Μπίρα, ούζο ή τσίπουρο; Πόσο αλκοόλ έχει πραγματικά κάθε ποτήρι

Το καλοκαίρι στην Ελλάδα δύσκολα περνά χωρίς μια παγωμένη μπίρα, ένα ούζο δίπλα στους μεζέδες ή ένα τσίπουρο στην παρέα. Τα ποτήρια μπορεί να έχουν διαφορετικό μέγεθος και τα ποτά διαφορετικό αλκοολικό βαθμό, όμως η ποσότητα καθαρού αλκοόλ που καταναλώνουμε δεν είναι πάντα αυτή που φανταζόμαστε.

Η εικόνα αλλάζει σημαντικά ανάλογα με την ποσότητα που σερβίρεται και τον αλκοολικό βαθμό του κάθε ποτού.

Άλλο το μέγεθος του ποτηριού, άλλο το αλκοόλ

Μια μπίρα έχει σαφώς χαμηλότερο αλκοολικό βαθμό από ένα απόσταγμα, καταναλώνεται όμως συνήθως σε πολύ μεγαλύτερη ποσότητα.

Αντίθετα, το ούζο, το τσίπουρο και η τσικουδιά σερβίρονται σε μικρότερα ποτήρια, αλλά περιέχουν πολύ υψηλότερο ποσοστό αλκοόλ.

Ενδεικτικά:

1. Μπίρα: περίπου 3%-8% αλκοόλ κατ’ όγκο
2. Ούζο: περίπου 37,5%-50%
3. Τσίπουρο: συνήθως περίπου 37,5%-45%
4. Τσικουδιά ή ρακή: συνήθως περίπου 37,5%-45%

Έτσι, ένα μικρό ποτήρι μπίρας περίπου 240 ml μπορεί, ανάλογα με τον αλκοολικό βαθμό της, να περιέχει παρόμοια ποσότητα καθαρής αλκοόλης με ένα μικρό σφηνάκι περίπου 25 ml ενός δυνατού αποστάγματος.

Με άλλα λόγια, το μικρό ποτήρι δεν σημαίνει απαραίτητα και λιγότερο αλκοόλ.

Πόσες θερμίδες έχει κάθε ποτό;

Το αλκοόλ δεν είναι «θερμιδικά αθώο» και οι θερμίδες του πρέπει να υπολογίζονται στο συνολικό ημερήσιο ισοζύγιο.

Ενδεικτικά, μια μπίρα περίπου 240 ml μπορεί να αποδίδει γύρω στις 100 θερμίδες, ενώ μια μικρή ποσότητα ούζου, τσίπουρου ή τσικουδιάς, περίπου 25 ml, μπορεί να βρίσκεται περίπου στις 50-60 θερμίδες.

Οι αριθμοί αυτοί μεταβάλλονται ανάλογα με τον αλκοολικό βαθμό, την ποσότητα και το συγκεκριμένο προϊόν.

Στα κοκτέιλ, μάλιστα, η εικόνα μπορεί να αλλάξει σημαντικά, καθώς αναψυκτικά, χυμοί, σιρόπια και ζάχαρη αυξάνουν αρκετά τη συνολική θερμιδική πρόσληψη.

Τι περιέχει η μπίρα, τι το ούζο και τι το τσίπουρο;

Η μπίρα διαφέρει σημαντικά από τα αποστάγματα και ως προς τον τρόπο παραγωγής της.

Παράγεται κυρίως από νερό, βυνοποιημένο κριθάρι, λυκίσκο και μαγιά, μέσω της διαδικασίας της ζύμωσης. Αποτελείται σε μεγάλο ποσοστό από νερό και περιέχει μικρές ποσότητες ορισμένων μετάλλων και βιταμινών του συμπλέγματος Β.

Το ούζο είναι αλκοολούχο απόσταγμα με χαρακτηριστικό άρωμα γλυκάνισου, ενώ στην παραγωγή του μπορούν να χρησιμοποιηθούν και άλλα αρωματικά φυτά και σπόροι.

