Μόδα: Μήπως η «πολυτέλεια» έχασε το νόημά της; – Πώς ένα casual φούτερ του Balenciaga έγινε it item

Ένα φούτερ έκανε την ανατροπή και η μόδα αφήνει πίσω της την πολυτέλεια… Με τη νέα σειρά του οίκου Balenciaga να αγκαλιάζει έναν όρο από τον οποίο κάποτε η βιομηχανία της μόδας κρατούσε αποστάσεις, ίσως η εποχή της «ήσυχης πολυτέλειας» να φτάνει στο τέλος της.

Τι σημαίνει, τελικά, πολυτέλεια; Μία Birkin bag αξίας 8 εκατομμυρίων λιρών; Το να αποσυνδέεσαι από τα social media; Μια ιαπωνική τουαλέτα με λειτουργία ψεκασμού πριν από τη χρήση; Ένα κραγιόν τριψήφιου ποσού; Ένα πρωινό μπάνιο; Ή μήπως ένα φέρετρο από ανοξείδωτο ατσάλι αξίας 9.000 λιρών που μοιάζει με το «πολυτελές» Cybertruck του Elon Musk;

Στη συζήτηση έρχεται τώρα να προσθέσει ο Balenciaga ένα βαμβακερό φούτερ αξίας 1.590 λιρών με κουκούλα από ψεύτικη γούνα, στο οποίο είναι γραμμένη η λέξη Luxury και το λογότυπο του brand σχηματίζει την ουρά του γράμματος Υ.

Το φοράει η Gwyneth Paltrow στο τελευταίο τεύχος της βρετανικής Vogue, κόβοντας έναν ανανά στην – εξαιρετικά πολυτελή – μαρμάρινη κουζίνα του σπιτιού της στα Hamptons. Το φούτερ λειτουργεί ως αστείο της σκηνής – αλλά είναι πράγματι αστείο ή απλώς προκλητικό; Και, κυρίως, είσαι «μέσα» στο αστείο;

 

Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.

 

Η δημοσίευση κοινοποιήθηκε από το χρήστη Demnagram (@demnagram)

Δεν προκαλεί έκπληξη ότι πίσω από το σχέδιο βρίσκεται ο Demna Gvasalia. Ο απόλυτος προβοκάτορας, γνωστός απλώς ως Demna, έκανε τέτοια «είναι άραγε ειρωνικό;» κόλπα καθ’ όλη τη θητεία του στη Balenciaga (πρόσφατα μετακινήθηκε στη Gucci).

Προκάλεσε αντιδράσεις με παπούτσια λερωμένα με ψεύτικη λάσπη, φούστα που έμοιαζε με πετσέτα, αλλά και τσάντα με αξία τετραψήφιου αριθμού που θύμιζε τη σακούλα Frakta των 75 πενών από την Ikea. Θυμηθείτε και την Kim Kardashian τυλιγμένη με ταινία συσκευασίας Balenciaga, τα high-heeled Crocs και εκείνη τη διαβόητη καμπάνια που συζητήθηκε για όλους τους λάθος λόγους.

Έτσι, η συνεργασία ανάμεσα σε ένα καθημερινό ρούχο και τη λέξη «Luxury» δεν αποτελεί τόσο έκπληξη, όσο ένα εύστοχο σχόλιο – ειδικά τώρα που η αγορά της υψηλής μόδας προσπαθεί να σταθεροποιηθεί ύστερα από μια τριετή έκρηξη.

Ενώ άλλοι οίκοι επενδύουν στην αφήγηση της δεξιοτεχνίας ή της αποκλειστικότητας για να δικαιολογήσουν τις τιμές τους, το φούτερ της Balenciaga θυμίζει εκδοχή των 15 λιρών από το Temu. Το μόνο που λείπει είναι, φυσικά, η ταμπέλα της «πολυτέλειας».

«Είναι ενδιαφέρον, γιατί ένα τέτοιο φούτερ δεν θα μπορούσε να κυκλοφορήσει πριν από δέκα χρόνια. Οι οίκοι μόδας απέρριπταν ρητά τον όρο», λέει η Jana Scholze, αναπληρώτρια καθηγήτρια στο Kingston School of Art του Λονδίνου και συνεπιμελήτρια της έκθεσης του V&A What is Luxury? το 2015.

