυπουργός απέδειξε πως, όπως είχε πει ο Χένρι Κίσινγκερ: «Η επιτυχία δεν είναι ο σκοπός της πολιτικής· είναι η αποφυγή της καταστροφής.»

«Προεδρικές καρέκλες και πρωθυπουργικά βέλη» – Η δεξιόστροφη αφήγηση

Η επιλογή Τασούλα και η διαδοχή του από τον Νικήτα Κακλαμάνη στέλνουν ξεκάθαρο μήνυμα: η Νέα Δημοκρατία επιστρέφει στις ρίζες της. Το σενάριο θυμίζει περισσότερο Lincoln παρά House of Cards – όχι τόσο για την ακεραιότητα των χαρακτήρων, αλλά για τη θεσμική επιμονή.

Ο Μητσοτάκης, όπως ένας έμπειρος παραγωγός, ξέρει πως να κρατά το κοινό του καθηλωμένο. Τα «γαλάζια» πρόσωπα του 2025 είναι οι πρωταγωνιστές σε μια ιστορία που συνδυάζει παράδοση και σταθερότητα, ενώ το Μαξίμου χτίζει τις γέφυρες που χρειάζονται για να περάσει το επόμενο πολιτικό του μήνυμα.

«Το τέλος μιας πράξης και η αρχή μιας άλλης»

Καθώς το πρώτο μεγάλο πολιτικό γεγονός του 2025 διαμορφώνεται, δεν μπορούμε παρά να θυμηθούμε τα λόγια του Φρανσουά Μιτεράν: «Η πολιτική είναι σαν να πηγαίνεις στον πόλεμο χωρίς όπλα και να περιμένεις να τα βρεις στο πεδίο της μάχης.» Ο Μητσοτάκης φαίνεται να έχει τα όπλα που χρειάζεται, κι αν η ζωή μιμείται την τέχνη, τότε αυτός ο πολιτικός «σκηνοθέτης» μας υπόσχεται κι άλλες δυνατές σκηνές.

«Εκσυγχρονισμός με κοινωνικό πρόσωπο» – Το Avatar της πολιτικής αφήγησης

Ο Νίκος Ανδρουλάκης επέλεξε τον Τάσο Γιαννίτση για την Προεδρία της Δημοκρατίας, και η πολιτική σκηνή άρχισε να θυμίζει ταινία του Τζέιμς Κάμερον: εντυπωσιακά εφέ, μεγάλη αφήγηση, αλλά ένα κοινό που δεν είναι σίγουρο αν χειροκροτεί ή γκρινιάζει. Το Avatar του εκσυγχρονισμού, όπως αποκαλείται ο Γιαννίτσης, προσπαθεί να γεφυρώσει το χάσμα ανάμεσα σε ένα προοδευτικό ΠΑΣΟΚ και μια συντηρητική κοινωνία.

Όμως, όπως και στην ταινία, το ερώτημα παραμένει: Ποιος ελέγχει την αφήγηση; Ή, όπως θα έλεγε κάποιος σοφός πολιτικός: «Η πολιτική κρίνεται όχι από τις προθέσεις αλλά από τα αποτελέσματα.» Και τα αποτελέσματα του Γιαννίτση δεν ξεχάστηκαν ποτέ.

«Το ασφαλιστικό που γονάτισε το ΠΑΣΟΚ» – Μια Cinderella Man ιστορία που δεν έπιασε

Ο Τάσος Γιαννίτσης, όπως ο Ράσελ Κρόου στο Cinderella Man, προσπάθησε να δώσει τη μεγάλη μάχη του. Μόνο που στη δική του περίπτωση, το ρινγκ γέμισε με συνδικαλιστές του ΠΑΣΟΚ, που έκαναν επανάσταση για το ασφαλιστικό του. Οι δρόμοι γέμισαν με κόσμο, και το εκσυγχρονιστικό όνειρο του Κώστα Σημίτη θρυμματίστηκε. Ο Γιαννίτσης υποχώρησε, και το πολιτικό μήνυμα έμεινε μετέωρο.

