Γιώργος Κουτσούκος: Ο «μύθος» ότι η μειωμένη σύνταξη είναι πάντοτε μια κακή επιλογή

Η επιλογή μειωμένης σύνταξης μπορεί να αποδειχθεί μια εξαιρετικά συμφέρουσα και ορθολογική κίνηση, ανάλογα με τα προσωπικά, επαγγελματικά και οικονομικά δεδομένα κάθε ασφαλισμένου.

Οι κυριότεροι λόγοι για τους οποίους η μειωμένη σύνταξη δεν είναι πάντοτε κακή επιλογή είναι οι ακόλουθοι:

• Αποφυγή της παρατεταμένης ανεργίας ή της εξάντλησης: Εάν κάποιος είναι άνεργος κοντά στην ηλικία συνταξιοδότησης ή εργάζεται σε καθεστώς μερικής απασχόλησης με πολύ χαμηλό εισόδημα, η αναμονή για πλήρη σύνταξη μπορεί να σημαίνει πολλά χρόνια οικονομικής δυσχέρειας. Η μειωμένη σύνταξη εξασφαλίζει ένα σταθερό μηνιαίο εισόδημα άμεσα.
• Ποιότητα ζωής και υγεία: Η συνταξιοδότηση σε νεότερη ηλικία (π.χ. στα 62 αντί για τα 67) επιτρέπει σε ένα άτομο να απολαύσει τα πιο υγιή και δραστήρια χρόνια της ζωής του. Τα χρόνια αυτά έχουν ανεκτίμητη αξία, καθώς το άτομο είναι πιο ικανό για ταξίδια, χόμπι και ξεκούραση πριν προκύψουν πιθανά προβλήματα υγείας λόγω γήρατος, όπως αναδεικνύεται από σχετικές έρευνες ευεξίας.
• Μικρότερη «ποινή» από ό,τι νομίζετε: Στο ελληνικό σύστημα (e-ΕΦΚΑ), η μείωση (ποινή) του ποσού της σύνταξης εφαρμόζεται αποκλειστικά στο ποσό της Εθνικής Σύνταξης. Το ποσό της Ανταποδοτικής Σύνταξης παραμένει ανέπαφο. Ως εκ τούτου, η συνολική ποσοστιαία μείωση επί του τελικού ποσού είναι συχνά πολύ μικρότερη από το αρχικά αναμενόμενο 30%.
• Εξοικονόμηση άλλων πόρων: Η έξοδος στη σύνταξη μειώνει τα έξοδα μετακίνησης από και προς την εργασία, ενώ παράλληλα εξοικονομούνται χρήματα από την καθημερινή επαγγελματική ρουτίνα, αντισταθμίζοντας μερικώς το χαμηλότερο εισόδημα.
• Εργασία παράλληλα με τη σύνταξη: Για όσους το επιθυμούν, υπάρχει πάντοτε η νόμιμη δυνατότητα να εργαστούν παράλληλα είτε ως συνταξιούχοι στον ιδιωτικό τομέα είτε να ασκήσουν ελεύθερο επάγγελμα. Σε αυτή την περίπτωση το εισόδημα ενισχύεται σημαντικά.

Ακολουθούν δύο χαρακτηριστικά παραδείγματα υπολογισμού με βάση τα ισχύοντα ποσά του e-ΕΦΚΑ (πλήρης Εθνική Σύνταξη = 446,87 €)

Παράδειγμα 1: Ασφαλισμένος με 35 έτη ασφάλισης και μέσο συντάξιμο μισθό 1.500 €

Έστω ότι ο ασφαλισμένος επιλέγει να βγει στη σύνταξη στα 62 του έτη (με μειωμένη) αντί να περιμένει μέχρι τα 67 (για πλήρη).

