Ο Μητσοτάκης έδειξε κάλπες την άνοιξη, ο Σαμαράς απάντησε με «κόμμα Μητσοτάκη», το ΠΑΣΟΚ είδε… τραγουδάκια και ο Τσίπρας άκουσε ότι το rebranding πήγε τζάμπα

Η συνέντευξη Τύπου στη ΔΕΘ έκλεισε τα σενάρια πρόωρων εκλογών αλλά άνοιξε ταυτόχρονα τρία μεγάλα πολιτικά μέτωπα: με Σαμαρά, ΠΑΣΟΚ και Τσίπρα και πριν πέσει η αυλαία ήρθε και δεύτερος γύρος Μητσοτάκη–Σαμαρά με το 18%.

Ο Μητσοτάκης έγραψε ημερομηνία στην κάλπη

Το πρώτο που έκανε  ο Κυριάκος Μητσοτάκης ήταν να κλείσει όσο μπορεί να κλείσει κάτι στην πολιτική τη συζήτηση περί πρόωρων εκλογών. Οι εκλογές, είπε, θα γίνουν την άνοιξη του 2027 και στόχος παραμένει η αυτοδυναμία. Παράλληλα έστειλε σαφές μήνυμα ότι για τον ίδιο η κυβέρνηση της επόμενης ημέρας πρέπει να σχηματιστεί από το πρώτο κόμμα, με πρωθυπουργό τον αρχηγό του.

Με άλλα λόγια, το Μαξίμου δεν θέλει αυτή τη στιγμή κουβέντα για «μεταβατικούς», «κοινής αποδοχής» ή άλλα δημιουργικά σενάρια. Η γραμμή είναι, πρώτος, αυτοδύναμος και Μητσοτάκης. Σαφέστερα δύσκολα.

«Κυβέρνηση ηττημένων; Καλή τύχη»

Ο πρωθυπουργός πήγε μάλιστα ένα βήμα παραπέρα. Για τα σενάρια κυβερνητικής συνεργασίας κομμάτων της αντιπολίτευσης χωρίς το πρώτο κόμμα, χρησιμοποίησε τη γνωστή φόρμουλα της «κυβέρνησης των ηττημένων» και σχολίασε επί της ουσίας «καλή τύχη» σε όσους το σκέφτονται.

Αυτή είναι ίσως η σημαντικότερη πολιτική γραμμή που χάραξε χθες.

Ο Μητσοτάκης θέλει η επόμενη εκλογική αναμέτρηση να μην κριθεί μόνο στο: «Τι έκανε η ΝΔ;» Αλλά και στο: «Ποιος ακριβώς θα κυβερνήσει αν δεν κυβερνήσει η ΝΔ;» Το δίλημμα της σταθερότητας επέστρεψε επισήμως. Δεν είχε βέβαια πάει και πολύ μακριά.

 Σαμαράς: Από την «τεχνογνωσία» στην υστεροφημία

Εκεί όμως που η συνέντευξη ξέφυγε από την κλασική ΔΕΘ και πέρασε σε κανονική εσωκομματική μονομαχία ήταν στον Αντώνη Σαμαρά.

Ο Μητσοτάκης είπε ότι δεν βλέπει σήμερα κανένα περιθώριο πολιτικής συνεννόησης με τον πρώην πρωθυπουργό, ειδικά λόγω των θέσεών του στην εξωτερική πολιτική, και πέταξε τη βαριά αιχμή ότι ο Σαμαράς διαθέτει «τεχνογνωσία» στο πώς να κάνει κακό στην παράταξη. (ProtoThema)

Ο Σαμαράς δεν άφησε ούτε την μπάλα να σκάσει.

Απάντησε ότι το ποιος βλάπτει τη ΝΔ δεν το αποφασίζει η «οικογένεια Μητσοτάκη», κάλεσε τον πρωθυπουργό να ανησυχεί για τη δική του υστεροφημία και έκλεισε με τη φράση ότι αυτό που υπάρχει σήμερα δεν είναι η παράταξη αλλά «το κόμμα Μητσοτάκη».  Εδώ πλέον δεν υπάρχει παρεξήγηση. Υπάρχει πόλεμος.

