Τα στοιχήματα Μητσοτάκη και Τσίπρα

Εκλογές τέλος! Από τη θεωρία στην πράξη για όλους.

Χωρίς περιστροφές και σάλτσες το εκλογικό αποτέλεσμα της 7ης Ιουλίου σηματοδοτεί το κλείσιμο ενός μνημονιακού κύκλου και το πέρασμα σε ένα νέο πολιτικό κεφάλαιο για την Ελλάδα.

Μην ξεγελαστεί κανένας και πιστέψει ότι οι πληγές της οικονομικής κρίσεις έχουν επουλωθεί ή ότι οι οικονομικές δυσκολίες έχουν ξεπεραστεί.

Δυστυχώς εδώ θα είναι και θα μας ταλαιπωρούν για καιρό ακόμη, ελπίζουμε να μην μείνουν αλλά το μόνο σίγουρο είναι ότι πλέον η πολιτική αντιπαράθεση αφήνει πίσω, όχι ακόμα οριστικά, το δίπολο μνημόνιο – αντιμνημόνιο. Κι αυτό γιατί ο ισχυρός δικομματισμός που επανέκαμψε ανέδειξε κόμματα, ΝΔ-ΣΥΡΙΖΑ, που εφάρμοσαν μνημόνιο. Γιατί όχι οριστικά;

Μα γιατί πολύ απλά, το αντιμνημόνιο έχει μια μικρή εφεδρεία, το κόμμα Βαρουφάκη που κατάφερε να μπει στη βουλή και τυχόν πισωγύρισμα θα του έδινε μια καλή ευκαιρία που δεν θα την άφηνε να πάει χαμένη.

Η καθαρή νίκη της ΝΔ και η ανάδυση ενός νέου δικομματισμού ξεκαθαρίζει τον πολιτικό χάρτη σε ένα δίπολο δεξιά-αριστερά όσο και αν κάποιοι επιχειρούν  να το εξωραΐσουν. Η ασκούμενη κυβερνητική πολιτική θα το εμπεδώσει και θα το αναδείξει και δεν θα το διαψεύσει όπως εκτιμούν έμπειροι πολιτικοί αναλυτές.

Οι λόγοι της ήττας του ΣΥΡΙΖΑ είναι ξεκάθαροι για όσους ανατρέξουν στη νίκη του 2015 και αυτή δεν ήταν μόνο αριστερού προσανατολισμού γιατί υπήρξαν και ψηφοφόροι προερχόμενοι από την αστική τάξη.

Ο ΣΥΡΙΖΑ είχε λάβει τότε 36%. Ένα κόμμα του 4% δεν μπορεί να φτάσει αυτά τα ποσοστά αν δεν κερδίσει ψήφους από το χώρο του κέντρου και ίσως της παρυφές της κεντροδεξιάς. Ένα από τα μεγάλα λάθη του ΣΥΡΙΖΑ ήταν ότι κάποια στελέχη του- που κυριαρχούσαν στα media- εξαιτίας της ενοχής που ένοιωθαν για την οικονομική πολιτική που ασκούσε η κυβέρνηση, με ένταση διαφήμιζαν την «αριστεροσύνη» τους σε θέματα όπως, οι σχέσεις με την εκκλησία, το σύμφωνο συμβίωσης για ομόφυλα ζευγάρια και την αναγνώριση της ταυτότητας φύλου. Όλα τα παραπάνω είναι οφειλόμενη υποχρέωση της ελληνικής πολιτείας, πόσο μάλλον μιας αριστερής κυβέρνησης και αυτό δεν χωράει αμφισβήτηση. Όμως, η ψήφος που ζήτησε και πήρε ήταν ειδικού σκοπού για να βγει η χώρα από την κρίση και όχι τα ατομικά δικαιώματα να γίνονται αφορμή για κομματικό διχασμό και επίδειξη αριστερής και προοδευτικής πολιτικής. Η συμφωνία των Πρεσπών είναι ξεχωριστό κεφάλαιο με τις επιπτώσεις της στο εκλογικό αποτέλεσμα. Αυτό που θέλω να τονίσω, είναι ότι ως κυβέρνηση ειδικού σκοπού θα έπρεπε να προκηρύξει εκλογές με την επίτευξη του στόχου και να μην προσχωρήσει σε αποφάσεις που δεν είχαν την ίδια απήχηση, αποδοχή αλλά και εντολή από την εκλογική του βάση.   

Όσον αφορά τους αριστερούς ψηφοφόρους, απογοητεύτηκαν σε μεγάλο βαθμό με το τρίτο μνημόνιο το καλοκαίρι του 2015. Αυτό δεν είχε επιπτώσεις  στις εκλογές του Σεπτεμβρίου του 2015 διότι πολλά από όσα αποφασίστηκαν άρχισαν να υλοποιούνται σταδιακά και υπήρχε η ελπίδα ότι ο ΣΥΡΙΖΑ θα μπορούσε να τα διαχειριστεί με διαφορετικό τρόπο. Ωστόσο το πρόγραμμα υλοποιήθηκε στο μεγαλύτερο μέρος του.

