Η Ευρώπη στο τραπέζι του Τραμπ: Η ώρα της αλήθειας για το Ουκρανικό – Η σύσκεψη στη Γενεύη

Ο στενός συνεργάτης της Φον ντερ Λάιεν, Μπιορν Ζάιμπερτ, αναμένεται να παρουσιάσει τη γραμμή της Ε.Ε. στη κρίσιμη συνάντηση που ξεκινά την Κυριακή στην Ελβετία. Η Ευρωπαϊκή Ένωση και το Ηνωμένο Βασίλειο θα συμμετάσχουν σε υψηλού επιπέδου συνομιλίες για το ειρηνευτικό σχέδιο του Ντόναλντ Τραμπ για την Ουκρανία από την Κυριακή, σε μια σημαντική εξέλιξη για Βρυξέλλες και Λονδίνο, τα οποία μέχρι σήμερα είχαν αποκλειστεί από τη διαδικασία.

Ανώτατοι αξιωματούχοι ασφάλειας από τη Γαλλία και τη Γερμανία θα συμμετάσχουν επίσης στις διαπραγματεύσεις, που πιθανότατα θα πραγματοποιηθούν στην Ελβετία, σύμφωνα με υψηλόβαθμο Ευρωπαίο αξιωματούχο που μίλησε στο POLITICO, την ώρα που οι σύμμαχοι της Ουκρανίας επιχειρούν να ξαναγράψουν την πρόταση Τραμπ, η οποία φοβούνται ότι ευνοεί τη Ρωσία.

Το γεγονός ότι οι Ευρωπαίοι θα έχουν επιτέλους θέσεις στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων θα γίνει θετικά δεκτό σε Κίεβο, Βρυξέλλες και πέρα από αυτές, αφού οι σύμμαχοι της Ουκρανίας είχαν εκφράσει την ανησυχία τους για τον αποκλεισμό τους από την τελευταία πρωτοβουλία του Τραμπ.

Οι συνομιλίες θα γίνουν σε επίπεδο συμβούλων εθνικής ασφάλειας. Ο Μπιορν Ζάιμπερτ, επικεφαλής του γραφείου της προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, αναμένεται να εκπροσωπήσει την Ε.Ε. μαζί με τον Πέδρο Λουρτίε, τον στενότερο συνεργάτη του προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα.

Μεταξύ άλλων, οι Ευρωπαίοι αναμένεται να πιέσουν την ομάδα Τραμπ να αποδυναμώσει την πρότασή της για παραχώρηση εδαφών της περιοχής του Ντονμπάς στη Ρωσία. Αντίθετα, θέλουν οποιαδήποτε εκεχειρία να βασίζεται στην αρχή ότι η σύγκρουση «παγώνει» στη σημερινή γραμμή επαφής — μόνο ως αφετηρία για διαπραγματεύσεις, όχι ως τελική λύση.

Η Ουκρανία και οι Ευρωπαίοι σύμμαχοί της απορρίπτουν κατηγορηματικά την ιδέα ότι το Κίεβο θα πρέπει να παραχωρήσει εδάφη δια της βίας. Οι σύμμαχοι του ΝΑΤΟ και της Ε.Ε. φοβούνται ότι ένα τέτοιο αποτέλεσμα θα ενθάρρυνε τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντιμίρ Πούτιν να επεκτείνει περαιτέρω τις φιλοδοξίες του και να επιτεθεί στους ίδιους.

Περισσότερη δουλειά μπροστά

Το Σάββατο, περισσότεροι από δώδεκα ηγέτες — ανάμεσά τους ο Γερμανός Φρίντριχ Μερτς, ο Γάλλος Εμανουέλ Μακρόν, ο Βρετανός Κιρ Στάρμερ, η Φον ντερ Λάιεν, ο Φινλανδός Αλεξάντερ Στουμπ και ο Καναδός Μαρκ Κάρνεϊ — συναντήθηκαν εκτάκτως στη σύνοδο G20 στο Γιοχάνεσμπουργκ για να συντονίσουν με τον Ουκρανό πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι την απάντησή τους στο σχέδιο Τραμπ.

«Το σχέδιο αποτελεί βάση, η οποία θα χρειαστεί πρόσθετη δουλειά», ανέφεραν οι ηγέτες σε κοινή δήλωσή τους. «Είμαστε ξεκάθαροι στην αρχή ότι τα σύνορα δεν πρέπει να αλλάζουν δια της βίας. Μας ανησυχούν επίσης οι προτεινόμενοι περιορισμοί στις ουκρανικές ένοπλες δυνάμεις, που θα άφηναν τη χώρα ευάλωτη σε μελλοντική επίθεση».

Οι ηγέτες θέλουν να διαβεβαιώσουν τον Ζελένσκι ότι θα παραμείνουν στο πλευρό του, ακόμη κι αν δεν το κάνει ο Τραμπ. Η δήλωσή τους άφησε επίσης να εννοηθεί η δυσαρέσκειά τους για ορισμένα σημεία της αμερικανικής πρότασης που επηρεάζουν την Ε.Ε. και το ΝΑΤΟ, τονίζοντας ότι οποιαδήποτε τέτοια πρόβλεψη απαιτεί την επίσημη «συναίνεση» αυτών των οργανισμών.

Μιλώντας στους δημοσιογράφους στη Νότια Αφρική, ο Μερτς, ο Γερμανός καγκελάριος, άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο κατάρρευσης της Ουκρανίας. «Ανάλογα με το πώς θα τελειώσει αυτός ο πόλεμος, θα υπάρξουν επιπτώσεις στην ασφάλεια της Ευρώπης», είπε. «Αν η Ουκρανία χάσει αυτόν τον πόλεμο και πιθανώς καταρρεύσει, θα υπάρξουν συνέπειες για το σύνολο της ευρωπαϊκής πολιτικής και για ολόκληρη την ήπειρο. Γι’ αυτό είμαστε τόσο δεσμευμένοι σε αυτή την υπόθεση», πρόσθεσε.

Η κυβέρνηση Τραμπ έχει ασκήσει έντονες πιέσεις στον Ζελένσκι να συμφωνήσει στους όρους του σχεδίου μέχρι την Ημέρα των Ευχαριστιών, την επόμενη Πέμπτη. Υπάρχουν φόβοι στην Ευρώπη ότι ο Τραμπ θα μπορούσε να κόψει την πρόσβαση της Ουκρανίας σε αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών, που είναι κρίσιμες για την πολεμική της προσπάθεια.

Η αμερικανική πίεση για ειρηνευτική συμφωνία είναι εκ προθέσεως χρονισμένη ώστε να είναι δύσκολη για την Ουκρανία. Ο Ζελένσκι δίνει μάχη για να σταματήσει σκάνδαλο διαφθοράς που ταλανίζει την κυβέρνησή του. Αμερικανοί αξιωματούχοι πιστεύουν ότι η αδυναμία του στο εσωτερικό καθιστά πιθανότερο να δεχθεί τους όρους τους. Ο Πούτιν έχει αφήσει να εννοηθεί ότι στηρίζει το αμερικανικό σχέδιο, το οποίο περιλαμβάνει πολλές από τις απαιτήσεις του — μεταξύ αυτών ότι η Ουκρανία δεν θα ενταχθεί ποτέ στο ΝΑΤΟ και ότι η στρατιωτική της ισχύς θα μειωθεί δραστικά.

• Ευρωπαϊκή Ένωση
• Ντόναλντ Τραμπ
• Ουκρανία
• Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν