Ντουφτ και Μπασενάουερ: Οι πρώτοι serial killers στην Ελλάδα – 6 δολοφονίες που πάγωσαν τη χώρα

Η υπόθεση των πρώτων serial killers στην Ελλάδα το 1969 δεν αποτελεί απλώς μια εγκληματική ιστορία, αλλά ένα από τα πιο σοκαριστικά χρονικά βίας στη μεταπολεμική χώρα. Μέσα σε μόλις 40 ημέρες, δύο άνδρες κατάφεραν να διαπράξουν 6 δολοφονίες, να τραυματίσουν σοβαρά έναν άνθρωπο και να ληστέψουν αθώους πολίτες, επιλέγοντας τυχαία τα θύματά τους.

Την άνοιξη του 1969, δύο Δυτικογερμανοί υδραυλικοί έφτασαν στην Ελλάδα παριστάνοντας τους τουρίστες και μέσα σε 40 ημέρες διέπραξαν έξι δολοφονίες, πέντε ληστείες και έναν βαρύ τραυματισμό. Ήταν η πρώτη φορά που στη χώρα δρούσαν «αυθεντικοί» κατά συρροή δολοφόνοι, serial killers με το σύγχρονο νόημα του όρου — άνδρες που επέλεγαν τυχαίους στόχους και σκότωναν επανειλημμένα, χωρίς συναισθηματικό δεσμό με τα θύματα. Η υπόθεση συγκλόνισε την ελληνική κοινωνία, αλλά υπό τη λογοκρισία της χούντας παρέμεινε για εβδομάδες αποκλεισμένη από τα ΜΜΕ.

Η σύνδεση του διδύμου με την Ελλάδα ξεκίνησε από ένα ερωτικό προξενιό: ένας Έλληνας από τον Ορχομενό Βοιωτίας, γνωστός του Μπασενάουερ, του πρότεινε αρραβώνα με Ελληνίδα κοπέλα, τη «Ρένα», αδελφός της οποίας είχε ραφείο στην Πλατεία Συντάγματος. Ο Μπασενάουερ — αν και παντρεμένος — παρουσιάστηκε στη Ρένα ως ευκατάστατος εκπρόσωπος φαρμακευτικής εταιρείας. Η κοπέλα αυτή σκοτώθηκε λίγα χρόνια αργότερα σε τροχαίο ατύχημα

Ποιο ήταν το αιματηρό αποτύπωμα των θυμάτων;

Πίσω από τους αριθμούς, κρύβονται ανθρώπινες ιστορίες που διακόπηκαν βίαια. Άνθρωποι της καθημερινότητας — εργαζόμενοι, οικογενειάρχες, νέοι πατέρες — βρέθηκαν στο λάθος σημείο, τη λάθος στιγμή.

Η νύχτα της 5ης προς 6η Μαρτίου 1969, οι Ντουφτ και Μπασενάουερ έκλεψαν ένα Volvo με ξένες πινακίδες από το αεροδρόμιο Ελληνικού — πιθανότατα αμερικανικού στρατιωτικού — καθώς και στρατιωτικές στολές. Στις 4:30 π.μ. έφτασαν στο πρατήριο καυσίμων του Μιχάλη Γκίκα κοντά στους Αγίους Θεοδώρους Θηβών. Ο Μπασενάουερ ζήτησε από τον υπάλληλο Νίκο Κανάρη (35 ετών, πατέρα δύο παιδιών) να γεμίσει το ρεζερβουάρ. Τυχαία βρισκόταν εκεί κι ο 22χρονος αδειούχος στρατιώτης Κωνσταντίνος Κούλης, που έκανε ωτοστόπ για να επιστρέψει στη μονάδα του — παντρεμένος, με ένα βρέφος 13 μηνών και έγκυο σύζυγο. Ο Ντουφτ σκότωσε και τους δύο με μία σφαίρα έκαστο. Τρίτος υπάλληλος, ο Αναστάσιος Γκιζίνος (34 ετών), αφυπνίστηκε, πυροβολήθηκε πισώπλατα δύο φορές και μαχαιρώθηκε, αλλά επέζησε προσποιούμενος τον νεκρό. Έζησε με σφαίρα στο σώμα μέχρι τις αρχές της δεκαετίας του 1990. Τα χρήματα του ταμείου που άρπαξαν: 12.100 δραχμές.

