Οι 72 κρίσιμες ώρες πριν από την εκεχειρία: Η Χαμάς αποδοκιμάζει το Ισραήλ και ο Νετανιάχου ασκεί βέτο στην απελευθέρωση των Παλαιστινίων

Μετά από 15 μήνες πολέμου στην Μέση Ανατολή, επιτεύχθηκε συμφωνία εκεχειρίας στην Λωρίδα της Γάζας αλλά και απελευθέρωση ομήρων. Την ίδια ώρα οι 72 ώρες που απομένουν για να εφαρμοστεί η συμφωνία εκεχειρίας μεταξύ των δυο πλευρών, είναι κρίσιμες. Ήδη ξεκίνησαν οι πρώτες διαφωνίες, με τον ηγέτη της Χαμάς να αποδοκιμάζει το Τελ Αβιβ και να υποστηρίζει ότι η συμφωνία αυτήν εκεχειρίας, είναι μια ήττα του Ισραήλ. Από την άλλη όχθη ο Νετανιάχου τα ξημερώματα ανακοίνωσε ότι έχει κάθε δικαίωμα να ασκήσει βέτο στις λίστες των αιχμαλώτων Παλαιστινίων που θα δώσει η Χαμάς. 

Θρίλερ 96 ωρών πριν την επίτευξη της συμφωνίας

Η πολυπόθητη συμφωνία για απελευθέρωση των ομήρων και κατάπαυση του πυρός στη Λωρίδα της Γάζας επιτεύχθηκε ύστερα από 96 ώρες εντατικών διαπραγματεύσεων στην Ντόχα, με τη μεσολάβηση διπλωματών από τις ΗΠΑ, την Αίγυπτο και το Κατάρ οι οποίοι έπεισαν τους εκπροσώπους του Ισραήλ και της Χαμάς να αποδεχθούν το προτεινόμενο σχέδιο.

Κορυφαίος αξιωματούχος της κυβέρνησης Μπάιντεν απέδωσε εύσημα στον απεσταλμένο του εκλεγμένου προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ για τη Μέση Ανατολή, τον Στιβ Γουίτκοφ, ο οποίος συμμετείχε στις συζητήσεις.

Επικεφαλής της αμερικανικής αντιπροσωπείας ήταν ο ειδικός απεσταλμένος του προέδρου Μπάιντεν για τη Μέση Ανατολή, ο Μπρετ ΜακΓκερκ, ο οποίος βρισκόταν στην περιοχή από την 5η Ιανουαρίου και εργάστηκε εντατικά για την επίτευξη μιας «πολύ περίπλοκης συμφωνίας».

Ύστερα από πολύμηνες διαπραγματεύσεις, η διαδικασία επιταχύνθηκε μετά τις απειλές Τραμπ ότι θα ακολουθούσε «κόλαση» εάν η Χαμάς δεν απελευθέρωνε τους ομήρους μέχρι την ορκωμοσία του στις 20 Ιανουαρίου, επισημαίνουν καλά πληροφορημένες πηγές.

Τον δρόμο είχε ανοίξει τον Νοέμβριο η συμφωνία για κατάπαυση του πυρός μεταξύ του Ισραήλ και της Χεζμπολάχ στον Λίβανο.

Κύριο εμπόδιο στις διαπραγματεύσεις για την επίτευξη εκεχειρίας στη Γάζα ήταν η άρνηση της Χαμάς να γνωστοποιήσει με σαφήνεια πόσους και ποιους ομήρους θα απελευθέρωνε κατά την πρώτη φάση της εφαρμογής της συμφωνίας. Στα τέλη Δεκεμβρίου, η Χαμάς συμφώνησε τελικά στη λίστα των ομήρων, επιταχύνοντας τις συζητήσεις για την απελευθέρωση αιχμαλώτων από την άνευ προηγουμένου επίθεση της 7ης Οκτωβρίου 2023 στο Ισραήλ με αντάλλαγμα την αποφυλάκιση Παλαιστινίων που κρατούνται σε ισραηλινές φυλακές.

Οι διαπραγματεύσεις κορυφώθηκαν τις τελευταίες 96 ώρες. Τα κύρια σημεία περιελάμβαναν:

1. τους όρους της κατάπαυσης του πυρός,
2. την αλληλουχία της απελευθέρωσης των ομήρων,
3. τον αριθμό των παλαιστινίων κρατουμένων που θα απελευθέρωνε το Ισραήλ ως αντάλλαγμα, και
4. τη μελλοντική ανθρωπιστική βοήθεια στη Λωρίδα της Γάζας, αναφέρει ο αμερικανός αξιωματούχος που επικαλείται το πρακτορείο ειδήσεων Reuters.

Η συνεργασία ΜακΓκερκ-Γουίτκοφ απέδωσε καρπούς και συνέβαλε στη διευθέτηση εκκρεμοτήτων ώστε να επέλθει η τελική συμφωνία, υπογραμμίζει. Ο απεσταλμένος του Τραμπ συναντήθηκε με τον πρωθυπουργό του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου και φέρεται να τον πίεσε για να αποδεχθεί τη συμφωνία.

Ο αμερικανός αξιωματούχος αφηγήθηκε επίσης ότι μέχρι τις 3 τα ξημερώματα της Τετάρτης, ο ΜακΓκερκ και διπλωμάτες από την Αίγυπτο και το Κατάρ είχαν εντατικές διαβουλεύσεις με τα μέλη της ισραηλινής αντιπροσωπείας στον δεύτερο όροφο του κτιρίου όπου διεξάγονταν οι συνομιλίες, ενώ η αντιπροσωπεία της Χαμάς βρισκόταν στον κάτω όροφο.

Εκτίμησε ότι η συμφωνία εκεχειρίας μπορεί να τεθεί σε ισχύ το συντομότερο την Κυριακή. Προβλέπει:

1. Αρχικά κατάπαυση του πυρός για περίοδο έξι εβδομάδων
2. Σταδιακή απόσυρση των ισραηλινών δυνάμεων από τη Γάζα,
3. Απελευθέρωση των ομήρων που κρατά η Χαμάς με αντάλλαγμα την αποφυλάκιση Παλαιστινίων που κρατούνται από το Ισραήλ,
4. Είσοδο στη Λωρίδα της Γάζας 600 φορτηγών με ανθρωπιστική βοήθεια, σε καθημερινή βάση.

Εκεχειρία στη Μέση Ανατολή: Ξεκίνησαν τα δύσκολα

Σύμφωνα με το The Times of Israel, την ώρα που οι διαπραγματευτές στη Ντόχα ξεκαθαρίζουν τις τελευταίες λεπτομέρειες της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός ομήρων, το Γραφείο του Πρωθυπουργού εκδίδει μια δήλωση λίγο πριν τις 3:30 π.μ. δηλώνοντας ότι το Ισραήλ έχει δικαίωμα βέτο στην απελευθέρωση «μαζικών δολοφόνων που είναι σύμβολα του τρόμου».

Η δήλωση αναφέρει ότι η Χαμάς «απαιτεί να υπαγορεύσει την ταυτότητα αυτών των δολοφόνων» και κατηγορεί την τρομοκρατική ομάδα ότι επιδιώκει «να επιστρέψει στις συμφωνίες» της συμφωνίας.

Η Χαμάς χαρακτηρίζει την εκεχειρία «ήττα» του Ισραήλ

Ο ανώτερος ηγέτης της Χαμάς, Khalil al-Hayya, είπε σε τηλεοπτική ομιλία ότι το Ισραήλ απέτυχε να επιτύχει τους στόχους του στη Γάζα, καθώς κηρύσσει τη συμφωνία κατάπαυσης του πυρός-ομηρίας που ανακοινώθηκε ως «ιστορική στιγμή» και την περιγράφει ως ήττα για το εβραϊκό κράτος.

«Ο λαός μας ματαίωσε τους δεδηλωμένους και κρυφούς στόχους της κατοχής. Σήμερα αποδεικνύουμε ότι η κατοχή δεν θα νικήσει ποτέ τον λαό μας και την αντίστασή του», δήλωσε ο al-Hayya σύμφωνα με το  γερμανικό πρακτορείο ειδήσεων dpa .

Ορκίζεται ότι η τρομοκρατική ομάδα που κυβερνά τη Γάζα ούτε θα συγχωρήσει ούτε θα ξεχάσει, ενώ επαινεί τις σφαγές των Ισραηλινών υπό την ηγεσία της Χαμάς τον Οκτώβριο του 2023 που ξεκίνησαν τον πόλεμο στη Γάζα ως «στρατιωτικό επίτευγμα» και «πηγή υπερηφάνειας για τον λαό μας». σε μετάφραση των σχολίων του στους New York Times.

Επιπλέον, ο Al-Hayya χαιρετίζει άλλες οργανώσεις που υποστηρίζονται από το Ιράν, όπως η Χεζμπολάχ του Λιβάνου και οι αντάρτες Χούτι στην Υεμένη, επειδή εξαπέλυσαν επιθέσεις αλληλεγγύης στο Ισραήλ.

Υποδεικνύει επίσης ότι η Χαμάς θα συνεχίσει να επιδιώκει την καταστροφή του Ισραήλ, λέγοντας ότι η παλαιστινιακή τρομοκρατική οργάνωση θα συνεχίσει να κοιτάζει την Ιερουσαλήμ και το Τζαμί Αλ Άκσα ως οδηγό.

«Ο εχθρός μας δεν θα δει ποτέ μια στιγμή αδυναμίας από εμάς», προσθέτει.

Εκεχειρία μεταξύ Χαμάς-Ισραήλ: Δύο Αμερικανοί στη λίστα των ομήρων που θα απελευθερωθούν πρώτο

Δύο αμερικανοί περιλαμβάνονται στη λίστα των ομήρων που θα απελευθερωθούν πρώτοι από τη Χαμάς, στη διάρκεια των έξι εβδομάδων που θα διαρκέσει η «πρώτη φάση» της συμφωνίας εκεχειρίας με το Ισραήλ, όπως επισημαίνει καλά πληροφορημένη πηγή.

Πρόκειται για τον Κιθ Σίγκελ και τον Σαγκί Ντέκελ-Χεν, οι οποίοι απήχθησαν από μαχητές της Χαμάς κατά την επίθεση της 7ης Οκτωβρίου 2023 στο νότιο Ισραήλ, που αποτέλεσε έναυσμα για τον πόλεμο στη Λωρίδα της Γάζας.

Ο Σίγκελ απήχθη μαζί με τη σύζυγό του Αβίβα, η οποία ήταν μεταξύ των ομήρων που απελευθερώθηκαν τον Νοέμβριο του 2023, στο πλαίσιο συμφωνίας για την ανταλλαγή αιχμαλώτων μεταξύ Ισραήλ και Χαμάς.

Το Ισραήλ εξαπέλυσε ευρείας κλίμακας επίθεση στη Λωρίδα της Γάζας μετά το μακελειό που προκάλεσε η Χαμάς την 7η Οκτωβρίου 2023 με απολογισμό 1.210 νεκρούς και 251 ομήρους, σύμφωνα με καταμέτρηση του Γαλλικού Πρακτορείου Ειδήσεων (AFP) που βασίζεται σε επίσημα στοιχεία των ισραηλινών αρχών.

Έκτοτε, εξαιτίας των ισραηλινών στρατιωτικών επιχειρήσεων στον παλαιστινιακό θύλακα έχουν σκοτωθεί τουλάχιστον 46.707 άνθρωποι, σύμφωνα με απολογισμό του υπουργείου Υγείας της Χαμάς.

Συμφωνία εκεχειρίας στην Γάζα: Οι πρώτες διεθνείς αντιδράσεις

Ο αιγύπτιος πρόεδρος Άμπντελ Φάταχ αλ Σίσι εξήρε τη συμφωνία, που παρουσίασε ως αποτέλεσμα «ενός και πλέον χρόνου πεισματωδών προσπαθειών και μεσολάβησης» της Αιγύπτου, του Κατάρ και των ΗΠΑ. Επέμεινε ότι είναι πολύ σημαντικό «να επιταχυνθεί η είσοδος επειγόντως απαραίτητης ανθρωπιστικής βοήθειας στον πληθυσμό της Γάζας», περιοχής βυθισμένης σε ανθρωπιστική καταστροφή.

Το υπουργείο Εξωτερικών της Ιορδανίας εξήρε τη συμφωνία και κάλεσε τη διεθνή κοινότητα να ενεργήσει «αμέσως» για να διανεμηθεί ανθρωπιστική βοήθεια στον μικρό παλαιστινιακό θύλακο.

Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν χαιρέτισε μέσω X τη συμφωνία και κάλεσε τα μέρη «να την εφαρμόσουν πλήρως», κρίνοντας πως φέρνει «ελπίδα σε μια ολόκληρη περιοχή όπου οι άνθρωποι υπέμειναν τεράστια δεινά για πάρα πολύ καιρό».

Ο πρόεδρος της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν τόνισε ότι η συμφωνία πρέπει να «τηρηθεί» και ότι πρέπει να «προκύψει» από αυτήν «πολιτική λύση».

«Έπειτα από δεκαπέντε μήνες αδικαιολόγητου μαρτυρίου, τεράστια ανακούφιση για τους Γαζαίους, ελπίδα για τους ομήρους και τις οικογένειές τους. Απόψε οι σκέψεις μου βρίσκονται στον Οφέρ (σ.σ. Καλδερόν) και Οχάντ (Γιααλομί)», σημείωσε ο αρχηγός του γαλλικού κράτους μέσω X, αναφερόμενος στους δυο γαλλοϊσραηλινούς ομήρους που κρατούν οι μαχητές του παλαιστινιακού ισλαμιστικού κινήματος.

«Η συμφωνία εκεχειρίας  πρέπει να τηρηθεί. Οι όμηροι να απελευθερωθούν. Οι Γαζαίοι να διασωθούν. Πρέπει να προκύψει πολιτική λύση», συμπλήρωσε.

Η συμφωνία «ανοίγει τον δρόμο για το οριστικό τέλος του πολέμου και τη βελτίωση της επισφαλούς ανθρωπιστικής κατάστασης στη Γάζα», έκρινε από την πλευρά του ο καγκελάριος της Γερμανίας Όλαφ Σολτς μέσω X, καλώντας να «εφαρμοστεί κατά γράμμα».

Ο βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ τόνισε πως η συμφωνία ήταν «είδηση που περίμεναν απελπισμένα οι Ισραηλινοί και οι Παλαιστίνιοι» και «άργησε πολύ».

«Πλήρωσαν το βαρύτερο τίμημα αυτής της ένοπλης σύρραξης που πυροδοτήθηκε από τη βάρβαρη επίθεση των τρομοκρατών της Χαμάς», προσθέτοντας πως πρέπει να επιτρέψει «καλύτερο μέλλον με διάρκεια» βασισμένο «στη λύση των δυο κρατών» — που απορρίπτει η κυβέρνηση Νετανιάχου.

Ο υπουργός Εξωτερικών της Ιταλίας Αντόνιο Ταγιάνι χαρακτήρισε «εξαίρετη είδηση» και «σημαντικό βήμα προς την ειρήνη» τη συμφωνία, καλώντας να «εδραιωθεί» ώστε «να προχωρήσουμε στα επόμενα στάδια».

Ο πρωθυπουργός της Ισπανίας Πέδρο Σάντσεθ εξήρε και αυτός τη συμφωνία, «κρίσιμη για να επιτευχθεί περιφερειακή σταθερότητα».

«Ήταν απόλυτα απαραίτητο βήμα στον δρόμο προς τη λύση δυο κρατών και τη δίκη ειρήνη με σεβασμό του διεθνούς δικαίου», πρόσθεσε ο επικεφαλής της ισπανικής κυβέρνησης μέσω X, συμπληρώνοντας πως πρέπει να «βάλει τέλος στον πόλεμο, να επιτρέψει να βελτιωθεί η καταστροφική ανθρωπιστική κατάσταση στη Γάζα και να απελευθερωθούν όλοι οι όμηροι».

«Έπειτα από πάρα πολλούς μήνες σύρραξης, αισθανόμαστε τεράστια ανακούφιση για τους ομήρους, τις οικογένειές τους και τον πληθυσμό στη Γάζα», ανέφερε ο πρωθυπουργός του Βελγίου Αλεξάντερ ντε Κρο μέσω X. «Ας ελπίσουμε ότι αυτή η κατάπαυση του πυρός θα βάλε τέλος στις εχθροπραξίες και θα σημάνει την έναρξη διαρκούς ειρήνης. Το Βέλγιο είναι έτοιμο να βοηθήσει», πρόσθεσε.

«Ο Καναδάς χαιρετίζει την ανακοίνωση της κατάπαυσης του πυρός στη Λωρίδα της Γάζας και θα υποστηρίξουμε όλες τις προσπάθειες για να εφαρμοστεί. Καλούμε τα μέρη να ενεργήσουν αμέσως. Όλοι οι όμηροι πρέπει να απελευθερωθούν. Αυτή η βία και αυτά τα φρικτά δεινά πρέπει να τελειώσουν», σχολίασε ο πρωθυπουργός του Καναδά Τζάστιν Τριντό μέσω X.

Canada welcomes the news of a ceasefire agreement in Gaza, and we will support every effort to see it implemented.

We urge the parties to act immediately. All the hostages must be returned home. The horrific violence and suffering must end. The humanitarian catastrophe…

— Justin Trudeau (@JustinTrudeau) January 15, 2025

«Η ανθρωπιστική βοήθεια, που είναι τόσο κρίσιμη, φάρμακα, νερό, τρόφιμα, πρέπει να μπορέσουν να φθάσουν στους ανθρώπους που τα έχουν τόσο μεγάλη ανάγκη στη Λωρίδα της Γάζας», πρόσθεσε αργότερα ο καναδός πρωθυπουργός κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου.

«Ελπίζουμε ότι η συμφωνία θα είναι επωφελής για την περιφέρειά μας και για όλη την ανθρωπότητα, ιδιαίτερα για τους παλαιστίνιους αδελφούς μας, και ότι θα ανοίξει την πόρτα σε διαρκή ειρήνη και σταθερότητα», ανέφερε μέσω X ο πρόεδρος της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.

Τονίζοντας πως η ανακωχή συμφωνήθηκε έπειτα από «τεράστιες θυσίες και μεγάλα δεινά του παλαιστινιακού λαού» στη Γάζα, το υπουργείο Εξωτερικών του Ιράκ υπογράμμισε «την ανάγκη να επιτραπεί αμέσως η διανομή βοήθειας στη Λωρίδα της Γάζας και στα παλαιστινιακά εδάφη».

Τουρκία: «Χαιρετίζουμε τη συμφωνία κατάπαυσης του πυρός που επιτεύχθηκε μεταξύ της Χαμάς και του Ισραήλ»

Η Βαγδάτη παρότρυνε να «εντατικοποιηθούν οι διεθνείς προσπάθειες για την ανοικοδόμηση περιοχών που επλήγησαν από καταστροφές κατά τη διάρκεια της επίθεσης» του ισραηλινού στρατού, ώστε να υπάρξουν εγγυήσεις για την «επιστροφή στη φυσιολογική ζωή» και «βελτίωση των συνθηκών ζωής του πληθυσμού».

