Τα πέντε αντίποινα Τραμπ στη Νορβηγία, σε περίπτωση που του στερήσει το Νόμπελ Ειρήνης

Η αίθουσα του Δημαρχείου του Όσλο, όπου κάθε Οκτώβριο απονέμεται το Νόμπελ Ειρήνης, έχει δει ηγέτες να δακρύζουν, ακτιβιστές να δοξάζονται και χώρες να συμφιλιώνονται. Αλλά αν υπάρχει ένας άνθρωπος που θα μπορούσε να μετατρέψει αυτήν τη γαλήνια σκηνή σε πεδίο πολιτικού πολέμου, αυτός είναι ο Ντόναλντ Τραμπ.

Για τον Αμερικανό Πρόεδρο, το Νόμπελ Ειρήνης δεν είναι απλώς μια τιμητική διάκριση, είναι ένα πιστοποιητικό δικαίωσης για τις ενέργειες του, για το τέλος του Πολέμου στη Γάζα. Τι θα γίνει όμως αν δεν του απονεμηθεί; Ρωτήσαμε το chat GPT να προβλέψει, σύμφωνα με την εμπειρία του, ποια θα είναι τα αντίποινα του Αμερικανού Προέδρου, είτε προς τη Νορβηγία, είτε στην πενταμελή Επιτροπή που αποφασίζει για το νικητή του Νόμπελ Ειρήνης.

Τι θα συμβεί αν ο Τραμπ θεωρήσει πως του στέρησαν αυτό που πιστεύει πως δικαιούται;

1. 1. Η πρώτη φάση: η επικοινωνιακή αντεπίθεση

Ο Τραμπ θα χρησιμοποιήσει τα κοινωνικά δίκτυα — κυρίως το Truth Social — για να καταγγείλει ότι η Επιτροπή του Νόμπελ είναι “διεφθαρμένη, αριστερόστροφη και αντι-αμερικανική”, ότι “δεν αναγνωρίζει την πραγματική ειρήνη” και ότι ενεργεί υπό την επιρροή “παγκοσμιοποιητών” ή “γραφειοκρατών των Βρυξελλών”. Είναι το κλασικό μοτίβο του Τραμπ: να μετατρέπει την απόρριψη σε απόδειξη συνωμοσίας εναντίον του.

Πολύ πιθανό είναι να παρουσιάσει τον εαυτό του ως θύμα του διεθνούς κατεστημένου, ενισχύοντας έτσι την εικόνα του “outsider” που μάχεται ενάντια στο σύστημα — κάτι που λειτουργεί εντυπωσιακά καλά στη βάση του.

1. 2. Η δεύτερη φάση: η πολιτική “εκδίκηση”
2. Αν θεωρήσουμε πως η Νορβηγία (ως χώρα έδρας της επιτροπής) βρεθεί στο στόχαστρο, ο Τραμπ θα μπορούσε να:  Αναστείλει διπλωματικές πρωτοβουλίες ή οικονομικές συνεργασίες με τη Νορβηγία, επικαλούμενος “προστασία αμερικανικών συμφερόντων”.
3. Ασκεί δημόσια πίεση στο ΝΑΤΟ, υπαινισσόμενος ότι οι “μικρές χώρες της Ευρώπης” (όπως η Νορβηγία) “επωφελούνται υπερβολικά από την αμερικανική προστασία χωρίς να προσφέρουν αρκετά”.

Στοχοποιήσει προσωπικά μέλη της επιτροπής με ονομαστικές αναφορές, αποκαλώντας τους “προπαγανδιστές” ή “αντι-Τραμπ γραφειοκράτες”.

1. 3. Η τρίτη φάση: το “αντί-Νόμπελ”

Δεν θα ήταν καθόλου απίθανο να προτείνει τη δημιουργία ενός “Αμερικανικού Βραβείου Ειρήνης”, που θα απονέμεται από τις ΗΠΑ σε “ηγέτες που προωθούν την πραγματική ειρήνη χωρίς ιδεολογικές παρωπίδες”. Θα ήθελε έτσι να αντικαταστήσει τη διεθνή νομιμότητα του Νόμπελ με ένα τραμπικό παράλληλο σύστημα κύρους — όπως έκανε με διεθνείς οργανισμούς που θεωρούσε εχθρικούς, π.χ. τον ΠΟΥ ή τον ΟΗΕ.

1. 4. Η ψυχολογική διάσταση

Για τον Τραμπ, η αναγνώριση είναι καύσιμο· η απόρριψη είναι ύβρις. Το Νόμπελ Ειρήνης δεν είναι απλώς ένα βραβείο — είναι η σφραγίδα ιστορικής δικαίωσης. Αν του τη στερήσουν, θα το εκλάβει όχι ως πολιτική ή ηθική αποτυχία, αλλά ως προσωπική προσβολή. Και η απάντησή του θα είναι, όπως πάντα, αντεπίθεση με ρητορική φωτιά.