3ο Θύμα – Βίλα Βούλας (13 Μαρτίου 1969)

Οι δολοφόνοι εντόπισαν τη βίλα του 50χρονου Ελληνοαμερικανού επιχειρηματία-χρηματιστή Παντελή Αθηναίου στην οδό Αλκυονίδων 99 στη Βούλα, προφανώς λόγω της πολυτελούς Buick που είχε. Παραβίασαν παράθυρο, μπήκαν στο σπίτι χωρίς να βρουν χρήματα και περίμεναν επί ώρες: ο Ντουφτ κοιμήθηκε ακόμα. Όταν ο Αθηναίος επέστρεψε στη 1:00 π.μ., ο Μπασενάουερ τον χτύπησε δύο φορές με ξύλο από το τζάκι μέχρι θανάτου. Λάφυρα: 11.000 δραχμές, 3.000 δολάρια, πανάκριβο δαχτυλίδι και τα κλειδιά της Buick. Το δαχτυλίδι αργότερα πουλήθηκε στη Φρανκφούρτη για 300 δολάρια. Ο Αθηναίος ήταν παντρεμένος με δύο παιδιά που έμεναν στην Αμερική.​

Παρενέργεια – Η ψευδής σύλληψη Ολλανδέζου: Δακτυλικά αποτυπώματα ενός άλλου εγκληματία (κλέφτη με το παρατσούκλι «Ολλανδέζος») βρέθηκαν στη βίλα, εφόσον είχε μπει νωρίτερα. Συνελήφθη και — με τις «γνωστές ανακριτικές μεθόδους της εποχής» — ομολόγησε ψευδώς τη δολοφονία. Αφέθηκε ελεύθερος αργότερα.​

Η ενδιάμεση φυγή στη Γερμανία

Στις 22 Μαρτίου 1969, ανησυχώντας για το συναγερμό των αρχών, το δίδυμο εγκατέλειψε την Ελλάδα και επέστρεψε μέσω Ιταλίας στη Δυτική Γερμανία. Ο Ντουφτ πούλησε το δαχτυλίδι. Εννέα μέρες αργότερα επέστρεψαν στην Ελλάδα μέσω Κέρκυρας.​

4ο Θύμα – Ταξιτζής Καβουρίου (7 Απριλίου 1969)

Τη νύχτα της Μεγάλης Δευτέρας, κοντά στο Χίλτον, επιβιβάστηκαν στο ταξί του 34χρονου Στέλιου Φραγκιαδάκη, ζητώντας να πάνε στον «Αστέρα» Βουλιαγμένης. Τον οδήγησαν σε απομονωμένο σημείο στο Καβούρι. Ο Μπασενάουερ αρνήθηκε να πυροβολήσει, ο Ντουφτ τον σκότωσε με χαριστική βολή αφού πρώτα ο Μπασενάουερ τον μαχαίρωσε δύο φορές στην πλάτη. Η αορτή του κόπηκε στα δύο. Λάφυρα: μόλις 250 δραχμές. Ο Φραγκιαδάκης είχε παντρευτεί 15 μήνες νωρίτερα και η σύζυγός του ήταν έγκυος.​

5ο Θύμα – Βενζινάδικο Μαλακάσας (9 Απριλίου 1969)

Τη νύχτα της Μεγάλης Τετάρτης στο 41ο χλμ. της Εθνικής Αθηνών-Λαμίας, στο βενζινάδικο Σπανού στη Μαλακάσα, δολοφόνησαν τον 40χρονο νυχτοφύλακα Γιάννη Τσουτσάνη από τον Βαρνάβα Αττικής. Ο άτυχος πατέρας δύο αγοριών εκλιπαρούσε: «έχω πίκολο, πίκολο» (παιδιά, στα ιταλικά). Τον σκότωσαν με 14 μαχαιριές. Ο ιατροδικαστής Δημήτρης Καψάσκης στη νεκροτομή διαπίστωσε ότι ο δολοφόνος έστριβε το μαχαίρι στο σώμα για να επιφέρει μεγαλύτερο πόνο — «ήταν φοβερό», κατέθεσε. Λάφυρα: 3.850 δραχμές.

6ο Θύμα – Κακιά Σκάλα (11–12 Απριλίου 1969)

Το απόγευμα της Μεγάλης Παρασκευής το δίδυμο κινήθηκε προς Πάτρα με σκοπό να ληστέψουν τουρίστες στην αρχαία Ολυμπία. Κοντά στο Ξυλόκαστρο υπέστησαν ζημιά στο φανάρι της Mercedes. Βλέποντας πολυτελή BMW να τους προσπερνά, σταμάτησαν τον οδηγό — τον 39χρονο Γιώργο Παπαγεωργίου, υφαντουργό που εργαζόταν στη Γερμανία και επισκεπτόταν την Ελλάδα οικογενειακώς για το Πάσχα. Όταν ο Παπαγεωργίου σκύφτηκε να βοηθήσει, ο Μπασενάουερ τον πυροβόλησε δύο φορές στον αυχένα κατ’ εντολή Ντουφτ. Λάφυρα: 600 δραχμές και ένα χαρτονόμισμα 100 μάρκων. Ο Παπαγεωργίου είχε κόρη 20 μηνών, την Αλεξία. Αυτό το έγκλημα δεν ήταν γνωστό στις αρχές πριν τη σύλληψη — το αποκάλυψαν οι ίδιοι στις ανακρίσεις.

