Αναλυτές στη Milliyet: «Η Τουρκία ενημέρωσε ΝΑΤΟ, ΕΕ και ΗΠΑ για τις κινήσεις της Ελλάδας με τα Patriot – Η Άγκυρα θα δώσει την απάντησή της»

Σε ένα ήδη φορτισμένο γεωπολιτικό περιβάλλον, με τη Μέση Ανατολή να φλέγεται και τις ισορροπίες να δοκιμάζονται, η ελληνοτουρκική ένταση επανέρχεται στο προσκήνιο μέσα από ένα νέο επεισόδιο αντιπαράθεσης. Αυτή τη φορά, αφορμή αποτελεί η μεταφορά συστοιχίας αντιαεροπορικών πυραύλων Patriot στην Κάρπαθο, μια κίνηση που προκάλεσε έντονες αντιδράσεις στην Άγκυρα και βρήκε πρωτοσέλιδο χώρο στον τουρκικό Τύπο.

Η εφημερίδα Milliyet, με πηχυαίο τίτλο «ΕΥΚΑΙΡΙΑΚΗ ΕΛΛΑΔΑ» (FIRSATÇI YUNANİSTAN), κατηγορεί την Αθήνα ότι επιχειρεί να εκμεταλλευτεί τη διεθνή κρίση για να ενισχύσει τη στρατιωτική της παρουσία στο Αιγαίο, κάνοντας λόγο για «προσπάθεια δημιουργίας τετελεσμένων».

Η μεταφορά των Patriot και η τουρκική ενόχληση

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η Ελλάδα στις αρχές Μαρτίου, εν μέσω της κλιμάκωσης στη Μέση Ανατολή, προχώρησε στην ανάπτυξη συστοιχίας Patriot στην Κάρπαθο. Το σύστημα αυτό θεωρείται κρίσιμο για την ενίσχυση της αεράμυνας στο νοτιοανατολικό Αιγαίο, καλύπτοντας μια στρατηγικά ευαίσθητη περιοχή μεταξύ Ρόδου και Κρήτης.

Ωστόσο, η Άγκυρα αντιμετωπίζει την κίνηση αυτή ως παραβίαση του καθεστώτος αποστρατιωτικοποίησης που, κατά την τουρκική ερμηνεία, διέπει συγκεκριμένα ελληνικά νησιά. Το δημοσίευμα υποστηρίζει ότι η Τουρκία έχει ήδη κινητοποιηθεί διπλωματικά, ενημερώνοντας το ΝΑΤΟ, την Ευρωπαϊκή Ένωση και τις Ηνωμένες Πολιτείες για τις ελληνικές ενέργειες.

Κατηγορίες για «παραβίαση διεθνούς δικαίου»

Η Milliyet προχωρά ένα βήμα παραπέρα, επαναφέροντας τον πάγιο ισχυρισμό της Τουρκίας ότι η Ελλάδα παραβιάζει διεθνείς συνθήκες. Επικαλείται τη Συνθήκη της Λωζάνης και τη Συνθήκη των Παρισίων, υποστηρίζοντας ότι νησιά όπως η Κάρπαθος και η Λήμνος τελούν υπό καθεστώς αποστρατιωτικοποίησης.

Στο ίδιο πλαίσιο, το δημοσίευμα κάνει λόγο για «συστηματικό εξοπλισμό» των νησιών του Ανατολικού Αιγαίου από τη δεκαετία του 1960, παρουσιάζοντας την ελληνική πολιτική ως διαρκή παραβίαση των συμφωνιών. Παράλληλα, επισημαίνεται ότι η Άγκυρα έχει μεταφέρει το ζήτημα σε διεθνείς πλατφόρμες, με επιστολές και διπλωματικές παρεμβάσεις προς συμμάχους και οργανισμούς.

«Προσπάθεια δημιουργίας τετελεσμένων»

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην κατηγορία ότι η Ελλάδα επιχειρεί να εκμεταλλευτεί την κρίση στη Μέση Ανατολή και την ένταση μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν για να ενισχύσει τη στρατιωτική της παρουσία. Το δημοσίευμα αναφέρει χαρακτηριστικά ότι η Αθήνα «μετατρέπει τον πόλεμο σε ευκαιρία», επιχειρώντας να δημιουργήσει νέα δεδομένα στο Αιγαίο. Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσονται και αναφορές για πιθανή ανάπτυξη μαχητικών F-16 στη Λήμνο, καθώς και για αποστολές Patriot σε άλλες περιοχές στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ.

