«Φωνάζει» ο τουρκικός Τύπος για τις Στρατιωτικές συμφωνίες ΗΠΑ – Κύπρου: «Σκανδαλώδης απόφαση Μπάιντεν κατά της Τουρκίας»

Αλαλάζει ο τουρκικός Τύπος σήμερα μετά την ανακοίνωση του Λευκού Οίκου ότι υπογράφηκαν Στρατιωτικές συμφωνίες μεταξύ ΗΠΑ και Κύπρου. Συγκεκριμένα ο αναλυτής της Yeni Safak Λοκμάν Οζντεμίρ, στο σημερινό του άρθρο χαρακτηρίζει «σκανδαλώδη» την  απόφαση του Μπάιντεν και πολύ επικίνδυνη κίνηση για την Κύπρο».

Ο Τούρκος αναλυτής κάνει μια εκτενή αναφορά στην  ένταξη της Κυπριακής Δημοκρατίας σε τρία αμυντικά προγράμματα των ΗΠΑ που υπέγραψε ο Αμερικανός πρόεδρος Τζο Μπάιντεν.  Σύμφωνα με το AP news, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Τζο Μπάιντεν εξέδωσε οδηγία την Τετάρτη που επιτρέπει στην ελληνοκυπριακή διοίκηση της Νότιας Κύπρου να αγοράζει όπλα και να επωφελείται από στρατιωτικό εξοπλισμό από την κυβέρνηση των ΗΠΑ. Για την ελληνοκυπριακή διοίκηση, αυτή η εξέλιξη θεωρείται σημαντικό βήμα μετά την άρση του εμπάργκο όπλων από τις ΗΠΑ που είχε επιβληθεί μέχρι το 2020.  Ο Χριστοδουλίδης εξέφραζε συχνά τη δέσμευσή του για την ενίσχυση της φιλοδυτικής στάσης της ελληνοκυπριακής διοίκησης της Νότιας Κύπρου και την επέκταση των αμυντικών σχέσεων με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Σε δήλωση που έκανε τον περασμένο μήνα, ο Χριστοδουλίδης αναφέρθηκε επίσης στο ενδεχόμενο ένταξης στο ΝΑΤΟ και κάλεσε στελέχη του FBI και του Υπουργείου Δικαιοσύνης των ΗΠΑ να παράσχουν εκπαίδευση στις τοπικές δυνάμεις επιβολής του νόμου για την καταπολέμηση των οικονομικών εγκλημάτων.

Στρατιωτικές συμφωνίες ΗΠΑ – Κύπρου

Η συμμετοχή της Κύπρου στα συγκεκριμένα προγράμματα εκτιμάται ότι θα συμβάλει στον εκσυγχρονισμό των κυπριακών Ένοπλων Δυνάμεων, στην ενίσχυση της διαλειτουργικότητας τους με το ΝΑΤΟ, καθώς και στην περαιτέρω ενδυνάμωση των σχέσεων ασφαλείας μεταξύ της Ουάσιγκτον και της Λευκωσίας.

Ειδικότερα, πρόκειται για μια στρατηγική απόφαση του Λευκού Οίκου που θα επιτρέψει για πρώτη φορά την ένταξη της Κύπρου στα εξής προγράμματα:

• Πρόγραμμα Διεθνών Πωλήσεων Στρατιωτικού Υλικού (FMS)
• Πρόγραμμα παροχής Πλεονάζοντος Αμυντικού Υλικού (EDA)
• Προγράμματα που προσφέρουν εκπαίδευση και εξοπλισμό στις δυνάμεις ασφαλείας ξένων χωρών (Title 10 Security Assistance Programs)

Πηγές στην Ουάσιγκτον υπογραμμίζουν ότι η συγκεκριμένη Προεδρική Απόφαση συνιστά μια έμπρακτη αναγνώριση του κρίσιμου περιφερειακού ρόλου που επιτελεί η Κύπρος στον τομέα της ασφάλειας. Όπως υπογραμμίζουν, η συγκεκριμένη εξέλιξη αποτελεί ένα ακόμα ιστορικό βήμα στην αναβάθμιση των αμυντικών σχέσεων μεταξύ της Ουάσιγκτον και της Λευκωσίας.