Το ταμείο αποκρατικοποιήσεων με τη δέσμευση για συνέχιση των ιδιωτικοποιήσεων  κρατικών επιχειρήσεων αλλά και τα πενιχρά αποτελέσματα αντιμετώπισης των φοροφυγάδων της λίστας Λαγκάρντ διέψευσαν την ελπίδα ότι μια αριστερή κυβέρνηση θα είχε διαφορετικά αποτελέσματα.

Στον ΣΥΡΙΖΑ, ίσως δεν κατάλαβαν ότι το 2015 τους ψήφισαν πολλοί πολίτες προερχόμενοι από τη μεσαία τάξη, οι οποίοι απογοητεύτηκαν ακούγοντας κυβερνητικά στελέχη να τους αποκαλούν ακροδεξιούς γιατί είχαν ευαισθησίες για τα Εθνικά θέματα και την ασφάλεια.  

Ένας από τους βασικότερους λόγους της ήττας ήταν η υπερφορολόγηση της μεσαίας τάξης με αποτέλεσμα να γυρίσει την πλάτη στον ΣΥΡΙΖΑ. Ένας ακόμη σημαντικός παράγοντας είναι η «συμφωνία των Πρεσπών».

Το αποτέλεσμα των εκλογών δείχνει ότι ο Κυριάκος Μητσοτάκης κέρδισε τη μεσαία τάξη, η οποία είχε βοηθήσει καταλυτικά τον ΣΥΡΙΖΑ να ανέλθει στην εξουσία. Επίσης, ο αρχηγός της ΝΔ, δεν έκανε δικό του εσωκομματικό πρόβλημα τη «συμφωνία των Πρεσπών», όπως σχεδίαζε η κυβέρνηση, αλλά το επέστρεψε ως «βόμβα» στα χέρια του Τσίπρα.    

Πάμε τώρα στα στοιχήματα, ξεκινώντας από τον Πρωθυπουργό, ο οποίος προχώρησε σε μια σειρά υποσχέσεων, κυρίως για μείωση της φορολογίας. Η ζωή θα δείξει κατά πόσον είναι αυτό εφικτό με ένα χρέος άνω του 180% επί του ΑΕΠ;

Επίσης κρίσιμο είναι το θέμα της ασφάλειας, σε έναν τομέα που θα πρέπει να έχει γρήγορα αποτελέσματα καθώς δεν υπάρχουν δικαιολογίες περί απόδοσης των μέτρων ή συνεννοήσεις με τους θεσμούς.

Σε αυτό το πολιτικό στοίχημα  το ζητούμενο του κ. Μητσοτάκη είναι να ξεφύγει από τη λογική της διαχείρισης. Παράλληλα η ΝΔ πήρε καθαρή νίκη, καθαρή αυτοδυναμία να εφαρμόσει το πρόγραμμά της. Και δεν θα μπορεί να δικαιολογηθεί ότι «δεν έχω αυτοδυναμία, έχω 149 …», έχει άνετη πλειοψηφία στη Βουλή. Ένας αριθμός που θα κυνηγάει τον νέο Πρωθυπουργό είναι το 4% ανάπτυξη, αν τα καταφέρει το παιχνίδι θα είναι με τους δικούς του όρους.

Ο Αλέξης Τσίπρας παρά το κόστος μιας 4ετούς εφαρμογής ενός  μνημονίου που είχε σκληρά μέτρα σε βάρος λαϊκών και μεσαίων στρωμάτων, έχασε αλλά άντεξε. Είναι κυρίαρχος εκλογικά ως δεύτερος πόλος. Είναι ο βασικός εκπρόσωπος της κεντροαριστεράς και του προοδευτικού πόλου. Τώρα βρίσκεται μπροστά σε ένα μεγάλο στοίχημα, να μετασχηματίσει το κόμμα του. Να το αντιστοιχήσει με την εκλογική του βάση και όχι να πατάει σε πολλές βάρκες όπως έκανε κατά τη διάρκεια της κυβερνητικής του θητείας. Το κόμμα δεν μπορεί να συμπεριφέρεται με λογική του 4%  και πρόσωπα που δεν απευθύνονται στην πλειοψηφία της κοινωνίας και με τους ανθρώπους που ψήφισαν το ΣΥΡΙΖΑ και τον έφεραν κοντά στο 32%. 

Αυτό είναι το στοίχημα για τον Αλέξη Τσίπρα γιατί είναι διαφορετικό μέγεθος η εκλογική κυριαρχία του στον προοδευτικό πόλο από την πολιτική ηγεμονία του χώρου. Πριν κάνει όλα τα παραπάνω, παρουσιάζοντας ένα νέο κόμμα με προγραμματικές θέσεις θα ήταν λάθος στρατηγική να ξιφουλκήσει σε μια τυφλή αντιπολιτευτική λογική κατά της κυβέρνησης που έχει άλλωστε νωπή και καθαρή εντολή. 

• Αλέξης Τσίπρας
• Κυριάκος Μητσοτάκης