Το βιβλίο Κασσελάκη και οι 3 στόχοι που θα ανατινάξουν την Κουμουνδούρου – Προεδρολογία: Από προσβολή… σε θεωρίες επιστημονικής φαντασίας

Το λένε πολλοί: Η Προεδρολογία συνιστά προσβολή για την σημερινή Πρόεδρο της Δημοκρατίας. Τους ακούς και ρωτάς: Που βρίσκεται η προσβολή, ρε παιδιά; Η θητεία της σημερινής Προέδρου τελειώνει. Δεν είναι λογικό να κυκλοφορούν ονόματα υποψηφίων  Προέδρων στην «αγορά»;

Ασε που δεν έχει αποκλειστεί το ενδεχόμενο να προταθεί εκ νέου από τον πρωθυπουργό η κυρία Σακελλαροπούλου για την Προεδρία.

Το ότι ο καθένας γράφει το μακρύ του και το κοντό του, με αποτέλεσμα να κυκλοφορεί ολόκληρη λίστα υποψηφίων, είναι γεγονός. Αλλά προς θεού. Ούτε προσβολή για τον θεσμό συνιστά ούτε για το πρόσωπο της σημερινής Προέδρου.

Κριτική έχει ασκηθεί στην κυρία Σακελλαροπούλου για την σιωπή της σε ορισμένα μείζονος σημασίας θέματα(Υποκλοπές, Τέμπη), αλλά η κριτική αυτή είναι αναπόφευκτη και φυσιολογική. Και πάντως δεν είναι σημερινή.

Το τι θα πράξει τελικά ο Μητσοτάκης, θα το μάθουμε εντός των ημερών. Αλλά ακούστε και κάτι που κυκλοφορεί τελευταία σχετικά με το πρόσωπο του νέου Προέδρου της Δημοκρατίας. Κρατηθείτε γιατί πρόκειται για βόμβα μεγατόνων.

Λοιπόν, ακούστηκε στην πιάτσα ότι δεν αποκλείεται ο Μητσοτάκης να προτείνει εαυτόν για την Προεδρία, ανοίγοντας έτσι και τις διαδικασίες διαδοχής του στη ΝΔ!

Το ακούσαμε, αλλά επιτρέψτε μας να δυσπιστούμε. Βέβαια, ποτέ δεν ξέρεις…

Ωπα! Υπάρχουν και όρια

Αυτά που είπε για τον Κώστα Σημίτη η Αφροδίτη Λατινοπούλου δεν είναι απλώς απαράδεκτα και υπερβολικά. Είναι εμετικά. Ετσι μιλάνε οι μέτρ του λαϊκισμού, της ευκολίας και των εντυπώσεων.

Πες ο,τι θέλεις για τον εκλιπόντα, κυρία μου. Δικαίωμά σου να ασκήσεις σκληρή κριτική. Αλλά basta. Ούτε προδότης ήταν ούτε…πενθεί η Τουρκία για τον θάνατό του, όπως προκλητικά και αναίσχυντα είπες. Καλά σου τα ΄σουρε ο Αδωνις, που δεν τον λές Σημιτικό η ΠΑΣΟΚο.

Αυτό που δεν φαίνεται να καταλαβαίνει η Λατινοπούλου αλλά και όσοι εκφράζονται με αυτόν τον τρόπο, ότι πέραν των άλλων υπονομεύουν και αδικούν την ουσία της κριτικής τους.

Βέβαια, στον αντίποδα, το ίδιο κάνουν απ΄την απέναντι πλευρά-με λιγωτικές υπερβολές και επιφανειακές προσεγγίσεις- όσοι αρκούνται στον ρόλο του υμνωδού για το έργο του Κώστα Σημίτη, αναμασώντας προπαγανδιστικές κοινοτοπίες, χωρίς σχεδόν κανένα ουσιαστικό επιχείρημα.