• Ανταποδοτική Σύνταξη (ίδια και στα δύο σενάρια):500 € × 37,31% (ποσοστό αναπλήρωσης για 35 έτη) = 559,65 €

Σενάριο Α: Πλήρης Σύνταξη στα 67

• Εθνική Σύνταξη: 446,87 €
• Ανταποδοτική Σύνταξη: 559,65 €
• Σύνολο Πλήρους Σύνταξης: 1.006,52 €

Σενάριο Β: Μειωμένη Σύνταξη στα 62

• Εθνική Σύνταξη (με τη μέγιστη μείωση 30%): 446,87 € – 30% = 312,81 €
• Ανταποδοτική Σύνταξη: 559,65 € (ανέπαφη)
• Σύνολο Μειωμένης Σύνταξης: 872,46 €

Το αποτέλεσμα:

Η πραγματική μείωση στη συνολική του σύνταξη δεν είναι 30%, αλλά μόλις 13,3% (διαφορά 134,06€). Επιπλέον, εισπράττοντας 872,46€ κάθε μήνα για αυτά τα 5 χρόνια που «κέρδισε» (από τα 62 έως τα 67), ο ασφαλισμένος θα βάλει στην τσέπη του συνολικά 52.347€, προτού καν ο συνομήλικός του αρχίσει να παίρνει την πλήρη σύνταξη.

Παράδειγμα 2: Ασφαλισμένος με 25 έτη ασφάλισης και μέσο συντάξιμο μισθό 1.100 €

Έστω ότι ο ασφαλισμένος επιλέγει να αποχωρήσει στα 62 του έτη με μειωμένη αντί στα 67.

• Ανταποδοτική Σύνταξη (ίδια και στα δύο σενάρια):100 € × 20,68% (ποσοστό αναπλήρωσης για 25 έτη) = 227,48 €

Σενάριο Α: Πλήρης Σύνταξη στα 67

• Εθνική Σύνταξη: 446,87 €
• Ανταποδοτική Σύνταξη: 227,48 €
• Σύνολο Πλήρους Σύνταξης: 674,35 €

Σενάριο Β: Μειωμένη Σύνταξη στα 62

• Εθνική Σύνταξη (με τη μέγιστη μείωση 30%): 446,87 € – 30% = 312,81 €
• Ανταποδοτική Σύνταξη: 227,48 €
• Σύνολο Μειωμένης Σύνταξης: 540,29 €

Το αποτέλεσμα:

Εδώ η πραγματική μείωση στο τελικό ποσό είναι 19,8% (διαφορά 134,06 €). Σε αυτά τα 5 χρόνια αναμονής, ο ασφαλισμένος κερδίζει σε ρευστότητα 32.417 € (540,29 € × 60 μήνες). Για να κάνει «απόσβεση» αυτών των χρημάτων περιμένοντας την πλήρη σύνταξη στα 67, θα πρέπει να ζήσει και να πληρώνεται την πλήρη σύνταξη για περισσότερα από 20 χρόνια μετά τα 67 (δηλαδή να ξεπεράσει τα 87 έτη ηλικίας).

Όσο υψηλότερος είναι ο συντάξιμος μισθός ή όσο περισσότερα είναι τα έτη ασφάλισης, τόσο μικραίνει η πραγματική ποσοστιαία μείωση στη συνολική του σύνταξη σύμφωνα με τον τρόπο υπολογισμού του e-ΕΦΚΑ. Η σταθερή διαφορά (ποινή) ανάμεσα στην πλήρη και τη μειωμένη σύνταξη είναι πάντα μόλις 134,06 € το μήνα, ανεξάρτητα από το ύψος του μισθού σας.

Ακολουθούν δύο ακόμα αναλυτικά παραδείγματα υπολογισμού:

Παράδειγμα 3: Υψηλόμισθος με 38 έτη ασφάλισης και μέσο συντάξιμο μισθό 2.500 €

Έστω ότι ο ασφαλισμένος επιλέγει να συνταξιοδοτηθεί στα 62 του έτη αντί να περιμένει μέχρι τα 67 για να συμπληρώσει 40 έτη ή για να πάρει την πλήρη στα 67.