Αν ο Γιαννίτσης είναι το σύμβολο του κοινωνικού εκσυγχρονισμού, ποιοι είναι οι αντίπαλοι και ποιος θα γράψει το σενάριο του μέλλοντος;

«Πολιτική και μνήμη» – Η Inception πραγματικότητα του ΠΑΣΟΚ

Ο Νίκος Ανδρουλάκης, στη δική του προσπάθεια να δώσει νέο αφήγημα στο ΠΑΣΟΚ, φαίνεται να παίζει με την πολιτική μνήμη. Σαν άλλος Λεονάρντο ΝτιΚάπριο στο Inception, προσπαθεί να εμφυτεύσει την ιδέα ότι το ΠΑΣΟΚ του Γιαννίτση μπορεί να ξαναγίνει το ΠΑΣΟΚ του μέλλοντος. Όμως, η μνήμη του ασφαλιστικού δεν έχει σβήσει.

Οι διαχωριστικές γραμμές που θέλει να χαράξει ο Ανδρουλάκης από τον Κυριάκο Μητσοτάκη μοιάζουν με γραμμές στην άμμο. Αλλά θα πρέπει να γνωρίζει ότι οι: «Οι αλλαγές έρχονται όταν οι άνθρωποι είναι έτοιμοι να δεχτούν την αλήθεια, όχι την αφήγηση.»

«Πολιτική και διλήμματα» – Η μεγάλη Titanic σύγκρουση

Η επιλογή του Τάσου Γιαννίτση θυμίζει περισσότερο τον Τιτανικό παρά τον Άρχοντα του… εκσυγχρονισμού. Ένα μεγαλόπνοο όραμα που, αντί να πλεύσει σε ήρεμα νερά, βυθίστηκε στην καταιγίδα της κοινωνικής αντίδρασης. Αν ο Ανδρουλάκης θέλει να γράψει νέο κεφάλαιο για το ΠΑΣΟΚ, τότε χρειάζεται περισσότερα από έναν υποψήφιο Προέδρου με βαρύ βιογραφικό – χρειάζεται ένα όραμα που να αντέχει στα κύματα.

Ο εκσυγχρονισμός έγινε της μόδας 

Η επιλογή του Νίκου Ανδρουλάκη να προτείνει τον Τάσο Γιαννίτση για την Προεδρία της Δημοκρατίας μοιάζει με απόπειρα αναβίωσης του «εκσυγχρονιστικού ονείρου» του Σημίτη. Θυμίζει τον Λεονάρντο ΝτιΚάπριο στο The Revenant: τολμηρή, αλλά γεμάτη εμπόδια. Ο Ανδρουλάκης φαίνεται να πιστεύει ότι ο Γιαννίτσης μπορεί να γίνει ο «ήρωας» που θα ενώσει τις αντιμαχόμενες πλευρές. Αλλά όπως είπε και ο Σαρτρ: «Η κόλαση είναι οι άλλοι.»

Κι ενώ η Χαριλάου Τρικούπη χειροκροτεί τη θεσμικότητα του Γιαννίτση, οι αντιδράσεις για το ασφαλιστικό του παρελθόν παραμένουν. Οι πιθανότητες να προσελκύσει ανεξάρτητους βουλευτές μοιάζουν με το να περάσει κανείς από την Matrix σε πραγματικό κόσμο – εφικτό, αλλά μόνο για λίγους.

«Μητσοτάκης εναντίον όλων» – Το παιχνίδι της εξουσίας και οι “Σπαρτιάτες” του Προεδρικού

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης κατηγορείται από το ΠΑΣΟΚ για «αυτοκρατορική συμπεριφορά», με τα βέλη να στοχεύουν την επιλογή του Κώστα Τασούλα για την Προεδρία. Η αριστοτεχνική τακτική του Πρωθυπουργού θυμίζει The Godfather: «I’m gonna make him an offer he can’t refuse.» Και αυτή η πρόταση περιλαμβάνει τη διατήρηση της εσωκομματικής ισορροπίας, ακόμα και αν πρέπει να αγκαλιάσει πολιτικά… Σπαρτιάτες.