Το τσίπουρο και η τσικουδιά παράγονται κατά βάση από τα στέμφυλα των σταφυλιών, δηλαδή ό,τι απομένει από το σταφύλι μετά την οινοποίηση. Τα στέμφυλα ζυμώνονται και στη συνέχεια αποστάζονται.

Στα αποστάγματα, οι ποσότητες βιταμινών, πρωτεϊνών και ανόργανων στοιχείων είναι πρακτικά αμελητέες. Το βασικό συστατικό που ενδιαφέρει από διατροφικής και υγειονομικής πλευράς είναι η αιθανόλη.

Τελικά, πόσο αλκοόλ μπορούμε να πίνουμε;

Εδώ χρειάζεται μια σημαντική διευκρίνιση.

Για χρόνια οι διατροφικές οδηγίες χρησιμοποιούσαν συγκεκριμένα ημερήσια όρια για άνδρες και γυναίκες ως μέτρο περιορισμού της κατανάλωσης αλκοόλ.

Τα νεότερα δεδομένα, ωστόσο, είναι πιο ξεκάθαρα: δεν υπάρχει ποσότητα αλκοόλ που να μπορεί να χαρακτηριστεί απολύτως ασφαλής για την υγεία.

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας επισημαίνει ότι ακόμη και χαμηλά επίπεδα κατανάλωσης συνδέονται με κάποιον κίνδυνο και ότι, όσο λιγότερο αλκοόλ καταναλώνουμε, τόσο μικρότερος είναι ο σχετικός κίνδυνος.

Αυτό δεν σημαίνει ότι ένα ποτήρι στην ταβέρνα πρέπει να αντιμετωπίζεται με πανικό. Σημαίνει όμως ότι το «πίνω λίγο, άρα δεν υπάρχει κανένας κίνδυνος» δεν είναι επιστημονικά ακριβές.

Αν προσπαθούμε να χάσουμε βάρος;

Το αλκοόλ περιέχει θερμίδες και αυτές προστίθενται κανονικά στο ημερήσιο ενεργειακό ισοζύγιο.

Επομένως, όποιος βρίσκεται σε πρόγραμμα απώλειας βάρους θα πρέπει να υπολογίζει και τα ποτά στη συνολική πρόσληψη θερμίδων.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζονται τα κοκτέιλ και τα ποτά με ζάχαρη, καθώς μπορούν να αυξήσουν σημαντικά τις θερμίδες ενός βραδιού.

Η πιο πρακτική προσέγγιση είναι η κατανάλωση αλκοόλ να μην γίνεται καθημερινή συνήθεια, να αποφεύγονται οι μεγάλες ποσότητες και ένα ποτό να μη μετατρέπεται εύκολα σε τρία ή τέσσερα.

Το βασικό που πρέπει να θυμόμαστε

Μπίρα, ούζο, τσίπουρο και τσικουδιά είναι διαφορετικά ποτά, με διαφορετική πρώτη ύλη, τρόπο παραγωγής και αλκοολικό βαθμό.

Το μικρότερο ποτήρι, όμως, δεν σημαίνει απαραίτητα και λιγότερο αλκοόλ.

Ειδικά το καλοκαίρι, όταν οι έξοδοι, τα τραπέζια και οι παρέες αυξάνονται, αξίζει να θυμόμαστε ότι στην κατανάλωση αλκοόλ η ποσότητα και η συχνότητα έχουν σημασία.

Και φυσικά, αλκοόλ και οδήγηση δεν συνδυάζονται. Υπάρχουν επίσης περιπτώσεις στις οποίες η αποχή είναι απαραίτητη, όπως κατά την εγκυμοσύνη ή όταν υπάρχουν συγκεκριμένες ιατρικές οδηγίες και φαρμακευτικές αγωγές.

• αλκοόλ
• μπίρα
• ούζο
• τσίπουρο