Αναπόφευκτη και αναγκαία η κριτική, ακόμη και η σκληρή ή η υμνητική. Όμως υπάρχουν όρια. Και όσοι τα ξεπερνούν, εκτίθενται…

Πρωθυπουργικές συνεδριάσεις: Όταν η πολιτική γίνεται μαραθώνιος

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης μοιάζει να εμπνέεται από το “Whiplash”. Αντί για ντραμς, βέβαια, οι υπουργοί του χτυπούν ρυθμικά τα πληκτρολόγια, προετοιμάζοντας φακέλους για διπλές συνεδριάσεις του υπουργικού συμβουλίου. Μια φορά τον μήνα δεν είναι αρκετή, ειδικά όταν η ατζέντα μοιάζει με το σενάριο του “The Irishman”: γεμάτη λεπτομέρειες, παρασκηνιακά δράματα και ανατροπές της τελευταίας στιγμής. Ο Ιανουάριος ανοίγει την αυλαία με συνεδριάσεις-πρόλογο και φινάλε, αφήνοντας χρόνο για ανακοινώσεις που θα κλειδώσουν σημαντικά κεφάλαια.

Παράθυρα προς το μέλλον ή το παρελθόν;

Οι διπλές συνεδριάσεις δεν είναι απλώς εργαλεία διαχείρισης χρόνου. Είναι και πολιτικά «παράθυρα» – όχι ακριβώς σαν αυτά της Ευρωζώνης, αλλά σαν εκείνα που βλέπουν στο νεοκλασικό της Ηρώδου Αττικού. Αν κάτι έχουμε μάθει από την πολιτική ζωή, είναι ότι η δράση σπάνια περιορίζεται στο πρώτο πλάνο. “Η πολιτική είναι σαν τη σκιά: όσο πιο κοντά στο φως, τόσο μεγαλύτερη φαίνεται,” έλεγε ο Σαρλ Ντε Γκωλ. Το ίδιο ισχύει και για τις αποφάσεις που θα δούμε να λαμβάνονται σε αυτές τις συνεδριάσεις.

Η αρχή της πολιτικής σεζόν με ταχύτητες Φόρμουλα 1

Με τη νέα χρονιά να μπαίνει σαν κινηματογραφική κάμερα στο “Ford v Ferrari”, οι υπουργοί καλούνται να δουλέψουν στο φουλ. Το ερώτημα είναι αν η κυβέρνηση οδηγεί για τη νίκη ή αν απλώς κάνει γύρους στον ίδιο πολιτικό στίβο. Ή όπως θα έλεγε ο Αριστοτέλης: “Η αρχή είναι το ήμισυ του παντός.” Αρκεί αυτή η αρχή να μη γίνει και το τέλος της υπομονής.

Αγρότες: Το νέο πεδίο μάχης

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης και ο Νίκος Ανδρουλάκης ετοιμάζονται για την πρώτη πολιτική μονομαχία του 2025, με το αγροτικό ζήτημα στο επίκεντρο. Σαν να ζούμε μια ελληνική εκδοχή του “There Will Be Blood”, οι δύο αρχηγοί δεν διεκδικούν πετρέλαιο, αλλά την εμπιστοσύνη του αγροτικού κόσμου. Ο Ανδρουλάκης, με την επίκαιρη ερώτησή του, βάζει την κυβέρνηση στη γωνία, κατηγορώντας την για αδιαφορία και αποτυχία. Ο Μητσοτάκης, από την άλλη, σηκώνει το γάντι, αποφασισμένος να μην αφήσει το ΠΑΣΟΚ να ορίζει την κοινωνική ατζέντα. Όπως είπε και ο Θουκυδίδης, «Ο δυνατός κάνει ό,τι θέλει, και ο αδύναμος υπομένει ό,τι πρέπει.»

Το «καλό μομέντουμ» και η κοινωνική ατζέντα

Η εβδομάδα που έρχεται αναμένεται να φέρει σύγκρουση εφ’ όλης της ύλης, με το «καλό μομέντουμ» να γίνεται το απόλυτο έπαθλο. Η ΝΔ εστιάζει στην επιστροφή του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης στο αγροτικό πετρέλαιο και σε μέτρα φοροελαφρύνσεων, προσπαθώντας να επανακτήσει χαμένο έδαφος. Το ΠΑΣΟΚ, από την άλλη, ψάχνει να διεισδύσει βαθύτερα σε έναν κόσμο που το εγκατέλειψε εδώ και χρόνια. Θυμίζει τη σκηνή του “Gladiator”, όπου ο Μάξιμος ρωτά: “Are you not entertained?” Το ίδιο αναρωτιούνται και οι πολίτες, παρακολουθώντας τις πολιτικές παραστάσεις που στήνονται στα έδρανα της Βουλής.