Η έκθεση επιχείρησε να απαντήσει στο ίδιο το ερώτημά της μέσα από περισσότερα από 100 αντικείμενα, από ένα ρολόι των 100.000 λιρών έως ένα αυτόματο μηχάνημα DNA. Η Scholze σημειώνει πως οι οίκοι που χαρακτηρίζονταν «πολυτελείας» δεν ήθελαν τότε να συνδέσουν τα ρούχα τους ή το brand τους με τον όρο. Κι όμως, σε μια χρονιά που η παγκόσμια αγορά ειδών πολυτελείας ξεπέρασε για πρώτη φορά το 1 τρισεκατομμύριο λίρες και η λέξη «Luxury» εμφανιζόταν παντού, «οι οίκοι ένιωθαν ότι ο όρος είχε χάσει το νόημά του».

Δέκα χρόνια αργότερα, η λέξη είναι πιο παρούσα από ποτέ – και αυτή τη φορά οι luxury μάρκες τη χρησιμοποιούν με περηφάνια. Η Balenciaga το πάει, φυσικά, ένα βήμα παραπέρα. Η Scholze θεωρεί ότι η σειρά απευθύνεται «σε όσους ξέρουν», στη γενιά που μεγάλωσε διαδικτυακά.

«Ακολουθούν συγκεκριμένους influencers και βλέπουν έναν τρόπο ζωής που θα ήθελαν να αποκτήσουν. Στις ημέρες γνωριμίας της σχολής, πολλοί υποψήφιοι με ρωτούν: “Υπάρχει δουλειά σε αυτό;” Θέλουν να βγάλουν πολλά χρήματα γρήγορα. Αυτή είναι η μόνη τους φιλοδοξία. Είναι ωμή αλήθεια – αλλά μπορούμε να τους κατηγορήσουμε;».

Η «πολυτέλεια» υπήρξε ανέκαθεν μια αμφιλεγόμενη έννοια. Ο Dr John Armitage, αναπληρωτής καθηγητής και συγγραφέας του βιβλίου Luxury Philosophy, λέει ότι οι συζητήσεις γύρω από τον όρο ξεκινούν πριν από 2.000 χρόνια, όταν ο Πλάτωνας την εξετάζει στην Πολιτεία.

Τη χαρακτηρίζει «χαμαιλέοντα», εξηγώντας πως δεν υπάρχει σαφής ορισμός. Ο Ζαν-Ζακ Ρουσό τη θεωρούσε «την αποδυνάμωση της αρετής», ενώ ο Καρλ Μαρξ την περιέγραφε ως «το αντίθετο του αναγκαίου».

Ίσως, λοιπόν, ο Demna – που το 2022 συγκαταλέχθηκε στους πιο επιδραστικούς ανθρώπους του Time – να υπαινίσσεται απλώς ότι η εποχή της «ήσυχης πολυτέλειας» τελείωσε. Ο όρος που περιέγραφε διακριτικά αλλά πανάκριβα ρούχα, και έγινε γνωστός μέσω σειρών όπως το Succession, φαίνεται να παραχωρεί τη θέση του στην επιδεικτική κατανάλωση.

Δείτε το προαναφερθέν Birkin, τα Labubus, ή την κιτς, χρυσή διακόσμηση του Οβάλ Γραφείου επί Trump. Λιγότερη «σιωπηλή ευμάρεια» και περισσότερη επίδειξη: η σειρά “Luxury” του Demna περιλαμβάνει επίσης βαμβακερό T-shirt αξίας 640 λιρών και καπέλο baseball των 425 λιρών με επίτηδες φθαρμένες άκρες.

Τον Σεπτέμβριο παρουσίασε την πρώτη του συλλογή για τη Gucci. Το πρώτο look περιελάμβανε έναν τεράστιο κορμό-βαλίτσα με το logo Gucci και πολλές ψεύτικες γούνες. Διακριτικότητα; Καμία.

«Το θέμα με την πολυτέλεια είναι ότι το νόημά της αλλάζει διαρκώς – ιστορικά, γεωγραφικά, οικονομικά, τεχνολογικά», λέει ο Armitage. «Δεν πρόκειται να τη “κατανοούμε” καλύτερα· απλώς τη βλέπουμε διαφορετικά. Συνεπώς, δεν έχει νόημα να λέμε ότι η έννοια της πολυτέλειας “ξεθωριάζει”, γιατί ποτέ δεν είχε έναν πυρήνα σταθερότητας εξ αρχής».

Πηγή: theguardian

• Balenciaga
• Μόδα
• φούτερ