Τα νησιά ερημώνουν λόγω της υπογεννητικότητας

Ο κίνδυνος ερήμωσης των ακριτικών νησιών εξαιτίας της δημογραφικής κρίσης ήταν το δραματικό συμπέρασμα ημερίδας που πραγματοποιήθηκε στο Ομήρειο Πνευματικό Κέντρο Χίου. Όπως τονίστηκε, «σε πολλές περιοχές της ελληνικής περιφέρειας δεν υπάρχουν πια ζευγάρια αναπαραγωγικής ηλικίας».

Επιστήμονες, εκπρόσωποι της Πολιτείας και της Τοπικής Αυτοδιοίκησης προειδοποίησαν ότι η υπογεννητικότητα, η γήρανση του πληθυσμού και η ερήμωση των ακριτικών περιοχών συνιστούν μια από τις μεγαλύτερες προκλήσεις αναδεικνύοντας την ανάγκη για άμεσες και συντονισμένες παρεμβάσεις.

Το στίγμα της δημογραφικής συρρίκνωσης έδωσε κατά τη διάρκεια της ομιλία του ο Βύρων Κοτζαμάνης, ομότιμος καθηγητής Δημογραφίας και διευθυντής στο Ινστιτούτο Δημογραφικών Ερευνών και Μελετών. Επισήμανε ότι η Χίος αποτελεί «μικρογραφία της Ελλάδας», καθώς ο πληθυσμός συγκεντρώνεται κυρίως στο κέντρο, αναδεικνύοντας με σαφήνεια το χάσμα με τις απομακρυσμένες περιοχές. Η εικόνα που εμφανίζεται ως σχετικά καλύτερη στη Χίο, ανέφερε, δεν αντανακλά υψηλότερη γεννητικότητα συνολικά, αλλά τη δραματική μείωση των ζευγαριών αναπαραγωγικής ηλικίας στις περιφερειακές ενότητες.

Όπως ανέφερε, ο μέσος όρος γεννήσεων και θανάτων στην Ελλάδα το 2024 ήταν 185 θάνατοι ανά 100 γεννήσεις, στοιχείο που αποτυπώνει την ένταση του δημογραφικού προβλήματος.

«Έχει διαρραγεί ο περιφερειακός κοινωνικός ιστός», τόνισε από τη μεριά του ο δήμαρχος Χίου, Γιάννης Μαλαφής, μιλώντας για έναν «υδροκεφαλισμό» που απαιτεί στοχευμένες πολιτικές, ώστε το νησί να μπορέσει να αναπτυχθεί ισόρροπα στο σύνολό του.

Ο Γιώργος Πατούλης, πρόεδρος του Ελληνικού Διαδημοτικού Δικτύου Υγιών Πόλεων και πρόεδρος του Ιατρικού Συλλόγου Αθηνών, παρουσίασε στοιχεία που καταδεικνύουν τη σταθερή συρρίκνωση του παραγωγικού και αναπαραγωγικού πυρήνα της χώρας. Μεταξύ αυτών ανέφερε ότι το 1970 αναλογούσαν 2,4 γεννήσεις ανά γυναίκα, ενώ το 2024 ο αντίστοιχος δείκτης διαμορφώθηκε στις 1,24 γεννήσεις ανά γυναίκα.

Ο  Κωνσταντίνος Πάντος, γενικός γραμματέας της Ελληνικής Εταιρείας Αναπαραγωγικής Ιατρικής, στάθηκε στο ζήτημα της διαφύλαξης της γονιμότητας, επισημαίνοντας ότι η καθυστέρηση στην τεκνοποίηση καθιστά κρίσιμη την έγκαιρη ενημέρωση και πρόληψη. «Η ταχύτερα αυξανόμενη ηλικιακή ομάδα που κάνει ή προσπαθεί να κάνει παιδί είναι πλέον οι γυναίκες και τα ζευγάρια άνω των 40 ετών. Αυτό περιορίζει σημαντικά τις πιθανότητες να υπάρξει δεύτερο ή τρίτο παιδί, γιατί ο αναπαραγωγικός χρόνος δεν είναι ανεξάντλητος», σημείωσε,

Η ημερίδα συνδιοργανώθηκε από το Ithaca Demographic Forum, το Ελληνικό Διαδημοτικό Δίκτυο Υγιών Πόλεων και την Ελληνική Εταιρεία Αναπαραγωγικής Ιατρικής, υπό την αιγίδα του Δήμου Χίου.

• Δημογραφική κρίση
• υπογεννητικότητα
• Χίος