Ο Τσέχος Δον Κιχώτης που τα έβαλε με τους Γερμανούς

Ένα φθινοπωρινό πρωινό, ο κύρης του κάστρου του Ντόμπρις της Βοημίας, φόρεσε την πανοπλία του, καβάλησε το πιστό του άτι και κάλπασε για να συναντήσει τον εχθρό, και μαζί τη μοίρα του. Είναι μια σκηνή που είχε παιχτεί πολλές φορές στο παρελθόν. Αυτή όμως ήταν η πρώτη που ο εισβολέας ήταν μηχανοκίνητος.

Ο Γιόζεφ Μέντσικ (αυτό ήταν το όνομα του ιππότη) δεν έζησε τον Μεσαίωνα. Γεννήθηκε τον Μάρτη του 1870, και παρά τους μύθους που φτιάχτηκαν γύρω από τη δονκιχωτική (κυριολεκτικά!) φιγούρα του, δεν είχε ευγενική καταγωγή. Ήταν ο γιος ενός ταπεινού αγρότη, όπως και οι περισσότεροι κάτοικοι της γραφικής τσέχικης κωμόπολης.

Ο μύθος λέει ότι κάποια στιγμή αγόρασε το κάστρο που είχε ρημάξει και το έσωσε. Η πραγματικότητα δεν είναι τόσο ρομαντική. Το δημοσιογραφικό ρεπορτάζ αποκαλύπτει ότι το μεσαιωνικό οχυρό ήταν σε ερειπωμένη κατάσταση και μετά το 1800 διάφοροι κάτοικοι της περιοχής έκαναν τα σπίτια τους στα πιο καλοδιατηρημένα μέρη, και μάλιστα ίδρυσαν και σχολείο. Ο Μέντσικ αγόρασε το οίκημα με αριθμό 42 και έμεινε εκεί με την οικογένειά του.

Εκείνο που είναι αλήθεια είναι ότι πολλές φορές φορούσε μια πανοπλία που είχε φέρει από τη Γερμανία, επισκεπτόταν τα τοπικά προσκυνήματα έφιππος και του άρεσε να μαζεύει τα παιδιά του χωριού και να τους μιλάει για την ιστορία της Τσεχίας και για τις αξίες της ιπποσύνης. Φώτιζε το σπίτι του με πυρσούς και κεριά, αλλά πιθανότατα δεν το έκανε επειδή είχε απορρίψει τον σύγχρονο τρόπο ζωής, αλλά επειδή ζούσε στην ανέχεια.

Εκείνο το πρωινό του 1938, οι Γερμανοί που προέλαυναν, παίρνοντας μέρος στην επιχείρηση προσάρτησης της Σουδητίας στο ναζιστικό κράτος, έμειναν αποσβολωμένοι όταν μπροστά τους εμφανίστηκε ένας ιππότης. Δεν τον πυροβόλησαν. Σταμάτησαν μόνο για λίγο και οδήγησαν τα πάντσερ γύρω του. 

Ο Μέντσικ πρόλαβε το τέλος του πολέμου. Πέθανε το 1945, όχι στο κάστρο, αφού είχε στο μεταξύ εθνικοποιηθεί και οι ένοικοι είχαν απομακρυνθεί, αλλά στο σπίτι του γιου του.

Ο «τελευταίος ιππότης» της Βοημίας έγινε θρύλος. Αν ρωτήσεις θα σου πουν πως ήταν ο τελευταίος μιας αρχοντικής γενιάς, και όπως ο Δον Κιχώτης είχε ορμήξει ενάντια σε ανεμόμυλους, έτσι κι εκείνος όρμηξε ενάντια στα γερμανικά τανκς. Ακόμη και σήμερα, αν τον αναζητήσεις στο YouTube, θα βρεις παραλλαγές αυτών των μύθων. Μια υστεροφημία αντάξια του ρομαντισμού με τον οποίο προσπάθησε να ζήσει τη ζωή του.

• Β' Παγκόσμιος Πόλεμος
• ιππότης
• Τσεχια