Τουρκία: Όποια στήριξη στη Σαουδική Αραβία απέναντι στους Χούθι ενδέχεται να της κοστίσει ακριβά

Ενδεχόμενη ενεργοποίηση των δεσμεύσεων της Τουρκίας προς τη Σαουδική Αραβία, στο πλαίσιο της αμυντικής Συμφωνίας της Μέκκας, αυξάνει τον κίνδυνο εμπλοκής της Άγκυρας σε αντιπαράθεση με τους Χούθι της Υεμένης. Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να επηρεάσει τις στρατιωτικές, εμπορικές και ενεργειακές διαδρομές της Τουρκίας προς το Κέρας της Αφρικής μέσω της Ερυθράς Θάλασσας.

Η συμφωνία, που συνδέει την Τουρκία, τη Σαουδική Αραβία και το Πακιστάν, δεν έχει ακόμη επικυρωθεί από την Άγκυρα. Η διαδικασία αναμένεται να εξεταστεί τον Οκτώβριο, καθώς το τουρκικό Κοινοβούλιο βρίσκεται σε διακοπή εργασιών, σύμφωνα με το Middle East Eye.

 

Ankara is preparing defensive support for Saudi Arabia, but a direct confrontation could disrupt Red Sea supply routes sustaining its military and energy ambitions in Africa https://t.co/kfubD8A00G

— Middle East Eye (@MiddleEastEye) September 16, 2026

Οι συνεχιζόμενες επιθέσεις των Χούθι κατά της Σαουδικής Αραβίας και η συμμετοχή της Τουρκίας στην Πολυεθνική Συμμαχία Θαλάσσιας Άμυνας υπό σαουδαραβική ηγεσία δημιουργούν, πάντως, συνθήκες που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε κάποια μορφή αντιπαράθεσης.

Τούρκος αξιωματούχος δήλωσε στο Middle East Eye ότι το Ριάντ δεν έχει υποβάλει επίσημο αίτημα για συνδρομή της Άγκυρας βάσει της συμφωνίας της Μέκκας. Περιφερειακοί αναλυτές εκτιμούν ότι η τουρκική πλευρά επιδιώκει να αποφύγει μια άμεση σύγκρουση με τους Χούθι και να αξιοποιήσει τις επαφές της με τη Σαουδική Αραβία και το Ιράν για αποκλιμάκωση.

Η Ερυθρά Θάλασσα και η σύνδεση με τη Σομαλία

Κρίσιμο σημείο για τις τουρκικές γραμμές ανεφοδιασμού θεωρείται το στενό Μπαμπ αλ-Μαντέμπ, το οποίο, σύμφωνα με τον Εμπουζέρ Ντεμιρτζί, ερευνητή στο Εργαστήριο Secure Futures του Πανεπιστημίου του Τορόντο στο Σκάρμπορο, αποτελεί βασική δίοδο προς την Κίνα, την Ινδία και την Ανατολική Αφρική.

«Αυτό που θα επηρεαστεί είναι η απευθείας γραμμή μεταξύ Άγκυρας και Μογκαντίσου, σε μια εποχή που η πειρατεία στα ανοιχτά της Σομαλίας ήδη αυξάνεται ξανά».

Ο Ντεμιρτζί επισήμανε ότι τυχόν περιορισμοί στην τουρκική ναυσιπλοΐα θα επιβάρυναν το κόστος μεταφοράς και θα επιμήκυναν τους χρόνους διαδρομής. Η μεγαλύτερη έκθεση, κατά την εκτίμησή του, αφορά sτη Σομαλία, όπου η Τουρκία διατηρεί πρεσβεία, στρατιωτική βάση εκπαίδευσης στο Μογκαντίσου, δραστηριότητες υπεράκτιας έρευνας υδρογονανθράκων και σχέδιο για διαστημοδρόμιο.

«Αλλά η πιο συγκεκριμένη έκθεση είναι η Σομαλία», δήλωσε στο MEE. «Η παρουσία της Τουρκίας εκεί – η πρεσβεία, η στρατιωτική βάση εκπαίδευσης στο Μογκαντίσου, οι υπεράκτιες δραστηριότητες εξερεύνησης πετρελαίου και το έργο του διαστημοδρομίου – τροφοδοτείται από την Τουρκία μέσω της διαδρομής Σουέζ-Ερυθράς Θάλασσας».

Παρότι προσωπικό και φορτία επείγοντος χαρακτήρα μπορούν να μεταφέρονται αεροπορικώς, ο βαρύς εξοπλισμός και οι εναλλαγές ναυτικών δυνάμεων εξαρτώνται από τη θαλάσσια οδό που περνά από το Μπαμπ αλ-Μαντέμπ.

«Η ίδια η Σομαλία εμπορεύεται με τον Κόλπο και την Ασία μέσω του Ινδικού Ωκεανού και δεν θα αποκοπεί από ένα κλείσιμο», είπε. «Αυτό που θα επηρεαστεί είναι η απευθείας γραμμή μεταξύ Άγκυρας και Μογκαντίσου, σε μια εποχή που η πειρατεία στα ανοιχτά της Σομαλίας έχει ήδη αυξηθεί ξανά».

