Προκλητικά δημοσιεύματα από τουρκικά ΜΜΕ για την Γαλάζια Πατρίδα: Στο στόχαστρο 152 νησιά, νησίδες και βραχονησίδες στο Αιγαίο

Νέες αναφορές στον τουρκικό Τύπο συνδέουν το υπό προετοιμασία νομοσχέδιο της Άγκυρας για τις θαλάσσιες ζώνες με το Αιγαίο και τη λεγόμενη “Γαλάζια Πατρίδα”, επαναφέροντας το αφήγημα για νησιά, νησίδες και βραχονησίδες που η Τουρκία χαρακτηρίζει αμφισβητούμενα.

Τα δημοσιεύματα παρουσιάζουν τη νομοθετική πρωτοβουλία ως εργαλείο με το οποίο η Τουρκία επιδιώκει να εντάξει σε εσωτερικό νομικό πλαίσιο τις θέσεις της για το Αιγαίο, την Ανατολική Μεσόγειο και τη Μαύρη Θάλασσα. Στο επίκεντρο βρίσκεται η συζήτηση για τα “152 νησιά, νησίδες και βραχονησίδες με ακαθόριστο καθεστώς”, όπως επανέρχεται στα τουρκικά μέσα ενημέρωσης.

Το A Haber αφιέρωσε εκτενές ρεπορτάζ στο θέμα, αναφέροντας ότι η Άγκυρα κινείται προς ρύθμιση για τις θαλάσσιες περιοχές δικαιοδοσίας, με αναφορές σε υφαλοκρηπίδα, ΑΟΖ και χωρικά ύδατα. Το μέσο υποστηρίζει ότι η εξέλιξη έχει προκαλέσει “πανικό” στην Ελλάδα, υιοθετώντας γνώριμη ρητορική που εμφανίζεται συχνά σε τουρκικά δημοσιεύματα για τις ελληνοτουρκικές σχέσεις.

Κεντρικό σημείο του ρεπορτάζ αποτέλεσαν οι δηλώσεις του στρατιωτικού αναλυτή Κεμάλ Ολτσάρ στο A Haber. Ο Ολτσάρ υποστήριξε ότι, μετά την ψήφιση του νόμου, η Τουρκία θα μπορούσε να αποκτήσει τη δυνατότητα να προχωρήσει σε κινήσεις σε νησιά, νησίδες και βραχονησίδες που η Άγκυρα θεωρεί “ακαθόριστου καθεστώτος”.

“Μπορούμε να έχουμε σημαία σε αυτά τα νησιά”

Ο ίδιος ανέφερε ότι, με βάση την τουρκική προσέγγιση, η πολιτική ηγεσία θα μπορούσε να ισχυριστεί πως ορισμένες περιοχές βρίσκονται εντός τουρκικής θαλάσσιας δικαιοδοσίας και, ως εκ τούτου, να προβάλει ακόμη και δικαίωμα παρουσίας τουρκικής σημαίας. Στο ίδιο πλαίσιο, ο Ολτσάρ υποστήριξε ότι θα μπορούσε να υπάρξει και επιπλέον νομοθετική ρύθμιση ώστε η Άγκυρα να ισχυριστεί ότι τα 152 νησιά, νησίδες και βραχονησίδες “ανήκουν” στην Τουρκία.

Η εφημερίδα Sözcü, σε άρθρο του Σαϊγκί Οζτούρκ, παρουσιάζει το υπό διαμόρφωση σχέδιο ως αποτέλεσμα πολυετούς εργασίας κρατικών φορέων της Τουρκίας. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, στόχος είναι η μετατροπή της “Γαλάζιας Πατρίδας” από δόγμα και χάρτη σε θεσμικό και νομικό πλαίσιο.

