Υπουργείο Πολιτισμού: Κίνηση για την απόκτηση των φωτογραφιών από την εκτέλεση των 200 στην Καισαριανή – Ταυτοποιήθηκαν δύο άτομα

Σε άμεσες ενέργειες για τη διεκδίκηση και την απόκτηση των συγκλονιστικών φωτογραφικών τεκμηρίων που απεικονίζουν τις τελευταίες στιγμές των 200 πατριωτών πριν την εκτέλεσή τους στην Καισαριανή, προχωρά το Υπουργείο Πολιτισμού.

Αφορμή στάθηκε η εμφάνιση 12 φωτογραφιών στον διαδικτυακό τόπο δημοπρασιών e-bay το Σάββατο, 14 Φεβρουαρίου. Οι φωτογραφίες αναρτήθηκαν από συλλέκτη με έδρα τη Γάνδη του Βελγίου, ο οποίος ειδικεύεται στα αναμνηστικά του Γερμανικού Στρατού και σε αντικείμενα του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου.

Πιθανότατα αυθεντικές – Το ιστορικό πλαίσιο

Το ΥΠΠΟ, που κινητοποιήθηκε άμεσα, εκτιμά ότι είναι πολύ πιθανό να πρόκειται για αυθεντικές φωτογραφίες. Σύμφωνα με ιστορικούς της φωτογραφίας, τέτοια ντοκουμέντα διακινήθηκαν ευρέως μεταπολεμικά μέσω δικτύων Γερμανών βετεράνων, με στόχο την αποκατάσταση της δημόσιας εικόνας της Βέρμαχτ.

Μάλιστα, εξετάζεται το ενδεχόμενο οι φωτογραφίες να προέρχονται από τον κύκλο του περιοδικού Wildente (Αγριόπαπια), που εξέδιδε ο Günther Heysing, πρώην στέλεχος της ναζιστικής προπαγάνδας, καθώς η πίσω όψη των εκτυπώσεων στο e-bay παραπέμπει σε αυτή την πηγή.

Η νομική θωράκιση και το ταξίδι στο Βέλγιο

Για να μπορέσει το ελληνικό κράτος να διεκδικήσει τη συλλογή, απαιτείται νομική κατοχύρωση. Για τον λόγο αυτό:

-Την Τετάρτη 18 Φεβρουαρίου, το Κεντρικό Συμβούλιο Νεωτέρων Μνημείων (ΚΣΝΜ) θα εξετάσει τον χαρακτηρισμό της συλλογής ως μνημείου. Η απόφαση αυτή θα αποτελέσει το θεμέλιο για τη διεκδίκησή της.

-Εμπειρογνώμονες και στελέχη του Υπουργείου έχουν ήδη έλθει σε επαφή με τον συλλέκτη και τις επόμενες ημέρες θα μεταβούν στην έδρα του στο Βέλγιο.

Στόχος της αποστολής είναι να αποτιμηθεί η αυθεντικότητα, η νομιμότητα προέλευσης και η ιστορική αξία του υλικού. Εφόσον τα στοιχεία αυτά τεκμηριωθούν, το Υπουργείο Πολιτισμού δεσμεύεται να οριστικοποιήσει άμεσα τα μέτρα για την απόκτηση των φωτογραφιών μέσω της κατάλληλης νομικής οδού.

Ο Θρασύβουλος Καλαφατάκης και ο Δημήτρης Παπαδόπουλος φαίνεται να απεικονίζονται στα ντοκουμέντα

Σύμφωνα με ρεπορτάζ του 902.gr, η μέχρι τώρα έρευνα δείχνει ότι σε μία από τις φωτογραφίες απεικονίζονται με μεγάλη πιθανότητα δύο συγκεκριμένα πρόσωπα: ο Θρασύβουλος Καλαφατάκης και ο Δημήτρης Παπαδόπουλος. Πρόκειται για δύο εμβληματικές μορφές της Εθνικής Αντίστασης με πλούσια αγωνιστική δράση.

Θρασύβουλος Καλαφατάκης: Ο μάγειρας που φρόντιζε τους κρατούμενους

Ο Θρασύβουλος Καλαφατάκης, γιος του Γρηγόρη και της Πελαγίας, γεννήθηκε το 1914 στον Πλατανιά Χανίων. Περιγράφεται ως ένας ψηλός, εύσωμος και χειροδύναμος άνδρας, ο οποίος ασχολήθηκε επαγγελματικά με τη γεωργία και τη γαλακτοκομία. Ήταν παντρεμένος από μικρή ηλικία με την Αικατερίνη Χάλη και πατέρας δύο κοριτσιών.

Η δράση του:

• Οργανώθηκε στο ΚΚΕ από νεαρή ηλικία και ανέπτυξε έντονη αντιδικτατορικό δράση κατά του καθεστώτος Μεταξά (συμμετείχε στο κίνημα του 1938 στα Χανία).

• Αρνήθηκε πεισματικά να υπογράψει δήλωση αποκήρυξης του ΚΚΕ παρά τις πιέσεις.

• Συνελήφθη το 1939, φυλακίστηκε στην Ακροναυπλία και κατέληξε στο Στρατόπεδο Χαϊδαρίου τον Σεπτέμβριο του 1943.

• Στο Χαϊδάρι ανέλαβε καθήκοντα μάγειρα. Από τη θέση αυτή, φρόντιζε να εξασφαλίζει περισσότερο και καλύτερο φαγητό για τους μικρούς κρατούμενους, δείχνοντας την αλληλεγγύη του μέχρι το τέλος.

Προς τιμήν του, ο Δήμος Χανίων έχει δώσει το όνομά του σε δρόμο στην περιοχή του Αγίου Λουκά.

Δημήτρης Παπαδόπουλος: Ο πρωτοπόρος συνδικαλιστής

Ο Δημήτρης Παπαδόπουλος, με καταγωγή από τον Πόντο, ήρθε στην Ελλάδα ως πρόσφυγας την περίοδο 1922-1924. Υπήρξε ηγετική μορφή του συνδικαλιστικού κινήματος των οικοδόμων.

Η πορεία του:

• Διετέλεσε Γενικός Γραμματέας της Ομοσπονδίας Οικοδόμων, καθοδηγώντας μεγάλους εργατικούς αγώνες την περίοδο 1928-1936.

• Συνελήφθη από τη δικτατορία της 4ης Αυγούστου το 1936 και εξορίστηκε στην Ακροναυπλία.

• Το 1941, παραδόθηκε από τις ελληνικές αρχές κατοχής στους Γερμανούς, μεταφέρθηκε στο Χαϊδάρι και εκτελέστηκε την Πρωτομαγιά του 1944.

Η ταυτοποίηση των προσώπων αυτών προσδίδει ακόμα μεγαλύτερη ιστορική και συναισθηματική αξία στα φωτογραφικά ντοκουμέντα, ενισχύοντας το αίτημα για την απόκτησή τους από την ελληνική πολιτεία.

• Καισαριανή
• Υπουργείο Πολιτισμού