 Και μετά ήρθε το… 18%

Το καλύτερο όμως ήρθε μετά τη λήξη της συνέντευξης. Όταν μεταφέρθηκε στον Μητσοτάκη η επίθεση Σαμαρά περί «κόμματος Μητσοτάκη», ο πρωθυπουργός ανταπάντησε θυμίζοντας ότι ο Σαμαράς είχε πάρει 18% στις εκλογές του 2012 και το συνόδευσε με το δηκτικό «ωραία απόδοση».

Δηλαδή μέσα σε λίγες ώρες περάσαμε: από την υστεροφημία, στην οικογένεια, στην παράταξη και τελικά στα εκλογικά ποσοστά. Αυτό δεν είναι πλέον υπόγεια κόντρα. Είναι debate χωρίς moderator. Και αν κάποιος στο Μαξίμου ήθελε να χαμηλώσουν οι τόνοι με τον Σαμαρά, δεν διάλεξε ακριβώς την καλύτερη Κυριακή.

 Το ΠΑΣΟΚ είδε… τραγουδάκια

Ο Μητσοτάκης δεν περιορίστηκε όμως στον Σαμαρά. Έβαλε στο στόχαστρο και το ΠΑΣΟΚ, μιλώντας ακόμη και για έναν «ροζ ΣΥΡΙΖΑ», ενώ σχολίασε σκωπτικά τη νοσταλγία για τα «ωραία χρόνια του ΠΑΣΟΚ».

Η Χαριλάου Τρικούπη απάντησε μετωπικά. Η βασική αιχμή ήταν ότι ο πρωθυπουργός θεωρεί πως μπορεί «με τραγουδάκια να επιλέξει αντίπαλο», ενώ ο Κώστας Τσουκαλάς συμπύκνωσε τη σημερινή παρουσία Μητσοτάκη σε τρεις λέξεις: «αναξιοπιστία, αλαζονεία και εξαπάτηση».

Το ενδιαφέρον είναι στρατηγικό. Το ΠΑΣΟΚ δεν θέλει να επιτρέψει στον Μητσοτάκη να το σπρώξει ούτε προς τον ΣΥΡΙΖΑ ούτε προς τον Τσίπρα.

Θέλει να επιμένει: «Εμείς είμαστε ο αντίπαλος». Το πρόβλημα είναι ότι αυτό δεν αποφασίζεται με ανακοίνωση Τύπου. Αποφασίζεται στη δημοσκόπηση.

 Το rebranding που ο Μητσοτάκης δεν αγόρασε

Και μετά ήρθε ο Τσίπρας. Ο πρωθυπουργός χρησιμοποίησε μία από τις πιο επιθετικές φράσεις της ημέρας για τον πρώην πρωθυπουργό, λέγοντας ουσιαστικά ότι το rebranding του είναι τζάμπα, ενώ χαρακτήρισε «απάτη» το οικονομικό του πρόγραμμα. Η ΕΛ.Α.Σ. απάντησε ότι πίσω από τις αιχμές Μητσοτάκη είδε «αλαζονεία και εκνευρισμό» και υποστήριξε ότι ο πρωθυπουργός πλέον γνωρίζει πως έχει απέναντί του πραγματικό αντίπαλο.

Και εδώ υπάρχει ένα μικρό πολιτικό παράδοξο. Ο Μητσοτάκης λέει ότι το rebranding Τσίπρα απέτυχε. Η ΕΛ.Α.Σ. απαντά ότι ακριβώς επειδή πέτυχε, ο Μητσοτάκης ασχολείται μαζί του.

Άρα έχουμε την πρώτη πολιτική μάχη στην οποία και οι δύο πλευρές χρησιμοποιούν ως απόδειξη την ίδια επίθεση.

 Ο Μητσοτάκης παραδέχθηκε τρία λάθη — αλλά όχι αυτομαστίγωμα

Υπήρξε όμως και μια διαφορετική στιγμή στη συνέντευξη. Ο πρωθυπουργός αναγνώρισε αστοχίες στην υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ, στην πανεπιστημιακή αστυνομία και στη γραφειοκρατία/ταχύτητα εφαρμογής μεταρρυθμίσεων, βάζοντας πάντως σαφή διαχωριστική γραμμή ανάμεσα στην αυτοκριτική και στο «αυτομαστίγωμα».

