Όταν ο πόνος γίνεται πολιτικό κεφάλαιο

Η υπόθεση που όφειλε να οδηγηθεί αθόρυβα στη Δικαιοσύνη μετατράπηκε σε εφαλτήριο καριέρας και μηχανισμό πολιτικής αυτοσυντήρησης. Υπάρχουν τραγωδίες που δεν προσφέρονται για πολιτική χρήση. Όχι επειδή δεν έχουν πολιτικές διαστάσεις, αλλά επειδή προηγείται κάτι ασύγκριτα σοβαρότερο: η αλήθεια και η δικαιοσύνη. Ο θάνατος παιδιών είναι όριο. Κι όμως, το όριο αυτό παραβιάστηκε.

Ένα στοίχημα ζωής και θανάτου, μια υπόθεση που όφειλε να οδηγηθεί με επιμονή, τεκμήρια και σιωπή στη Δικαιοσύνη, μετατράπηκε σε πολιτικό αφήγημα. Όχι απαραιτήτως για να αποκαλυφθεί η αλήθεια, αλλά για να αξιοποιηθεί. Όχι για να αποδοθούν ευθύνες, αλλά για να παραχθεί πολιτικό κεφάλαιο. Η Δικαιοσύνη δεν λειτουργεί με συνθήματα. Δεν απονέμεται με καταγγελίες που προηγούνται των αποδείξεων, ούτε με μηνύσεις που εξαντλούνται στη δημόσια εντύπωση. Απαιτεί υπομονή, ακρίβεια, τεκμήρια. Και, κυρίως, απαιτεί την απουσία εκείνων που ενδιαφέρονται περισσότερο για τον ρόλο τους παρά για την αλήθεια.

Οι γονείς και οι συγγενείς όλων αυτών που έχασαν τη ζωή τους στο δυστύχημα των Τεμπών δεν έχουν ανάγκη από προστάτες της τηλεοπτικής οργής. Έχουν ανάγκη από μια διαδικασία που θα φωτίσει τα γεγονότα και θα οδηγήσει στην τιμωρία όσων φέρουν πραγματική ευθύνη – όποιοι κι αν είναι, όσο ψηλά κι αν βρίσκονται. Αυτή είναι η μόνη δικαίωση. Όλα τα άλλα είναι υποκατάστατα.

Αντ’ αυτού, είδαμε το γνώριμο φαινόμενο της πολιτικής μας κουλτούρας: τη μετατροπή του πόνου σε εργαλείο. Άλλοι για να αποκτήσουν ρόλο, άλλοι για να συντηρήσουν τη θέση τους στο σύστημα. Καταγγελίες χωρίς βάθος, αντιπαραθέσεις χωρίς ουσία, ένας δημόσιος θόρυβος που δεν φωτίζει αλλά συγκαλύπτει. Κάπως έτσι, το θέμα αποσπάστηκε από την ειλικρινή του βάση. Έπαψε να αφορά όσους έχασαν τη ζωή τους και την αλήθεια και άρχισε να αφορά συγκεκριμένα πρόσωπα και τις φιλοδοξίες τους. Και όταν αυτό συμβαίνει, η ηθική ήττα έχει ήδη συντελεστεί – ανεξαρτήτως του τι θα αποφανθεί τελικά η Δικαιοσύνη.

Διότι η μεγαλύτερη διαφθορά δεν είναι πάντοτε νομική. Είναι νοηματική. Είναι η στιγμή που ο πόνος παύει να ζητά δικαίωση και αρχίζει να χρησιμοποιείται. Και τότε, δεν προδίδεται απλώς η μνήμη των παιδιών. Προδίδεται και η ίδια η έννοια της πολιτικής.

• πόνος
• τραγωδία των Τεμπών