Παράθυρα με θέα… αντιπαράθεση

Όλα αυτά συμβαίνουν ενώ οι διπλές συνεδριάσεις του υπουργικού συμβουλίου μετατρέπουν το Μαξίμου σε πολιτικό εργοστάσιο παραγωγής ειδήσεων. Ο Πρωθυπουργός δείχνει να χρησιμοποιεί την ατζέντα ως όπλο, ανοίγοντας «παράθυρα» για ανακοινώσεις που αφήνουν υπονοούμενα για μελλοντικές κινήσεις – ίσως και για την Προεδρία της Δημοκρατίας. Όπως έλεγε και ο Κλεμανσό, «Ο πόλεμος είναι πολύ σοβαρή υπόθεση για να τον αφήσουμε στους στρατηγούς.» Το ίδιο φαίνεται να ισχύει και για την πολιτική. Και σε αυτό το μπρα ντε φερ, η κοινωνία παραμένει θεατής, περιμένοντας να δει ποιος θα καταφέρει να σπείρει τις σωστές λύσεις και όχι απλώς υποσχέσεις.

“Περισσότερο δράμα κι από το Hollywood”

Η αντίστροφη μέτρηση για την κυκλοφορία του βιβλίου του Στέφανου Κασσελάκη θυμίζει πρεμιέρα πολυαναμενόμενης ταινίας στο Oscars. Κι αν κρίνουμε από την ένταση στα social media, το σενάριο μοιάζει περισσότερο με το “The Wolf of Wall Street” παρά με το “The King’s Speech”. Ο Παύλος Πολάκης, σε ρόλο αυθόρμητου κριτικού, έσπευσε να χαρίσει την πρώτη αντι-διαφήμιση, αποκαλώντας τον συγγραφέα “απατεώνα”. Το ότι ο Κασσελάκης ανέδειξε το σχόλιο στους δικούς του λογαριασμούς είναι μάλλον μια επιβεβαίωση του κλασικού: “Δεν υπάρχει κακή διαφήμιση, μόνο κακή υπομονή για τους αντιπάλους σου.”

Τα βέλη και οι στόχοι: Τσίπρας, Παππάς, Φάμελλος

Οι διαρροές μιλούν για αποκαλύψεις που θα μπορούσαν να είναι οι τίτλοι κεφαλαίων στο “The Big Short”. Το βιβλίο δεν κάνει οικονομία σε δράμα, καθώς φέρεται να περιλαμβάνει SMS, συνομιλίες, αλλά και πολιτικές ίντριγκες από την ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ. Οι βασικοί στόχοι του Κασσελάκη; Ο Αλέξης Τσίπρας, ο Νίκος Παππάς και ο Σωκράτης Φάμελλος – μια τριάδα που ίσως νιώθει σαν πρωταγωνιστές στο “Three Billboards Outside Ebbing, Missouri”. Οι “καυτές” αποκαλύψεις, λένε οι πηγές, αναμένεται να ρίξουν κι άλλο λάδι στη φωτιά ενός κόμματος που ήδη σιγοκαίγεται από τις εσωτερικές αντιπαραθέσεις αλλά και ανάλογα με τις αντιδράσεις μπορεί να ανατινάξουν την Κουμουνδούρου από τα θεμέλια…

Η πολιτική ως reality show

Η παρουσίαση του βιβλίου στις 16 Ιανουαρίου στο Πολεμικό Μουσείο δεν είναι απλώς ένα πολιτικό γεγονός – είναι ένα ακόμη επεισόδιο ενός πολιτικού reality show. Με τις προδημοσιεύσεις να κυκλοφορούν σαν trailer ταινίας δράσης, ο Κασσελάκης δείχνει ότι ξέρει να χρησιμοποιεί κάθε μέσο για να τραβήξει τα φώτα πάνω του. Όπως είπε και ο Μακιαβέλι: “Ο σκοπός αγιάζει τα μέσα.” Ή μήπως σε αυτή την περίπτωση, το μέσο αγιάζει τον σκοπό; Το σίγουρο είναι ότι η πολιτική βιβλιογραφία μόλις έγινε λίγο πιο… εκρηκτική.

