Στο χείλος νέας ενεργειακής κρίσης η Ευρώπη: Εκτίναξη τιμών φυσικού αερίου και αβεβαιότητα για το μέλλον

Η Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με τον κίνδυνο μιας νέας ενεργειακής κρίσης, καθώς οι τιμές του φυσικού αερίου εκτοξεύονται στο υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων δύο ετών, αναδεικνύοντας την ευθραυστότητα της αγοράς ενέργειας. Με τους πολίτες να βιώνουν ήδη τις επιπτώσεις των αυξημένων τιμών και τις βιομηχανίες να παλεύουν με το υψηλό ενεργειακό κόστος, η κατάσταση μοιάζει δυσοίωνη.

Ράλι στις τιμές του φυσικού αερίου: Πού βρίσκονται σήμερα

Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία, οι τιμές για το φυσικό αέριο σημείωσαν αύξηση έως και 5,4% στις αρχές της εβδομάδας, φτάνοντας τα 58,75 ευρώ ανά μεγαβατώρα, το υψηλότερο επίπεδο από τον Φεβρουάριο του 2023. Σε μηνιαία βάση, η αύξηση φτάνει το 16,7%, ενώ σε σύγκριση με το 2023, η άνοδος είναι εντυπωσιακή, 121% υψηλότερη.

Αποθέματα φυσικού αερίου: Εξαντλούνται ραγδαία

Οι αναλυτές προειδοποιούν ότι τα αποθέματα φυσικού αερίου στις αποθήκες της ΕΕ μειώνονται με ανησυχητικό ρυθμό, οδηγώντας σε αυξημένο κόστος αναπλήρωσης. Μάλιστα, τα αποθέματα έχουν πέσει κάτω από το 50%, το χαμηλότερο επίπεδο από το 2022, γεγονός που υπογραμμίζει τη δυσκολία εφοδιασμού της Ευρώπης.

 Η αυξημένη κατανάλωση: Η Ευρώπη αναμένεται να καταναλώσει 17% περισσότερο φυσικό αέριο αυτόν τον μήνα σε σύγκριση με πέρυσι, εξαιτίας του ψυχρότερου καιρού και της αυξημένης ζήτησης.

 Δυσκολία αναπλήρωσης: Οι υψηλές τιμές για το καλοκαίρι καθιστούν ασύμφορη την αγορά φυσικού αερίου, οδηγώντας τις κυβερνήσεις να εξετάσουν νέες παρεμβάσεις.

 Πιθανή επιστροφή στο πλαφόν: Η Κομισιόν εξετάζει την επαναφορά ενός πλαφόν στην τιμή του φυσικού αερίου, το οποίο έληξε στις 31 Ιανουαρίου, σύμφωνα με τους Financial Times.

Οι ΑΠΕ και ο ρόλος τους στην κρίση

Η μετάβαση της Ευρώπης στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, ιδιαίτερα στην αιολική, έχει δημιουργήσει νέες προκλήσεις. Το μεταβλητότητα της αιολικής παραγωγής έχει επιδεινώσει την ενεργειακή αστάθεια, καθώς φέτος παρατηρήθηκε μειωμένη παραγωγή λόγω λιγότερων ημερών με ισχυρούς ανέμους.

• Οι “πράσινες” πηγές εξαρτώνται από τον καιρό, με αποτέλεσμα τη μειωμένη προβλεψιμότητα στην ενεργειακή παραγωγή.
• Το ενεργειακό κενό που δημιουργείται καλύπτεται από αποθέματα φυσικού αερίου, επιταχύνοντας την εξάντλησή τους.

Η πολιτική αβεβαιότητα και ο ρόλος των ΗΠΑ

Η πολιτική αβεβαιότητα που έχει προκληθεί από την επιστροφή του Ντόναλντ Τραμπ στο προσκήνιο αποτελεί ακόμα έναν κρίσιμο παράγοντα. Εάν οι ΗΠΑ υιοθετήσουν πιο προστατευτικές πολιτικές, το κόστος εισαγωγής υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) από την Αμερική στην Ευρώπη θα μπορούσε να αυξηθεί, επιβαρύνοντας περαιτέρω τις τιμές.

Οι έμποροι ενέργειας στην Ευρωπαϊκή Ένωση παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις γύρω από τους αμερικανικούς δασμούς και τα πιθανά αντίποινα, τα οποία ενδέχεται να αυξήσουν το κόστος των εισαγωγών υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG). Οποιαδήποτε επιβάρυνση στις εισαγωγές θα μπορούσε να επηρεάσει τη συνολική προμήθεια ενέργειας στην ΕΕ, εν μέσω συνεχιζόμενων ανησυχιών για την ενεργειακή ασφάλεια.

Μπορεί να επιστρέψει το ρωσικό φυσικό αέριο;

Παρότι η ΕΕ έχει περιορίσει τη ροή του ρωσικού φυσικού αερίου μετά τον πόλεμο στην Ουκρανία, η παρατεταμένη ενεργειακή κρίση ενδέχεται να οδηγήσει ορισμένες χώρες της Κεντρικής Ευρώπης στην υποστήριξη της επανέναρξης της ροής μέσω Ουκρανίας.

Η Florence Schmidt, υπεύθυνη για την ευρωπαϊκή ενεργειακή στρατηγική στη Rabobank, επισημαίνει ότι όσο οι τιμές του φυσικού αερίου παραμένουν υψηλές, τόσο πιθανότερο είναι να υπάρξει επαναδιαπραγμάτευση για εισαγωγές από τη Ρωσία.

Η ενεργειακή πολιτική της ΕΕ παραμένει στο μεταίχμιο, με τις γεωπολιτικές εξελίξεις και τις οικονομικές πιέσεις να διαμορφώνουν τις επόμενες κινήσεις στην αγορά φυσικού αερίου.

• φυσικό αέριο