Somali açıklarında görev başındayız! 🇹🇷⚓

Somali Deniz Görev Grubu unsurlarımız TCG Göksu, TCG Gelibolu ve TCG Bartın; Çağrı Bey Sondaj Gemisi ile Korkut, Altan ve Sancar destek gemilerine yönelik refakat ve koruma görevlerini planlandığı şekilde başarıyla sürdürüyor.… pic.twitter.com/9JicPbUQvZ

— T.C. Millî Savunma Bakanlığı (@tcsavunma) September 9, 2026

Οι κίνδυνοι μιας άμεσης τουρκικής εμπλοκής

Ο Ντεμιρτζί θεωρεί ότι ακόμη και περιορισμοί από τους Χούθι δεν θα εξάλειφαν την τουρκική επιρροή στην περιοχή, καθώς αυτή στηρίζεται και σε θεσμικές σχέσεις που έχει αναπτύξει η Άγκυρα στη Σομαλία και άλλες αφρικανικές χώρες. Οι αερομεταφορές θα μπορούσαν να διατηρήσουν μέρος των δραστηριοτήτων, με σημαντικά αυξημένο όμως κόστος.

Η Τουρκία διαθέτει ήδη ναυτική παρουσία στην ευρύτερη περιοχή. Τουρκικά πολεμικά πλοία συνοδεύουν σκάφος ενεργειακής έρευνας στα ανοικτά της Σομαλίας ενώ η Άγκυρα συμμετέχει χωριστά σε αποστολή καταπολέμησης της πειρατείας στον Κόλπο του Άντεν, η οποία υποστηρίζεται από τον ΟΗΕ.

Ο ανώτερος αξιωματούχος της Ansar Allah, Mohammed al-Bukhaiti, προειδοποίησε την περασμένη εβδομάδα την Τουρκία και το Πακιστάν να μην παρέμβουν υπέρ της Σαουδικής Αραβίας. Είπε ότι μια άμεση τουρκική ή πακιστανική επέμβαση για λογαριασμό του Ριάντ θα είχε «βαρύ τίμημα».

Η επικρατούσα εκτίμηση στην Άγκυρα είναι ότι η χώρα δεν μπορεί να αναλάβει το κόστος μιας σύγκρουσης με τους Χούθι και ότι θα πρέπει να επιδιώξει την επικοινωνία μεταξύ Σαουδικής Αραβίας, Ιράν και της υεμενίτικης οργάνωσης.

Η Μπετούλ Ντογάν-Ακάς, επίκουρη καθηγήτρια Διεθνών Σχέσεων στο Πανεπιστήμιο της Άγκυρας, υπογράμμισε ότι η Τουρκία δεν έχει χαρακτηρίσει τους Χούθι τρομοκρατική οργάνωση, διατηρώντας έτσι ανοιχτούς πιθανούς διαύλους επικοινωνίας. Κατά την ίδια, η υεμενίτικη διασπορά στην Κωνσταντινούπολη, με τις ισχυρές φυλετικές διασυνδέσεις της, θα μπορούσε να ενισχύσει τον διπλωματικό ρόλο της Άγκυρας στις προσπάθειες τερματισμού του πολέμου στην Υεμένη.

«Τα μέλη της συμμαχίας της Μέκκας πιθανότατα δεν θα ήθελαν η πρώτη τους ενέργεια να στρέφεται εναντίον μιας άλλης μουσουλμανικής ομάδας»

«Τα μέλη της συμμαχίας της Μέκκας πιθανότατα δεν θα ήθελαν η πρώτη τους ενέργεια να στραφεί εναντίον μιας άλλης μουσουλμανικής ομάδας», δήλωσε στο MEE.

Επιπτώσεις σε Ιράκ και διαπραγματεύσεις για το PKK

Ο Muhammed Huseyin Mercan, ακαδημαϊκός και ανώτερος συνεργάτης του think tank Seta στην Άγκυρα, συμφώνησε ότι μια στρατιωτική επέμβαση θα προκαλούσε συνέπειες πέρα από την Ερυθρά Θάλασσα.

Αναφερόμενος στην επίθεση της περασμένης εβδομάδας από ιρακινές πολιτοφυλακές που συνδέονται με το Ιράν στον αγωγό Ανατολής-Δύσης, ο οποίος τροφοδοτεί το Yanbu στη Σαουδική Αραβία, ο Mercan εκτίμησε ότι μια αντιπαράθεση της Τουρκίας με τους Χούθι θα μπορούσε να επιβαρύνει και τις σχέσεις της Άγκυρας με τη Βαγδάτη.

Κατά τον ίδιο, θα μπορούσε επίσης να δυσχεράνει τις ειρηνευτικές διαδικασίες που σχετίζονται με το Εργατικό Κόμμα του Κουρδιστάν, το PKK. Η Άγκυρα έχει καταγράψει πρόσφατα πρόοδο στις προσπάθειες να πείσει το PKK και συνδεδεμένες οργανώσεις να διαλυθούν και να ενταχθούν σε τοπικές πολιτικές και διοικητικές δομές, με τη Βαγδάτη να έχει κομβικό ρόλο.