• Ανταποδοτική Σύνταξη (ίδια και στα δύο σενάρια):500 € × 44,91% (ποσοστό αναπλήρωσης για 38 έτη) = 1.122,75 €

Σενάριο Α: Πλήρης Σύνταξη στα 67

• Εθνική Σύνταξη: 446,87 €
• Ανταποδοτική Σύνταξη: 1.122,75 €
• Σύνολο Πλήρους Σύνταξης: 1.569,62 €

Σενάριο Β: Μειωμένη Σύνταξη στα 62

• Εθνική Σύνταξη (με μείωση 30%): 312,81 €
• Ανταποδοτική Σύνταξη: 1.122,75 € (ανέπαφη)
• Σύνολο Μειωμένης Σύνταξης: 1.435,56 €

Το αποτέλεσμα:

• Πραγματική μείωση: Μόλις 8,5% επί του τελικού ποσού.
• Άμεσο κέρδος 5ετίας (62-67): Ο συνταξιούχος εισπράττει συνολικά 133,60 € μέσα σε αυτά τα 5 χρόνια.
• Χρόνος απόσβεσης: Για να καλύψει αυτά τα 86.133 € περιμένοντας την πλήρη σύνταξη των 1.569 €, θα έπρεπε να ζήσει και να πληρώνεται την πλήρη σύνταξη για περισσότερα από 53 χρόνια μετά τα 67 (δηλαδή να φτάσει 120 ετών).

Παράδειγμα 4: Μέσο εισόδημα με 30 έτη ασφάλισης και μέσο συντάξιμο μισθό 1.400 €

Έστω ότι ο ασφαλισμένος αποφασίζει να αποχωρήσει στα 62 του έτη με μειωμένη σύνταξη.

• Ανταποδοτική Σύνταξη (ίδια και στα δύο σενάρια):400 € × 26,37% (ποσοστό αναπλήρωσης για 30 έτη) = 369,18 €

Σενάριο Α: Πλήρης Σύνταξη στα 67

• Εθνική Σύνταξη: 446,87 €
• Ανταποδοτική Σύνταξη: 369,18 €
• Σύνολο Πλήρους Σύνταξης: 816,05 €

Σενάριο Β: Μειωμένη Σύνταξη στα 62

• Εθνική Σύνταξη (με μείωση 30%): 312,81 €
• Ανταποδοτική Σύνταξη: 369,18 €
• Σύνολο Μειωμένης Σύνταξης: 681,99 €

Το αποτέλεσμα:

• Πραγματική μείωση: Μόνο 16,4% επί του τελικού ποσού.
• Άμεσο κέρδος 5ετίας (62-67): Ο συνταξιούχος εισπράττει συνολικά 919,40 € προτού ο συνομήλικός του πάρει το πρώτο ευρώ πλήρους σύνταξης.
• Χρόνος απόσβεσης: Χρειάζονται 25,4 χρόνια μετά τα 67 (δηλαδή να φτάσει 92,4 ετών) για να αρχίσει να βγαίνει οικονομικά κερδισμένος κάποιος που επέλεξε να περιμένει την πλήρη σύνταξη στα 67.

Σύνοψη των 4 Παραδειγμάτων (Σύγκριση % Μείωσης)

Μέσος Μισθός	Έτη Ασφάλισης	Πλήρης Σύνταξη	Μειωμένη Σύνταξη	Πραγματική % Μείωση
2.500 €	38 έτη	1.569,62 €	1.435,56 €	8,5%
1.500 €	35 έτη	1.006,52 €	872,46 €	13,3%
1.400 €	30 έτη	816,05 €	681,99 €	16,4%
1.100 €	25 έτη	674,35 €	540,29 €	19,8%

Γεώργιος Ι. Κουτσούκος

Δικηγόρος – LL.M
Διδάκτωρ Δημοσίου Δικαίου 

Νομικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών

Κεδρηνού 3-7, Τ.Κ 114 75

Γκύζη – Αθήνα

Τηλ./Φαξ: +30 210 7718420  

Κιν.: +30 6937 194299

info@koutsoukoslaw.gr

koutsoukosdikigoros@gmail.com

www.koutsoukoslaw.gr

• Γιώργος Κουτσούκος
• μειωμένη σύνταξη
• σύνταξη
• συνταξιούχοι