Πολιτική φούσκα ο Τσίπρας; – Οι δημοσκοπήσεις γεμίζουν, οι πλατείες όχι – Μαξίμου: Στήνουν μηχανή, όχι απαραίτητα κάλπες – Τα «ορφανά» της Κουμουνδούρου σε πολιτική αμηχανία

Στο επιτελείο του Αλέξης Τσίπρας μπορεί να επικρατεί ικανοποίηση για τη σταθερή δημοσκοπική εικόνα του νέου εγχειρήματος, ωστόσο στο παρασκήνιο έχει ανοίξει μια πιο δύσκολη συζήτηση. Όχι για τα ποσοστά, αλλά για την πραγματική κινητοποίηση του κόσμου.

Οι πρόσφατες εκδηλώσεις στην Πελοπόννησο προκάλεσαν προβληματισμό, καθώς η συμμετοχή ήταν αισθητά χαμηλότερη από τις προσδοκίες. Παρά την παρουσία γνωστών στελεχών και την οργανωμένη προσπάθεια, οι εικόνες δεν συμβάδιζαν με τη δυναμική που εμφανίζουν οι δημοσκοπήσεις. Δεν είναι τυχαίο ότι ήδη ακούγονται εισηγήσεις για αλλαγές στο οργανωτικό, ενίσχυση του μηχανισμού και αναζήτηση προσώπων που θα μπορέσουν να «τρέξουν» αποτελεσματικότερα την περιφέρεια. Αλλά και στη Νίκαια και το Περιστέρι τα πράγματα δεν ήταν καλύτερα…

Το ερώτημα που αρχίζει να διατυπώνεται, ακόμη και από ανθρώπους που παρακολουθούν θετικά την πορεία του νέου κόμματος, είναι αν εξελίσσεται μια δημοσκοπική υπεραπόδοση που δεν έχει ακόμη αποκτήσει κοινωνικό αντίκρισμα. Με άλλα λόγια, αν τα υψηλά ποσοστά αποτυπώνουν κυρίως πρόθεση και προσδοκία, χωρίς να έχουν μετατραπεί σε μαζική πολιτική συμμετοχή.

Άλλωστε, στην πολιτική υπάρχει ένας άγραφος κανόνας: οι δημοσκοπήσεις δημιουργούν κλίμα, αλλά οι πλατείες δείχνουν παλμό. Και όταν τα δύο δεν συμβαδίζουν, η συζήτηση για το αν πρόκειται για πραγματικό ρεύμα ή για μια «δημοσκοπική φούσκα» είναι σχεδόν αναπόφευκτη. Ειδικά για όσους θυμούνται ότι και το 2023 αρκετές πολιτικές προσδοκίες αποδείχθηκαν τελικά μεγαλύτερες στις μετρήσεις απ’ ό,τι στην κάλπη.

Στήνουν μηχανή, όχι απαραίτητα κάλπες

Στο Μέγαρο Μαξίμου επιμένουν δημόσια ότι οι εκλογές θα γίνουν στο τέλος της τετραετίας. Κανείς, όμως, δεν δείχνει διατεθειμένος να πιαστεί απροετοίμαστος αν οι πολιτικές ή δημοσκοπικές συνθήκες αλλάξουν. Και αυτό είναι ίσως το πιο ενδιαφέρον στοιχείο των τελευταίων ημερών.

Στην Πειραιώς ο κομματικός μηχανισμός κινείται με ρυθμούς που θυμίζουν περισσότερο προεκλογική ετοιμότητα παρά απλή οργανωτική ανασυγκρότηση. Οι επαφές με υποψήφιους συνεχίζονται καθημερινά, τα ψηφοδέλτια «κλειδώνουν» περιφέρεια-περιφέρεια και οι εκκρεμότητες περιορίζονται. Στόχος, σύμφωνα με πληροφορίες, είναι μέσα στον Αύγουστο να έχει διαμορφωθεί σχεδόν ολόκληρος ο εκλογικός χάρτης, αφήνοντας για αργότερα μόνο τις τελικές αποφάσεις του πρωθυπουργού για το Επικρατείας.