Φως στο Κυπριακό ή απλώς φώτα για το σκηνικό; 

Ο Αντόνιο Γκουτέρες βλέπει «θετικά βήματα» στο Κυπριακό, αλλά για τους περισσότερους αυτό θυμίζει το “Groundhog Day”. Η διαρκής επανάληψη του ίδιου πολιτικού μοτίβου – συζητήσεις, μικρές συμφωνίες και μεγάλες προσδοκίες – μοιάζει να γράφεται από τον ίδιο σκηνοθέτη που έδωσε το Όσκαρ στο “La La Land”, με το happy ending να χάνεται την τελευταία στιγμή. Όπως είπε κάποτε ο Αριστοτέλης, «Η ελπίδα είναι ένα όνειρο που βλέπει ο ξύπνιος.» Στην περίπτωση του Κυπριακού, ίσως είναι απλώς ένα όνειρο που βλέπει ο ΟΗΕ.

Νέα σημεία διέλευσης, παλιά προβλήματα

Η συναίνεση για τη δημιουργία νέων σημείων διέλευσης ανάμεσα στις δύο κοινότητες παρουσιάζεται ως «σημείο-κλειδί». Αλλά, όπως θα έλεγε ο Μακιαβέλι, «Οι άνθρωποι κρίνουν από το αποτέλεσμα, όχι από την πρόθεση.» Κι εδώ τα αποτελέσματα είναι ακόμα άπιαστα. Εν τω μεταξύ, οι μονομερείς ενέργειες, οι στρατιωτικές παραβιάσεις και οι εντάσεις στη νεκρή ζώνη συνεχίζουν να τροφοδοτούν το αδιέξοδο. Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος της Λευκωσίας μπορεί να ζήτησε «αντικειμενικότητα» από τον ΟΗΕ, αλλά στην πολιτική, όπως και στο “The Godfather”, όλοι παίζουν για τη δική τους οικογένεια.

Ο Φιντάν και τα παιχνίδια της Άγκυρας

Η επίσκεψη του Χακάν Φιντάν στα Κατεχόμενα ενισχύει την αίσθηση ότι η Τουρκία βλέπει το Κυπριακό ως μέρος ενός ευρύτερου γεωπολιτικού παιχνιδιού. Με το Μεσανατολικό στην ατζέντα και τις φήμες για τουρκοσυριακό μνημόνιο, η επίσκεψη αυτή μοιάζει περισσότερο με το “Inception” – μια πραγματικότητα μέσα σε μια άλλη, γεμάτη πολυπλοκότητα και υπονοούμενα. Αν η Άγκυρα πραγματικά σχεδιάζει «αναβάθμιση του ρόλου» των Κατεχομένων, τότε η Αθήνα και η Λευκωσία έχουν κάθε λόγο να ανησυχούν. «Η πολιτική είναι η τέχνη του εφικτού,» έλεγε ο Μπίσμαρκ, αλλά σε αυτή την περίπτωση μοιάζει περισσότερο με την τέχνη του απρόβλεπτου.

Ο Γκουτέρες και το αιώνιο déjà vu

Το φως που βλέπει ο Γκουτέρες μπορεί να υπάρχει, αλλά θυμίζει εκείνο των προβολέων σε σκηνή θεάτρου. Η παράσταση συνεχίζεται, αλλά το κοινό έχει κουραστεί από το ίδιο σενάριο. Ίσως, όπως είπε και ο Σενέκας, «Δεν υπάρχει ευνοϊκός άνεμος για τον ναυτικό που δεν ξέρει πού θέλει να πάει.» Και στο Κυπριακό, το καράβι μοιάζει να πλέει χωρίς χάρτη.

• Κυριάκος Μητσοτάκης
• Πρόεδρος της Δημοκρατίας