Η Ευρώπη «έχασε το Διαδίκτυο»: Σκληρή προειδοποίηση για το ψηφιακό χάσμα με τις ΗΠΑ

Η Ευρώπη έχει μείνει επικίνδυνα πίσω από τις Ηνωμένες Πολιτείες στην ανάπτυξη ψηφιακών υποδομών και, όπως προειδοποιεί κορυφαίος αξιωματούχος κυβερνοασφάλειας, έχει ουσιαστικά «χάσει το Διαδίκτυο». Την ωμή αυτή διαπίστωση έκανε ο Μιγκέλ ντε Μπράικερ, διευθυντής του Βελγικό Κέντρο Κυβερνοασφάλειας (CCB), σε συνέντευξή του στους Financial Times.

Με τις αμερικανικές εταιρείες να κυριαρχούν στις κρίσιμες ψηφιακές υποδομές, ο Ντε Μπράικερ ξεκαθαρίζει ότι σήμερα είναι πρακτικά «αδύνατο» να αποθηκεύσει κανείς δεδομένα αποκλειστικά σε ευρωπαϊκό έδαφος. «Χάσαμε το cloud. Για να είμαστε ειλικρινείς, χάσαμε το Διαδίκτυο», ανέφερε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας πως όποιος θέλει τα δεδομένα του να παραμένουν 100% εντός ΕΕ «θέτει έναν μη ρεαλιστικό στόχο».

Η προειδοποίηση δεν περιορίζεται στο τεχνολογικό σκέλος. Όπως επισημαίνει, η κυβερνοασφάλεια της Ευρώπης εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τη συνεργασία ιδιωτικών εταιρειών, οι περισσότερες εκ των οποίων είναι αμερικανικές. «Στον κυβερνοχώρο, όλα έχουν εμπορικό χαρακτήρα. Όλα είναι ιδιωτικά», σημειώνει, σκιαγραφώντας μια πραγματικότητα όπου η στρατηγική αυτονομία της Ευρωπαϊκή Ένωση δοκιμάζεται καθημερινά.

Παρότι η εξάρτηση αυτή δεν συνιστά κατ’ ανάγκη άμεση «τεράστια απειλή ασφάλειας», ο Ντε Μπράικερ υπογραμμίζει ότι η Ευρώπη χάνει έδαφος σε κρίσιμες τεχνολογίες αιχμής, όπως οι υπηρεσίες νέφους και η τεχνητή νοημοσύνη. Πρόκειται για τομείς που παίζουν καθοριστικό ρόλο τόσο στην οικονομική ανταγωνιστικότητα όσο και στην άμυνα απέναντι στις κυβερνοεπιθέσεις.

Ο επικεφαλής του CCB καλεί τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις να επενδύσουν αποφασιστικά στις ψηφιακές υποδομές και δεν διστάζει να υιοθετήσει την αμφιλεγόμενη άποψη ότι πρόσφατα ευρωπαϊκά νομοθετήματα, όπως ο κανονισμός για την τεχνητή νοημοσύνη (AI Act), λειτουργούν ως τροχοπέδη για την καινοτομία. Κατά τον ίδιο, για να καλυφθεί το χαμένο έδαφος απαιτείται συντονισμένη, πανευρωπαϊκή στρατηγική στήριξης της βιομηχανίας.

Ως παράδειγμα φέρνει τη συνεργασία που οδήγησε στη δημιουργία της Airbus. «Όλοι υποστήριζαν τις πρωτοβουλίες για την Airbus πριν από μια δεκαετία. Χρειαζόμαστε την ίδια πρωτοβουλία για τον κυβερνοχώρο σε επίπεδο ΕΕ», τονίζει, δείχνοντας τον δρόμο για μια κοινή ψηφιακή βιομηχανική πολιτική.

Το Βέλγιο, που φιλοξενεί τις έδρες των ευρωπαϊκών θεσμών και του ΝΑΤΟ, βρίσκεται συχνά στο στόχαστρο κυβερνοεπιθέσεων και περιστατικών με drones μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία το 2022. Οι απειλές αυτές εντάσσονται στο ευρύτερο πλαίσιο των υβριδικών επιθέσεων που αντιμετωπίζει η Ευρώπη.

Σύμφωνα με τον Ντε Μπράικερ, περίπου 20 οργανισμοί στο Βέλγιο γίνονται στόχος κυβερνοεπιθέσεων σε καθημερινή βάση, με τις περισσότερες να αποδίδονται σε «Ρώσους χακτιβιστές». Ένα στοιχείο που, όπως προειδοποιεί, καθιστά επιτακτική την ανάγκη η Ευρώπη να περάσει από τις διαπιστώσεις στις πράξεις, αν δεν θέλει να μείνει οριστικά εκτός ψηφιακού παιχνιδιού.