Πολιτικά, αυτό δεν είναι τυχαίο. Η κυβέρνηση χρειάζεται μέχρι τις κάλπες δύο πράγματα που συνήθως δύσκολα συνυπάρχουν:να πει «κάναμε λάθη» χωρίς να αφήσει τον ψηφοφόρο να σκεφτεί «άρα πρέπει να φύγετε». Λεπτή δουλειά.Κάτι μεταξύ mea culpa και «πάμε παρακάτω».

 Η αυτοδυναμία είναι στόχος αλλά οι αριθμοί επιμένουν

Η σημερινή επιμονή Μητσοτάκη στην αυτοδυναμία αποκτά πρόσθετο ενδιαφέρον επειδή γίνεται σε ένα περιβάλλον όπου η ΝΔ εμφανίζεται στις πρόσφατες δημοσκοπήσεις κάτω από το 30%, αρκετά χαμηλότερα από το 40,5% του 2023. Το Reuters επισημαίνει ακριβώς αυτή την απόσταση ανάμεσα στον εκλογικό στόχο του πρωθυπουργού και στη σημερινή δημοσκοπική εικόνα.

Άρα όταν ο Μητσοτάκης λέει «η αυτοδυναμία είναι εφικτή», δεν περιγράφει την τωρινή φωτογραφία. Περιγράφει τον στόχο των επόμενων μηνών. Και αυτό σημαίνει ότι από εδώ μέχρι την άνοιξη κάθε κυβερνητική απόφαση θα περνά και από ένα δεύτερο φίλτρο:«Μας φέρνει πιο κοντά στο νούμερο;»

Το πακέτο έχει και δεύτερη δουλειά

Το οικονομικό πακέτο που παρουσιάστηκε στη ΔΕΘ φτάνει, σύμφωνα με το Reuters, περίπου τα 3,5 δισ. ευρώ, με φοροελαφρύνσεις, αυξήσεις και παρεμβάσεις για οικογένειες, συνταξιούχους, δημοσίους υπαλλήλους, επαγγελματίες και αγρότες.  Δημοσιονομικά είναι ένα πακέτο. Πολιτικά όμως είναι και κάτι άλλο: επιχείρηση επανασύνδεσης.

Με τη μεσαία τάξη.

Με τους επαγγελματίες.

Με τους αγρότες.

Με κομμάτια της περιφέρειας.

Και με ψηφοφόρους που σήμερα δηλώνουν «δεν ξέρω» ή «κανένας».

Οι εξαγγελίες έγιναν. Η πολιτική απόδοση των μέτρων μόλις άρχισε να μετριέται.

Και τώρα αρχίζει η μάχη για το ποιος είναι ο πραγματικός αντίπαλος Αν κρατήσει κανείς μόνο ένα πολιτικό συμπέρασμα από τη σημερινή ημέρα, είναι αυτό:ο Μητσοτάκης δεν αντιμετωπίζει έναν αντίπαλο. Αντιμετωπίζει τρεις διαφορετικές απειλές. Τον Σαμαρά στα δεξιά και μέσα στην ίδια την ιστορία της ΝΔ. Τον Ανδρουλάκη στο θεσμικό κέντρο. Τον Τσίπρα στη μάχη για τον βασικό αντιπολιτευτικό πόλο. Και όλοι τους προσπαθούν να αποδείξουν κάτι διαφορετικό. Ο Σαμαράς ότι η ΝΔ έφυγε από τη ΝΔ. Ο Ανδρουλάκης ότι το ΠΑΣΟΚ είναι η μόνη αξιόπιστη εναλλακτική. Ο Τσίπρας ότι επέστρεψε διαφορετικός. Ο Μητσοτάκης ότι παρά όλους αυτούς, κυβέρνηση εξακολουθεί να κάνει μόνο ο πρώτος. Με δυο λόγια, η συνέντευξη Τύπου της ΔΕΘ τελείωσε. Η προεκλογική περίοδος απλώς απέκτησε επίσημο λεξιλόγιο.

• Αλέξης Τσίπρας
• Αντώνης Σαμαράς
• ΔΕΘ
• Διεθνής Έκθεση Θεσσαλονίκης
• Κυριάκος Μητσοτάκης