Οι ιρακινές πολιτοφυλακές, σύμφωνα με τον Mercan, μπορούν να περιπλέξουν τη διαδικασία. Έχουν ζητήσει την πλήρη αποχώρηση των τουρκικών δυνάμεων από το βόρειο Ιράκ, στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων για τον δικό τους αφοπλισμό και την ενσωμάτωσή τους στις ιρακινές ένοπλες δυνάμεις.

«Η Τουρκία θα πρέπει να προσπαθήσει να φέρει όλες τις πλευρές στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων και να βοηθήσει στην προετοιμασία μιας συνολικής συμφωνίας για τον τερματισμό του εμφυλίου πολέμου στην Υεμένη», δήλωσε στο MEE.

Αμυντική βοήθεια προς το Ριάντ

Οι αναλυτές δεν αποκλείουν η Τουρκία να ενισχύσει αμυντικά τη Σαουδική Αραβία χωρίς να αναλάβει άμεση στρατιωτική δράση στην Υεμένη. Στα πιθανά μέτρα περιλαμβάνονται στρατιωτικός εξοπλισμός, συστήματα αεράμυνας και μη επανδρωμένα αεροσκάφη.

Ανώτεροι περιφερειακοί αξιωματούχοι με γνώση των συζητήσεων δήλωσαν στο MEE ότι η Άγκυρα προετοιμάζεται για αμυντική συνδρομή, αποφεύγοντας παράλληλα την απευθείας επέμβαση. Η παροχή βοήθειας ενδέχεται να περιλάβει αεροσκάφη, χειριστές και τεχνικό προσωπικό, πιθανώς μετά την επικύρωση της Συμφωνίας της Μέκκας τον Οκτώβριο.

«Οι προετοιμασίες και οι συζητήσεις βρίσκονται σε εξέλιξη», δήλωσε ένας περιφερειακός αξιωματούχος. «Το αμυντικό σύστημα θα δημιουργηθεί για την αντιμετώπιση επιθέσεων που προέρχονται από την Υεμένη, συμπεριλαμβανομένων πυραύλων και μη επανδρωμένων αεροσκαφών».

Η Τουρκία έχει ήδη ενισχύσει τη θέση της στο σαουδαραβικό αμυντικό περιβάλλον, έχοντας υπογράψει τα προηγούμενα χρόνια συμφωνίες με το Ριάντ για την προμήθεια drones και πυρομαχικών.

Ο Ντεμιρτζί εκτιμά ότι το πιθανότερο σενάριο στο Μπαμπ αλ-Μαντέμπ δεν είναι το πλήρες κλείσιμο του στενού, αλλά ένας επιλεκτικός έλεγχος της διέλευσης από τους Χούθι. Σε αυτή την περίπτωση, η οργάνωση θα μπορούσε να ασκεί πίεση σε κινήσεις που συνδέονται με τη Σαουδική Αραβία, επιτρέποντας σε άλλα πλοία να περνούν υπό όρους που θα θέτει η ίδια.

«Αυτό που πρέπει να καταλάβουν οι Χούθι είναι ότι οι δεσμεύσεις της Τουρκίας σε αυτήν την περιοχή δεν είναι αφηρημένες», δήλωσε ο Ντεμιρτζί.

«Η Άγκυρα έχει αμυντική συμφωνία με το Ριάντ, αμυντική συμφωνία με τη Μογκαντίσου και ιδρυτική έδρα στον ναυτικό συνασπισμό. Οι Χούθι δεν έχουν καμία διαμάχη με την Τουρκία και είναι προς το συμφέρον τους να παραμείνει έτσι».

Η Γιασμίν αλ-Εριάνι, εκτελεστική διευθύντρια παραγωγής γνώσης στο think tank Sana’a Center της Υεμένης, εκτίμησε ότι η κρίση μπορεί να προσφέρει στην Τουρκία περιθώριο για έναν πολιτικό ρόλο ως δευτερεύων μεσολαβητής.

«Για παράδειγμα, θα μπορούσε να συμβάλει στον μετριασμό των επιπτώσεων της επικίνδυνης προέλασης των Χούθι στο Μπαμπ αλ-Μαντέμπ», δήλωσε στο MEE.

«Η Τουρκία έχει ενισχύσει ενεργά τις σχέσεις της με τη Σαουδική Αραβία, διατηρώντας παράλληλα μια λεπτή ισορροπία με την Τεχεράνη. Μπορεί να βοηθήσει στη μετάδοση μηνυμάτων, στην προώθηση της αποκλιμάκωσης και στον μετριασμό των επιπτώσεων της σύγκρουσης».

• αμυντική συνεργασία
• Αφρική
• Ερυθρά Θάλασσα
• σαουδική αραβία
• σομαλία
• Συμφωνία της Μέκκας
• Του​ρκία
• Χούθι