Η δυσφορία του Νίκου Ανδρουλάκη για τη στρατηγική του Πρωθυπουργού φάνηκε στη δήλωσή του, όπου μίλησε για «περιφρόνηση πολιτικών παραδόσεων». Σαν να βλέπουμε τον Άλ Πατσίνο στο Scent of a Woman, να αναφωνεί: «If I were the man I was five years ago, I’d take a flamethrower to this place!»

«Το ΠΑΣΟΚ και το δίλημμα της προεδρικής ψήφου» – Ένα Catch Me If You Can παιχνίδι ψήφων

Η Χαριλάου Τρικούπη βρίσκεται μπροστά σε ένα δύσκολο δίλημμα: να πει ένα συγκρατημένο «ναι» ή να ψηφίσει «παρών» για την προεδρία Κακλαμάνη; Όπως και στο Catch Me If You Can, ο Μητσοτάκης μοιάζει να κινείται πάντα ένα βήμα μπροστά, αφήνοντας το ΠΑΣΟΚ να προσπαθεί να τον προλάβει.

Η πρόταση Γιαννίτση, αν και θεσμικά ακέραιη, δεν φαίνεται ικανή να εμπνεύσει τους ανεξάρτητους βουλευτές ή να ενώσει ευρύτερα πολιτικά στρατόπεδα. Ο Γιώργος Νικητιάδης το είπε ξεκάθαρα: «Δεν μπορεί να απευθυνθεί σε ευρύτερο κοινοβουλευτικό πεδίο». Σαν άλλος Τομ Χανκς στο Cast Away, ο Γιαννίτσης μοιάζει να είναι μόνος σε ένα πολιτικό νησί, προσπαθώντας να επιβιώσει με τα ελάχιστα που έχει.

«Στρατηγικές και θεσμικά παιχνίδια» – Μια πολιτική εκδοχή του Gladiator

Ο πολιτικός μαραθώνιος για την Προεδρία θυμίζει σκηνή από τον Gladiator: ένα πεδίο μάχης γεμάτο τακτικισμούς, συμβολισμούς και συμβιβασμούς. Ο Ανδρουλάκης θέλει να δείξει πως το ΠΑΣΟΚ μπορεί ακόμα να σταθεί ως δύναμη εκσυγχρονισμού, ενώ ο Μητσοτάκης εστιάζει στην εσωκομματική του κυριαρχία.

Όπως είχε πει ο Αβραάμ Λίνκολν: «Οι περισσότεροι άνθρωποι μπορούν να αντέξουν την καταπίεση· αν θέλετε να δοκιμάσετε τον χαρακτήρα κάποιου, δώστε του εξουσία.» Και στο πολιτικό αυτό έργο, η εξουσία φαίνεται να δοκιμάζει τους πάντες.

«Η επόμενη πράξη» – Μπορεί το έργο να σωθεί;

Καθώς οι υποψηφιότητες και οι τακτικές αναπτύσσονται, το πολιτικό σκηνικό μοιάζει με το φινάλε μιας ταινίας δράσης: τίποτα δεν έχει κριθεί. Ο Γιαννίτσης συμβολίζει την παράδοση, αλλά ίσως δεν αρκεί για να φέρει την ανανέωση που υπόσχεται το ΠΑΣΟΚ. Ο Μητσοτάκης, από την άλλη, δείχνει πως η εξουσία δεν αφορά μόνο τις επιλογές, αλλά και την αφήγηση που τις συνοδεύει.

Όπως είπε ο Γουίνστον Τσόρτσιλ: «Η πολιτική είναι η ικανότητα να προβλέπεις τι θα γίνει αύριο, την επόμενη εβδομάδα, τον επόμενο μήνα και τον επόμενο χρόνο – και μετά να εξηγείς γιατί δεν έγινε.» Στην ελληνική πολιτική σκηνή, αυτός ο κανόνας παραμένει ο πιο σίγουρος.

• Κυριάκος Μητσοτάκης
• Κωνσταντίνος Τασούλας
• Νικήτας Κακλαμάνης