Η “Γαλάζια Πατρίδα” περνά στο εσωτερικό δίκαιο της Τουρκίας

Στο ίδιο άρθρο φιλοξενούνται απόψεις του απόστρατου υποναυάρχου Τζιχάτ Γιαϊτζί, ο οποίος χαρακτηρίζει το σχέδιο νόμου κίνηση που θα ενισχύσει τη θέση της Τουρκίας στις θάλασσες. Ο Γιαϊτζί, ένας από τους βασικούς θεωρητικούς της “Γαλάζιας Πατρίδας”, υποστηρίζει ότι η Τουρκία πρέπει να περάσει από τη φάση του κράτους που “αντιδρά” στη φάση του κράτους που “θεσμοθετεί” το δικό του θαλάσσιο δίκαιο, με χάρτες, συντεταγμένες και νομικά κείμενα.

Σύμφωνα με την τουρκική ανάλυση, το νομοσχέδιο επιχειρεί να συγκεντρώσει κάτω από ενιαία στρατηγική ομπρέλα ζητήματα όπως τα χωρικά ύδατα, η υφαλοκρηπίδα, η ΑΟΖ, η θαλάσσια έρευνα, το περιβάλλον, οι ενεργειακές δραστηριότητες και οι θαλάσσιες δικαιοδοσίες. Η Sözcü αναφέρει ότι η Τουρκία επιδιώκει να περάσει από την απλή διατύπωση θέσεων στην κατοχύρωσή τους μέσω νόμου.

Στο στόχαστρο Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειος

Τα τουρκικά δημοσιεύματα συνδέουν ευθέως το νομοσχέδιο με το Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, επιμένοντας ότι η Τουρκία πρέπει να κατοχυρώσει νομικά τις θέσεις της έναντι της Ελλάδας. Στη Sözcü γίνεται ειδική αναφορά στο Αιγαίο, το οποίο η τουρκική πλευρά αποκαλεί “Θάλασσα των Νήσων”, με τον ισχυρισμό ότι πρόκειται για “ειδική θάλασσα” στην οποία, κατά την τουρκική θέση, δεν πρέπει να αποδίδεται πλήρης επήρεια στα ελληνικά νησιά.

Η εφημερίδα σημειώνει ότι η διατήρηση των χωρικών υδάτων στα 6 μίλια στο Αιγαίο και η αναφορά στην απόφαση της τουρκικής Εθνοσυνέλευσης του 1995 θεωρούνται κρίσιμα στοιχεία για την Άγκυρα. Η απόφαση εκείνη είναι το γνωστό τουρκικό casus belli σε περίπτωση επέκτασης των ελληνικών χωρικών υδάτων στο Αιγαίο στα 12 ναυτικά μίλια.

Επαναφέρουν το αφήγημα των “γκρίζων ζωνών”

Στα τουρκικά κείμενα επανέρχεται και το αφήγημα περί νησιών, νησίδων και βραχονησίδων των οποίων, σύμφωνα με την Άγκυρα, η κυριαρχία “δεν έχει μεταβιβαστεί” στην Ελλάδα με διεθνείς συνθήκες. Η Sözcü κάνει λόγο για 152 ομάδες, που φτάνουν συνολικά τις 176 νησίδες και βραχονησίδες, ενώ το A Haber μεταφέρει τη θέση ότι η Τουρκία θα πρέπει να εξετάσει το ζήτημα στο πλαίσιο της νέας θαλάσσιας στρατηγικής της.

Πρόκειται για τη γνωστή τουρκική επιχειρηματολογία περί EGAYDAAK, με την οποία η Άγκυρα επιχειρεί εδώ και χρόνια να αμφισβητήσει ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα στο Αιγαίο. Η επαναφορά του θέματος συνδέεται με το πλαίσιο των λεγόμενων “γκρίζων ζωνών”, το οποίο εμφανίζεται ξανά με ένταση στα τουρκικά μέσα.

• Αιγαίο
• Γαλάζια Πατρίδα
• Ελλάδα
• Του​ρκία