Τυπικά η Κύπρος δεν θα μπορούσε να συμμετέχει στα συγκεκριμένα πρόγραμμα λόγω του γεγονότος ότι δεν έχει επιτευχθεί ακόμα η μόνιμή άρση του εμπάργκο πώλησης όπλων (περιορισμοί ITAR), κάτι που θα μπορούσε να αλλάξει μέσω ψηφοφορίας στο Κογκρέσο. Ωστόσο, οι δικηγόροι του Στέιτ Ντιπάρτμεντ έχουν εκτιμήσει ότι ο πρόεδρος των ΗΠΑ μπορεί να εντάξει την Κύπρο σε αυτά τα προγράμματα μέσω Προεδρικής Απόφασης (presidential determination) παρά το γεγονός ότι η Κύπρος εξακολουθεί να υφίσταται τους περιορισμούς ITAR.

Πρόγραμμα Διεθνών Πωλήσεων Στρατιωτικού Υλικού (FMS)

Το πρόγραμμα Διεθνών Πωλήσεων Στρατιωτικού Υλικού (FMS) είναι ένα πρόγραμμα που υλοποιείται σε διακυβερνητικό επίπεδο (government-to-government) και στην ουσία επιτρέπει στην αμερικανική κυβέρνηση να εγκρίνει τη μεταφορά αμυντικού εξοπλισμού, υπηρεσιών και εκπαιδεύσεων σε ξένες χώρες.

Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ εξετάζει και εγκρίνει τις εκάστοτε περιπτώσεις διεθνών πωλήσεων στρατιωτικού υλικού και στη συνέχεια η Υπηρεσία Συνεργασίας για την Ασφάλεια στην Άμυνα, η οποία υπάγεται στο αμερικανικό Υπουργείο Άμυνας, προχωρεί στην υλοποίηση τους.

• Ο πρόεδρος των ΗΠΑ καθορίζει εάν μια χώρα είναι επιλέξιμη για συμμετοχή στο πρόγραμμα FMS.
• Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ αποφασίζει αν θα στηρίξει μια πώληση και σε ποιο βαθμό.
• Η κυβέρνηση των ΗΠΑ χρησιμοποιεί το σύστημα εξαγορών του Υπουργείου Άμυνας για να αγοράσει τον εξοπλισμό.
• Η κυβέρνηση των ΗΠΑ και η ξένη κυβέρνηση υπογράφουν Επιστολή Προσφοράς και Αποδοχής (LOA).

Προγράμματα Βοήθειας Ασφαλείας του Τίτλου 10

Πρόκειται για προγράμματα που παρέχουν εκπαίδευση και εξοπλισμό σε ξένες χώρες για να βοηθήσουν στην ανάπτυξη νέων δυνατοτήτων και ικανοτήτων από τις δυνάμεις ασφαλείας τους. Η ευθύνη της διαχείρισης των συγκεκριμένων προγραμμάτων βρίσκεται στο αμερικανικό Υπουργείο Άμυνας και στόχος είναι η προώθηση των συμφερόντων ασφαλείας των ΗΠΑ.

Ειδικότερα, το συγκεκριμένο πρόγραμμα έχει ως στόχο:

• Την παροχή βοήθειας σε ξένες χώρες ώστε να είναι σε θέση να ανταποκριθούν στις απειλές και να συμμετέχουν σε κοινές αποστολές και προσπάθειες.
• Τη δημιουργία σχέσεων που προωθούν τα συμφέροντα ασφαλείας των ΗΠΑ.
• Τη παροχή πρόσβασης σε ξένες Ένοπλες Δυνάμεις σε καιρό ειρήνης και τη δυνατότητα επιχειρήσεων έκτακτης ανάγκης.

• Κυπριακή Δημοκρατία
• Κύπρος
• Στρατιωτικές συμφωνίες
• Τζο Μπάιντεν
• Του​ρκία