Σοβαρά τραυματισμένος αλλά ζωντανός έμεινε ο Αναστάσιος Γκιζίνος (34 ετών), υπάλληλος πρατηρίου στη Θήβα, ο οποίος επέζησε προσποιούμενος τον νεκρό.

Πώς συνελήφθησαν οι δράστες;

Η σύλληψη δεν προήλθε από οργανωμένη επιχείρηση, αλλά από την παρατηρητικότητα μιας πολίτη. Το Μεγάλο Σάββατο, 12 Απριλίου 1969, στο Χαϊδάρι, η Μαρία Ταμπουράκη εντόπισε μια ύποπτη Mercedes με εμφανή ίχνη αίματος.

Η ειδοποίηση στην αστυνομία αποδείχθηκε καθοριστική. Λίγες ώρες αργότερα, στις 16:30, ο Χέρμαν Ντουφτ εμφανίστηκε για να παραλάβει το όχημα και συνελήφθη. Στο αυτοκίνητο βρέθηκαν όπλα και διαρρηκτικά εργαλεία.

Η ταυτοποίηση μέσω του ξενοδοχείου «Άστορ» οδήγησε και στον δεύτερο δράστη. Ο Χανς Μπασενάουερ συνελήφθη το ίδιο βράδυ στο διαμέρισμα της οδού Σκουφά, χωρίς να προβάλει αντίσταση.

Τι αποκαλύφθηκε στη δίκη;

Η δίκη ξεκίνησε στις 21 Ιουλίου 1969 και εξελίχθηκε σε μια από τις πιο σοκαριστικές διαδικασίες της εποχής. Οι κατηγορούμενοι κρίθηκαν ένοχοι για «ιδιαζόντως απεχθείς πράξεις» και καταδικάστηκαν πεντάκις εις θάνατον.

Κατά τη διάρκεια της ακροαματικής διαδικασίας αποκαλύφθηκαν στοιχεία για τη σχέση τους, τη μεθοδικότητα των εγκλημάτων και την πλήρη απουσία μεταμέλειας.

Η κοινωνία παρακολουθούσε συγκλονισμένη, ενώ η απόφαση έγινε δεκτή με έντονες αντιδράσεις και χειροκροτήματα.

Πώς εκτελέστηκαν;

Στις 15 Δεκεμβρίου 1969, οι δύο άνδρες εκτελέστηκαν δια τουφεκισμού.

Ο Ντουφτ στην Κέρκυρα αρνήθηκε να του καλύψουν τα μάτια και αντιμετώπισε το εκτελεστικό απόσπασμα ψύχραιμα. Ο Μπασενάουερ στην Αίγινα ζήτησε κάλυψη και κατέρρευσε πριν την εκτέλεση.

Ήταν από τις τελευταίες εκτελέσεις αλλοδαπών στην Ελλάδα, σε μια εποχή όπου η θανατική ποινή παρέμενε ενεργή.

Γιατί δεν ενημερώθηκε έγκαιρα η κοινωνία;

Το 1969, η Ελλάδα βρισκόταν υπό δικτατορία. Η υπόθεση καλύφθηκε από αυστηρή λογοκρισία, με αποτέλεσμα τα εγκλήματα να μην δημοσιοποιηθούν άμεσα.

Αυτό είχε ως συνέπεια οι πολίτες να μην γνωρίζουν τον κίνδυνο που υπήρχε, ενώ η ενημέρωση ήρθε καθυστερημένα, μετά τη σύλληψη.

Ποιος ήταν ο κοινωνικός αντίκτυπος;

Η υπόθεση άφησε βαθύ αποτύπωμα. Για πρώτη φορά, η ελληνική κοινωνία ήρθε αντιμέτωπη με την έννοια του κατά συρροή δολοφόνου χωρίς προσωπικό κίνητρο.

Οι οικογένειες των θυμάτων βρέθηκαν ξαφνικά χωρίς στήριξη, ενώ το κράτος δεν είχε μηχανισμούς αποζημίωσης ή ψυχολογικής υποστήριξης.

Η ιστορία αυτή δεν είναι απλώς ένα έγκλημα του παρελθόντος. Είναι ένα σημείο καμπής που ανέδειξε τα όρια της ασφάλειας, της ενημέρωσης και της ανθρώπινης φύσης.

• serial killers
• Ντουφτ και Μπασενάουερ