Ο Πόλεμος των συμβιβασμών: Ο Ζελένσκι σε τεντωμένο σχοινί ανάμεσα στον Πούτιν και τον Τραμπ – Ο κίνδυνος ενός ευρωπαϊκού πολέμου

Η Ουκρανία βρίσκεται στο πιο κρίσιμο σταυροδρόμι του πολέμου: η επικείμενη συνάντηση Τραμπ – Πούτιν αλλάζει τους συσχετισμούς, ο Ζελένσκι πιέζεται να αποδεχθεί ρωσικές απαιτήσεις, και η Ευρώπη — μαζί με την Ελλάδα — καλείται να αποδείξει αν μπορεί να σταθεί ως πραγματικός γεωπολιτικός παίκτης ή θα μείνει θεατής στο δικό της μέλλον.

Το σενάριο αλλάζει: Ο πόλεμος που δεν σταματά

Τρία χρόνια μετά τη ρωσική εισβολή, η Ουκρανία ζει μέσα σε μια συνεχή κόλαση φθοράς. Ο πόλεμος έχει παγώσει στα χαρακώματα, αλλά οι συνέπειες δεν σταματούν: καθημερινές επιθέσεις, ενεργειακή εξάρτηση, διαλυμένες υποδομές. Η Ρωσία ελέγχει περίπου το 20 % της ουκρανικής επικράτειας, ενώ επιχειρεί να διατηρήσει στρατηγικό πλεονέκτημα με κάθε μέσο — στρατιωτικό, ενεργειακό, υβριδικό.

Η Ουκρανία, κουρασμένη αλλά αποφασισμένη, εξαρτάται πλέον περισσότερο από ποτέ από τη Δύση. Όμως η Δύση αρχίζει να δείχνει κόπωση — πολιτική, οικονομική, στρατιωτική. Και τώρα, το παιχνίδι αλλάζει με μια μόνο συνάντηση: εκείνη του Ντόναλντ Τραμπ με τον Βλαντίμιρ Πούτιν.

Ντόναλντ Τραμπ: Ο πλανητάρχης που… έκοψε αλυσίδα – Παρουσιάζεται ως «Βασιλιάς» και «βομβαρδίζει» με περιττώματα τους διαδηλωτές

Η συνάντηση Τραμπ – Πούτιν: Ειρήνη ή νέα παγίδα;

Η επικείμενη συνάντηση των δύο ανδρών δεν είναι απλώς διπλωματικό ραντεβού. Είναι μια πράξη υψηλού ρίσκου με πιθανές συνέπειες για ολόκληρη την Ευρώπη.
Ο Τραμπ, επανερχόμενος στη διεθνή σκηνή, εμφανίζεται πρόθυμος να «τελειώσει τον πόλεμο» – καλώντας τις δύο πλευρές «να σταματήσουν όπου βρίσκονται». Μια φράση που, για τη Μόσχα, ισοδυναμεί με αναγνώριση των εδαφικών της κατακτήσεων.

Ο Πούτιν, από την πλευρά του, δείχνει αμετακίνητος: ζητά ουδετερότητα της Ουκρανίας, παραίτηση από τη ΝΑΤΟϊκή πορεία και de facto αποδοχή των «νέων συνόρων».
Αν αυτό το σενάριο επικρατήσει, η συνάντηση Τραμπ – Πούτιν μπορεί να καταλήξει σε μια «ειρήνη των νικητών» — με την Ουκρανία να μένει εκτός τραπεζιού και την Ευρώπη να παρακολουθεί σιωπηλά.

Ο Ζελένσκι σε δύσκολη θέση: Το τίμημα της αντοχής

Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι βρίσκεται σε ένα ασφυκτικό δίλημμα.
Από τη μία, δεν μπορεί να αποδεχθεί απώλειες εδαφών χωρίς να καταρρεύσει πολιτικά. Από την άλλη, γνωρίζει πως οι στρατιωτικές δυνατότητες της Ουκρανίας εξαρτώνται πλήρως από τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Η παράταση του πολέμου σημαίνει περισσότερους νεκρούς, περισσότερη καταστροφή, περισσότερη εξάρτηση.

Ο Ουκρανός πρόεδρος παλεύει ανάμεσα στην ανάγκη να διατηρήσει το ηθικό του λαού του και στην πραγματικότητα ενός πολέμου που δεν μπορεί να κερδηθεί στρατιωτικά χωρίς διαρκή στήριξη. Κάθε συμβιβασμός μοιάζει με πολιτική αυτοκτονία, αλλά κάθε επιμονή μοιάζει με παράταση του μαρτυρίου.

Η Ευρώπη στο περιθώριο: Ο θεατής της ίδιας της Ιστορίας

Κι ενώ Ουάσινγκτον και Μόσχα κινούν τα πιόνια, η Ευρώπη μοιάζει να παρακολουθεί το σκάκι από την κερκίδα. Παρά τα τεράστια πακέτα οικονομικής και στρατιωτικής βοήθειας που έχει διαθέσει, η φωνή της δεν ακούγεται. Οι εσωτερικές διαιρέσεις, οι εκλογικές αναμετρήσεις και ο φόβος της ενεργειακής ανασφάλειας έχουν αδρανοποιήσει την ευρωπαϊκή διπλωματία.

Το μεγάλο ερώτημα είναι αν η Ευρώπη μπορεί να σταθεί ως αυτόνομος γεωπολιτικός παίκτης. Γιατί αν επιτρέψει μια συμφωνία που θα υπογραφεί χωρίς αυτήν, τότε δεν θα χαθεί μόνο η Ουκρανία — θα χαθεί η αξιοπιστία της ίδιας της Ευρώπης ως δύναμη ειρήνης και αξιών.

Η Ελλάδα ανάμεσα στην ουδετερότητα και την επιρροή

Για την Ελλάδα, ο πόλεμος στην Ουκρανία δεν είναι μια μακρινή σύγκρουση. Είναι μια κρίση που επηρεάζει άμεσα την ενεργειακή ασφάλεια, την οικονομία, αλλά και την εξωτερική πολιτική της χώρας.
Η Αθήνα, ως μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του ΝΑΤΟ, έχει στηρίξει την Ουκρανία τόσο πολιτικά όσο και ανθρωπιστικά. Όμως η γεωγραφική της θέση, στο σταυροδρόμι Βαλκανίων, Μαύρης Θάλασσας και Ανατολικής Μεσογείου, την καθιστά κρίσιμο κρίκο σε μια αλυσίδα που μπορεί εύκολα να τεντωθεί.

Η αύξηση της ενεργειακής αστάθειας, οι μεταναστευτικές πιέσεις, αλλά και η ανάγκη για στρατηγική ισορροπία ανάμεσα στις μεγάλες δυνάμεις, βάζουν την Ελλάδα μπροστά σε ένα δύσκολο δίλημμα:
Θα ακολουθήσει τη γραμμή των μεγάλων παικτών ή θα επιχειρήσει να ενισχύσει τη φωνή μιας πιο ανεξάρτητης Ευρώπης;

Η χώρα οφείλει να επενδύσει στη διπλωματία, στη σταθερότητα και στις ενεργειακές της υποδομές. Γιατί αν το «ουκρανικό ντόμινο» αγγίξει τα Βαλκάνια ή την Ανατολική Μεσόγειο, η Ελλάδα δεν θα είναι απλώς παρατηρητής, αλλά μέρος του προβλήματος.

Ο κίνδυνος ενός ευρωπαϊκού πολέμου

Πίσω από τη σκηνή των διαπραγματεύσεων, το φάσμα ενός νέου Ψυχρού Πολέμου ή ακόμη και μιας ευρύτερης ανάφλεξης δεν έχει εξαφανιστεί.
Η Ρωσία δοκιμάζει τις αντοχές της Ευρώπης: ενεργειακές πιέσεις, κυβερνοεπιθέσεις, υβριδικές απειλές. Η Βαλτική, η Πολωνία και οι χώρες του ΝΑΤΟ στα ανατολικά σύνορα ενισχύουν την άμυνά τους, ενώ οι υπηρεσίες πληροφοριών προειδοποιούν για «επόμενα μέτωπα» πέρα από την Ουκρανία.

Αν η Ευρώπη δεν σταθεί ενωμένη και αποφασιστική, ο πόλεμος μπορεί να περάσει τα ουκρανικά σύνορα όχι απαραίτητα με τανκς, αλλά με αποσταθεροποίηση, ενεργειακή εξάρτηση και πολιτικές κρίσεις — και η Ελλάδα θα βρεθεί στο μέσο μιας νέας γεωπολιτικής θύελλας.

Το μέλλον της Ευρώπης — και της Ελλάδας — κρίνεται στο Κίεβο

Η ουκρανική κρίση δεν είναι πια τοπική. Είναι ο καθρέφτης του κόσμου που έρχεται: μιας εποχής όπου η δύναμη υπερισχύει του δικαίου και η δημοκρατία δοκιμάζεται όχι μόνο στα χαρακώματα, αλλά στα τραπέζια των διαπραγματεύσεων. Η συνάντηση Τραμπ – Πούτιν θα δείξει αν ο 21ος αιώνας θα είναι εποχή ρεαλισμού ή υποταγής.
Ο Ζελένσκι δίνει τη μάχη της αξιοπρέπειας, η Ευρώπη τη μάχη της αυτονόμησης, η Ρωσία τη μάχη της επιβολής — και η Ελλάδα τη μάχη να παραμείνει στην πλευρά της σταθερότητας, χωρίς να χάσει τη φωνή της.

Το ερώτημα είναι απλό — αλλά καθοριστικό:
ποιος θα αντέξει να μείνει όρθιος όταν θα κλείσει το φως της κάμερας;

• Βολοντίμιρ Ζελένσκι
• Ντόναλντ Τραμπ
• Ουκρανία
• Πόλεμος στην Ουκρανία