Η τουρκική πλευρά παρουσιάζει τις κινήσεις αυτές ως μέρος μιας ευρύτερης στρατηγικής «περικύκλωσης» της Τουρκίας, με τη στήριξη δυτικών συμμάχων.

Οι απειλές και η ρητορική των Τούρκων αναλυτών

Το δημοσίευμα φιλοξενεί δηλώσεις Τούρκων αναλυτών, αποστράτων και διπλωματών, οι οποίες εντείνουν το ήδη φορτισμένο κλίμα.

Ο ακαδημαϊκός Γιουτζέλ Ατζέρ υποστηρίζει ότι, εάν η Ελλάδα δεν συμμορφώνεται με τις προβλέψεις της Συνθήκης της Λωζάνης, τότε η Τουρκία θα μπορούσε να αμφισβητήσει ακόμη και το νομικό καθεστώς παραχώρησης των νησιών. Πρόκειται για μια δήλωση με σαφείς υπαινιγμούς αμφισβήτησης κυριαρχίας, που ανεβάζει επικίνδυνα τους τόνους.

Από την πλευρά του, ο απόστρατος αντιστράτηγος Μεχμέτ Οκκάν κάνει λόγο για «εκδήλωση επεκτατικής νοοτροπίας» της Ελλάδας και προειδοποιεί ότι η Τουρκία «θα δώσει την απαραίτητη απάντηση». Μάλιστα, αφήνει να εννοηθεί ότι έχουν ήδη ληφθεί μέτρα, τονίζοντας ότι «κανείς δεν πρέπει να δοκιμάζει τη δύναμη της Τουρκίας».

Ακόμη πιο αιχμηρός εμφανίζεται ο απόστρατος πρέσβης Ουλούτς Οζουλκέρ, ο οποίος κατηγορεί την Ελλάδα ότι επιδιώκει να προκαλέσει την Τουρκία και να εξασφαλίσει τη στήριξη μεγάλων δυνάμεων. Παράλληλα, επιχειρεί να υποβαθμίσει τη στρατιωτική σημασία των Patriot, σημειώνοντας ότι δεν μπορούν να δημιουργήσουν πραγματική υπεροχή έναντι της Τουρκίας.

Ο χάρτης των αποστάσεων και το μήνυμα της Άγκυρας

Ενδεικτικό του κλίματος είναι και το συνοδευτικό υλικό του δημοσιεύματος, όπου παρουσιάζονται οι αποστάσεις των ελληνικών νησιών από τις τουρκικές ακτές. Η Κάρπαθος απέχει περίπου 57 ναυτικά μίλια, ενώ η Λήμνος μόλις 27, στοιχεία που προβάλλονται για να ενισχύσουν το επιχείρημα περί «άμεσης απειλής». Η ανάδειξη αυτών των αποστάσεων δεν είναι τυχαία, καθώς εντάσσεται στη γενικότερη τουρκική ρητορική που επιδιώκει να συνδέσει την ελληνική στρατιωτική παρουσία με ζητήματα ασφάλειας της ίδιας της Τουρκίας.

Ένα ακόμη επεισόδιο σε μια μακρά αντιπαράθεση

Η υπόθεση των Patriot στην Κάρπαθο αποτελεί ένα ακόμη κεφάλαιο στη διαχρονική διαμάχη Ελλάδας – Τουρκίας για το καθεστώς των νησιών του Αιγαίου. Παρότι η Αθήνα θεωρεί τις κινήσεις της αμυντικές και απολύτως νόμιμες, η Άγκυρα συνεχίζει να τις παρουσιάζει ως προκλητικές και αντίθετες στο διεθνές δίκαιο.

Σε μια περίοδο όπου η ευρύτερη περιοχή δοκιμάζεται από πολεμικές συγκρούσεις και ενεργειακή αστάθεια, τέτοιου είδους εντάσεις ενδέχεται να αποκτήσουν μεγαλύτερη σημασία, επηρεάζοντας όχι μόνο τις διμερείς σχέσεις αλλά και τη συνοχή του ΝΑΤΟ και την ασφάλεια στην Ανατολική Μεσόγειο.

Το ερώτημα που παραμένει ανοιχτό είναι κατά πόσο η ένταση αυτή θα περιοριστεί σε επίπεδο ρητορικής ή αν θα οδηγήσει σε περαιτέρω κλιμάκωση, σε μια ήδη εύθραυστη γεωπολιτική συγκυρία.

• NATO
• διεθνές δίκαιο
• Πόλεμος στη Μέση Ανατολή
• σύστημα Patriot
• Του​ρκία