Η Σαουδική Αραβία σημείωσε την ανάγκη να «εφαρμοστεί» η συμφωνία, να «τερματιστούν οι ισραηλινές επιθέσεις στη Γάζα» και να υπάρξει «μόνιμη αποχώρηση των ισραηλινών δυνάμεων κατοχής» από τον θύλακο και «όλα τα άλλα παλαιστινιακά και αραβικά εδάφη», με ανακοίνωση Τύπου του υπουργείου Εξωτερικών του βασιλείου.

Ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες χαιρέτισε τη συμφωνία, πρώτο «κρίσιμο βήμα», προσθέτοντας πως είναι επιτακτική ανάγκη η συμφωνία να οδηγήσει σε άρση των «εμποδίων» ώστε να διανεμηθεί «ανθρωπιστική βοήθεια στη Γάζα», σύμφωνα με ανακοίνωση που δημοσιοποιήθηκε από τις υπηρεσίες του.

Ο Ύπατος Αρμοστής των Ηνωμένων Εθνών για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα Φόλκερ Τουρκ εξήρε τη συμφωνία, που υπόσχεται «τεράστια ανακούφιση έπειτα από τόσο αφόρητο πόνο και μιζέρια».

«Είμαι εξαιρετικά ανακουφισμένος χάρη για την είδηση της πρώτης φάσης της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός στη Λωρίδα της Γάζας και τώρα είναι επιτακτική ανάγκη να αντέξει», υπογράμμισε σε ανακοίνωσή του.

Η Διεθνής Επιτροπή του Ερυθρού Σταυρού και της Ερυθράς Ημισελήνου (ΔΕΕΣ) δήλωσε διατεθειμένη να διευκολύνει την απελευθέρωση των ομήρων και των φυλακισμένων και να «αυξήσει μαζικά» τη βοήθεια που παρέχει στη Λωρίδα της Γάζας.

«Αυτός ο εφιάλτης κράτησε υπερβολικά πολύ. Τα δεινά πρέπει να τερματιστούν. Οι άμαχοι στη Λωρίδα της Γάζας χρειάζονται προστασία και ανθρωπιστική βοήθεια. Οι όμηροι πρέπει να επιστρέψουν σπίτια τους», υπογράμμισε η Μιριάνα Σπόλιαριτς, σύμφωνα με ανακοίνωσή της.

«Η κατάπαυση του πυρός είναι η αρχή — όχι το τέλος», τόνισε η εκτελεστική διευθύντρια του Παγκόσμιου Επισιτιστικού Προγράμματος (ΠΕΠ), η Σίντι Μακέιν.

«Έχουμε τρόφιμα που περιμένουν στα σύνορα της Γάζας — και πρέπει να μπορέσουμε να τα μεταφέρουμε εντός σε μεγάλη κλίμακα. Για αυτό, χρειαζόμαστε να ανοίξουν όλα τα συνοριακά περάσματα και να μπορούμε να διανέμουμε τρόφιμα με κάθε ασφάλεια (…) σε όλους όσοι τα έχουν ανάγκη απ’ άκρου σ’ άκρο της Γάζας», συνέχισε. «Το προσωπικό των ανθρωπιστικών οργανισμών πρέπει να προστατεύεται», απαίτησε.

«Χρειαζόμαστε να δοθεί άδεια σε περισσότερο προσωπικό ανθρωπιστικών οργανώσεων να εισέλθει στη Γάζα. Και έχουμε ανάγκη περισσότερη επείγουσα χρηματοδότηση για να φθάσουμε σε όλους όσοι έχουν ανάγκη», επέμεινε η κυρία Μακέιν.

«Η ειρήνη είναι το καλύτερο φάρμακο», τόνισε μέσω X ο γενικός διευθυντής του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, ο Τέντρος Αντανόμ Γκεμπρεέσους, θυμίζοντας ταυτόχρονα πως οι «ανάγκες ως προς την υγεία στη Λωρίδα της Γάζας παραμένουν τεράστιες».

• εκεχειρία
• Ισραήλ
• Λωρίδα της Γάζας
• Χαμάς