Λέκκας: «Με ανέμους 150 χλμ./ώρα δεν μπορεί να οριοθετηθεί μια πυρκαγιά»

Για ένα εκρηκτικό «κοκτέιλ» αρνητικών παραγόντων, το οποίο καθιστά σχεδόν αδύνατη την οριοθέτηση και την κατάσβεση μιας μεγάλης πυρκαγιάς, έκανε λόγο ο πρόεδρος του ΟΑΣΠ και καθηγητής Γεωλογίας, Ευθύμης Λέκκας.

Μιλώντας στην ΕΡΤ, ο κ. Λέκκας υπογράμμισε ότι όταν οι ριπές των ανέμων φτάνουν ακόμη και τα 150 χιλιόμετρα την ώρα, οι δυνατότητες παρέμβασης των πυροσβεστικών δυνάμεων περιορίζονται δραματικά. Παράλληλα, προειδοποίησε ότι οι ακραίες πυρκαγιές δεν αποτελούν πλέον σπάνια φαινόμενα, αλλά τείνουν να μετατραπούν σε μια νέα, εξαιρετικά επικίνδυνη κανονικότητα.

«Οι ακραίες πυρκαγιές τείνουν πλέον να γίνουν ο κανόνας και όχι η εξαίρεση», ανέφερε χαρακτηριστικά, εξηγώντας ότι η ένταση των ανέμων, η ξηρασία, η μορφολογία του εδάφους και τα φαινόμενα που δημιουργούνται στο εσωτερικό του πύρινου μετώπου λειτουργούν ταυτόχρονα και επιβαρύνουν την κατάσταση.

Χωρίς τα εναέρια μέσα χάνεται το 50% των δυνατοτήτων

Καθοριστικός παράγοντας για την εξέλιξη μιας μεγάλης πυρκαγιάς είναι, σύμφωνα με τον Ευθύμη Λέκκα, η δυνατότητα ή μη αξιοποίησης των εναέριων μέσων.

Όταν επικρατούν θυελλώδεις άνεμοι, αεροσκάφη και ελικόπτερα δεν μπορούν να επιχειρήσουν με ασφάλεια ή με την απαιτούμενη αποτελεσματικότητα, αφήνοντας το κύριο βάρος της επιχείρησης στις επίγειες δυνάμεις.

«Το γεγονός ότι δεν μπορούν να επιχειρήσουν τα εναέρια μέσα αφαιρεί τουλάχιστον το 50% των δυνατοτήτων που έχουμε για την αντιμετώπιση μιας πυρκαγιάς», σημείωσε.

Οι πυροσβέστες καλούνται τότε να αντιμετωπίσουν ένα μέτωπο που κινείται με μεγάλη ταχύτητα, αλλάζει κατεύθυνση χωρίς προειδοποίηση και δημιουργεί συνεχώς νέες εστίες σε μεγάλες αποστάσεις.

Το μικροκλίμα που δημιουργεί η ίδια η φωτιά

Ιδιαίτερα επικίνδυνα είναι και τα θερμοδυναμικά φαινόμενα που αναπτύσσονται μέσα στην ίδια την πυρκαγιά. Η υψηλή θερμοκρασία και η ένταση της καύσης δημιουργούν ισχυρά ανοδικά ρεύματα, τα οποία ενισχύουν τις φλόγες και διαμορφώνουν ένα ιδιαίτερο μικροκλίμα.

«Δεν μπορούμε να παρέμβουμε στην ένταση του ανέμου ούτε στα θερμοδυναμικά φαινόμενα που αναπτύσσονται μέσα στην πυρκαγιά», εξήγησε ο πρόεδρος του ΟΑΣΠ.

Όπως τόνισε, σε ορισμένες περιπτώσεις το θερμικό φορτίο είναι τόσο μεγάλο, ώστε κανείς δεν μπορεί να προσεγγίσει το πύρινο μέτωπο ούτε σε απόσταση χιλίων μέτρων. Υπό αυτές τις συνθήκες, η άμεση επέμβαση γίνεται εξαιρετικά επικίνδυνη και οι πυροσβεστικές δυνάμεις αναγκάζονται να επιχειρούν από ασφαλέστερα σημεία.

«Στο πεδίο οι συνθήκες είναι εντελώς διαφορετικές»

Ο Ευθύμης Λέκκας στάθηκε και στις ακραίες συνθήκες κάτω από τις οποίες εργάζονται οι πυροσβέστες, υπογραμμίζοντας ότι η πραγματικότητα στο μέτωπο είναι πολύ πιο δύσκολη από αυτήν που αποτυπώνεται στις τηλεοπτικές εικόνες.

«Όσα βλέπουμε από την τηλεόραση φαίνονται ίσως εύκολα, όμως στο πεδίο οι συνθήκες είναι εντελώς διαφορετικές», είπε.

Οι πυροσβεστικές δυνάμεις δεν επιχειρούν μόνο για λίγες ώρες, αλλά συχνά δίνουν μάχη επί τρία και τέσσερα συνεχόμενα εικοσιτετράωρα, μέσα σε καπνό, ακραίες θερμοκρασίες και διαρκείς αλλαγές της έντασης και της κατεύθυνσης του ανέμου.

Η προειδοποίηση του καθηγητή είναι σαφής: απέναντι στις νέου τύπου, ακραίες πυρκαγιές, η κατάσβεση δεν μπορεί να θεωρείται πάντοτε εφικτή. Σε συνθήκες τόσο ισχυρών ανέμων, το πρώτο ζητούμενο γίνεται η προστασία της ανθρώπινης ζωής, η έγκαιρη απομάκρυνση των κατοίκων και η προσπάθεια περιορισμού των συνεπειών.

• Ευθύμιος Λέκκας
• πυρκαγιά
• φωτιά