1. 5. Επικοινωνιακό κέρδος μέσα από την ήττα

Τελικά, όμως, θα μετατρέψει την ήττα σε όπλο. Θα υποστηρίξει πως «ο Τραμπ δεν χρειάζεται το Νόμπελ, το Νόμπελ χρειάζεται τον Τραμπ» — φράση που ήδη φαντάζει τυπική για το λεξιλόγιό του. Θα την εκμεταλλευτεί για να ενισχύσει το αφήγημα ότι μόνο εκείνος “φέρνει ειρήνη μέσα από δύναμη”, σε αντίθεση με “τους υποκριτές της Ευρώπης”.

Για την ιστορία ας γνωρίσουμε ποιοι είναι οι πέντε κριτές 

Η Επιτροπή Νόμπελ ιδρύθηκε από το Νορβηγικό Στόρτινγκ (το Κοινοβούλιο της Νορβηγίας) το 1897 και έχει ως καθήκον την επιλογή των βραβευθέντων με το Βραβείο Νόμπελ Ειρήνης. Τα μέλη της επιτροπής εκλέγονται για μια θητεία έξι ετών και μπορούν να επανεκλεγούν. Εκπροσωπούν τη δύναμη των διαφόρων πολιτικών κομμάτων στο Κοινοβούλιο της Νορβηγίας, αλλά δεν μπορούν να είναι εν ενεργεία μέλη του.

Ο 41χρονος Γιόργκεν Βάτνε Φρύντνες είναι πρόεδρος της Επιτροπής Νόμπελ. Είναι ο νεότερος πρόεδρος της επιτροπής. Διορίστηκε το 2021 και θα παραμείνει μέλος της μέχρι το 2026. Ο Φρύντνες έχει εργαστεί ως υπερασπιστής των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Έχει επίσης διατελέσει γενικός γραμματέας της PEN Norway, μιας ομάδας που προωθεί την ελευθερία της έκφρασης. Έχει συνεργαστεί με τη μη κυβερνητική οργάνωση (ΜΚΟ) Medecins Sans Frontieres (Γιατροί χωρίς Σύνορα ή MSF) και είναι μέλος της μη κυβερνητική οργάνωσης ανθρωπίνων δικαιωμάτων, Νορβηγικής Επιτροπής Ελσίνκι.

Ο 51χρονος Άσλε Τότζε είναι αντιπρόεδρος της Επιτροπής Νόμπελ. Είναι μέλος από το 2018 και επαναδιορίστηκε στην επιτροπή για την περίοδο 2024-2029. Θεωρείται συντηρητικός και διετέλεσε διευθυντής έρευνας στο Νορβηγικό Ινστιτούτο Νόμπελ πριν ενταχθεί στην Επιτροπή Νόμπελ. Έχει επίσης δημοσιεύσει ένα βιβλίο με τίτλο «Η Ευρωπαϊκή Ένωση ως Μικρή Δύναμη: Μετά τον Ψυχρό Πόλεμο».

Η 75χρονη Άννα Ένγκερ είναι μέλος της επιτροπής από το 2018 και έχει επίσης επαναδιοριστεί για την περίοδο από το 2021 έως το 2026. Σπούδασε νοσηλευτική και ξεκίνησε την καριέρα της διδάσκοντας το αντικείμενο. Αργότερα στράφηκε στην πολιτική, υποστηρίζοντας το Κεντρώο Κόμμα της Νορβηγίας. Διετέλεσε επικεφαλής του Υπουργείου Πολιτισμού και αναπληρώτρια πρωθυπουργός της Νορβηγίας μεταξύ 1997 και 1999, υπηρεσιακή πρωθυπουργός το 1998 και για σύντομο χρονικό διάστημα το 1999 έγινε υπηρεσιακή επικεφαλής του Υπουργείου Πετρελαίου και Ενέργειας. Είναι κυβερνήτης της περιφέρειας Όστφολντ από το 2004.

Η 68χρονη Κριστίν Κλέμετ διορίστηκε στην επιτροπή το 2021 και θα είναι μέλος μέχρι το 2026. Είναι Νορβηγίδα πολιτικός του Hoyre, του Συντηρητικού Κόμματος της Νορβηγίας. Οικονομολόγος στο επάγγελμα, διετέλεσε δύο φορές σύμβουλος του πρώην πρωθυπουργού της Νορβηγίας, Κάρε Βίλοχ του Συντηρητικού Κόμματος, και διετέλεσε υπουργός Παιδείας μεταξύ 2001 και 2005.

Η 49χρονη Γκρί Λάρσεν είναι πρώην υφυπουργός των Εργατικών στο Υπουργείο Εξωτερικών και επικεφαλής της νορβηγικής ανθρωπιστικής οργάνωσης CARE Norway, η οποία υποστηρίζει τα δικαιώματα των γυναικών παγκοσμίως. Έχει επικρίνει στο παρελθόν τις περικοπές του Τραμπ στις δαπάνες για εξωτερική βοήθεια.

• Νομπέλ Ειρήνης
• Νορβηγία
• Ντόναλντ Τραμπ