Το ενδιαφέρον είναι ότι αυτή η κινητικότητα δεν ερμηνεύεται μόνο ως οργανωτική προνοητικότητα. Στους διαδρόμους της Βουλής αρκετοί «γαλάζιοι» βουλευτές σχολιάζουν ότι όταν ένα κόμμα φροντίζει να έχει έτοιμα στελέχη, μηχανισμό και ψηφοδέλτια πολύ πριν υπάρξει επίσημη εκλογική συζήτηση, σημαίνει πως θέλει να μπορεί να πατήσει το κουμπί οποιαδήποτε στιγμή, αν το κρίνουν οι συνθήκες.

Την ίδια ώρα, στο κυβερνητικό επιτελείο παρακολουθούν στενά και τις κινήσεις στα δεξιά της Νέας Δημοκρατίας. Η πιθανότητα δημιουργίας νέου πολιτικού φορέα από τον Αντώνη Σαμαρά εξακολουθεί να αποτελεί αντικείμενο μετρήσεων, αναλύσεων και σεναρίων. Άλλοι εμφανίζονται καθησυχαστικοί, εκτιμώντας ότι δύσκολα θα αποκτήσει ισχυρή κοινοβουλευτική δυναμική, ενώ άλλοι προτιμούν να κρατούν μικρό καλάθι, θεωρώντας ότι κάθε νέα δεξιά δεξαμενή ψήφων μπορεί να δημιουργήσει απρόβλεπτες ισορροπίες.

Το μόνο βέβαιο είναι ότι στο κυβερνητικό στρατόπεδο δεν λειτουργούν σαν να απέχουν δύο χρόνια από τις εκλογές. Λειτουργούν σαν να πρέπει να είναι έτοιμοι αύριο το πρωί. Κι αυτό, ανεξάρτητα από το πότε τελικά θα στηθούν οι κάλπες, είναι από μόνο του πολιτικό μήνυμα.

Τα «ορφανά» της Κουμουνδούρου σε πολιτική αμηχανία

Αν κάποιος αναζητά σήμερα το πιο αμήχανο στρατόπεδο στον ΣΥΡΙΖΑ, δύσκολα θα βρει άλλο από εκείνο των στελεχών που επένδυσαν πολιτικά στη συνεργασία με τον Αλέξη Τσίπρα.

Η πρόσφατη συνέντευξη του πρώην πρωθυπουργού ανέτρεψε πλήρως το αφήγημά τους. Με το ξεκάθαρο μήνυμα ότι δεν βλέπει προοπτική συνεργασίας με τις σημερινές κομματικές ηγεσίες, έκλεισε την πόρτα στο σενάριο μιας συντεταγμένης μετάβασης και άφησε όσους παρέμειναν στον ΣΥΡΙΖΑ με την προσδοκία μιας ελεγχόμενης επανένωσης χωρίς πολιτικό σχέδιο. Η παραίτηση του Σωκράτη Φάμελλου αποτέλεσε το σημείο καμπής.

Η συνεδρίαση της Κεντρικής Επιτροπής έδειξε ότι, παρά τις προσπάθειες να μπλοκαριστεί ή να απαξιωθεί η διαδικασία, υπήρξε απαρτία και ελήφθησαν αποφάσεις που ενισχύουν τη γραμμή της αυτόνομης πορείας του κόμματος, με χαρακτηριστικότερη την επαναφορά του Παύλου Πολάκη στην Κοινοβουλευτική Ομάδα. Ένα ακόμη μήνυμα ότι η επιλογή της εκλογικής καθόδου αποκτά πλέον σαφή πολιτική στήριξη.

Την ίδια στιγμή, κορυφαία στελέχη που θεωρούνταν μέχρι πρότινος οι βασικοί εκφραστές της γραμμής Τσίπρα μέσα στον ΣΥΡΙΖΑ εμφανίζονται πολιτικά σιωπηλά ή διακριτικά απόντα. Και αυτό δεν περνά απαρατήρητο.

Στους διαδρόμους της Κουμουνδούρου ακούγεται πλέον όλο και πιο συχνά το ίδιο ερώτημα: πόσο ακόμη μπορούν να παραμένουν σε ένα κόμμα, όταν η πολιτική τους αναφορά βρίσκεται εμφανώς αλλού; Η εικόνα αυτή τροφοδοτεί την κριτική όσων υποστηρίζουν ότι η παραμονή τους δεν υπηρετεί πλέον την ανασυγκρότηση του ΣΥΡΙΖΑ, αλλά συντηρεί μια παρατεταμένη εσωτερική εκκρεμότητα.

• Αλέξης Τσίπρας
• ΣΥ​ΡΙΖΑ