Οι δημοσκοπήσεις «καίνε» και «τσουρουφλίζουν»

Έγραφα στις 17 Αυγούστου ότι, «Είναι ξεκάθαρο ότι οι πυρκαγιές έπληξαν βαρύτατα την εικόνα της κυβέρνησης και το κεντρικό αφήγημα της περί «επιτελικού κράτους». Το μεγαλύτερο πρόβλημα, όμως, ήταν ότι για πρώτη φόρα μια κρίση προκάλεσε φθορά στο πρωθυπουργικό προφίλ».

Τα μαντάτα από την πρώτη δημοσκόπηση έφτασαν και επιβεβαίωσαν την τότε εκτίμησή μου, οι καταστροφικές πυρκαγιές και η διαχείριση τους έπληξαν την κυβέρνηση αλλά και το προφίλ του Πρωθυπουργού.

Η νέα δημοσκόπηση της GPO που δημοσιεύεται στα «ΝΕΑ Σαββατοκύριακο»  αποτυπώνει τα πολιτικά «εγκαύματα» που έχει προκαλέσει η κρίση των πυρκαγιών στην κυβέρνηση, αφού το 76,5% των συμμετεχόντων στην έρευνα θεωρεί ότι ο κρατικός μηχανισμός θα μπορούσε να έχει ελέγξει πιο αποτελεσματικά την εξάπλωση των πυρκαγιών. Ευθύνες στους κακούς κυβερνητικούς χειρισμούς παρά την επικοινωνιακή προσπάθεια καταλογίζουν το 31,1%, στους εμπρησμούς το 30,2% και στις διαχρονικές ελλείψεις του κρατικού μηχανισμού το 27,8%. Μια πρώτη επιδερμική εκτίμηση ότι το 31,1% είναι μικρό αρνητικό ποσοστό μπροστά στη τεράστια καταστροφή. Αν, όμως, το αθροίσεις με το 27,8% των διαχρονικών ελλείψεων του κρατικού μηχανισμού τότε αγγίζει το 60%! Μα αθροίζονται αυτά τα ποσοστά; Η απάντηση είναι, ναι! Γιατί υπάρχει το αφήγημα του «Επιτελικού» κράτους και φυσικά αυτό που παραδέχθηκε ο Πρωθυπουργός, «Έβαλα τον πήχη ψηλά και με ειλικρίνεια λέω ότι περάσαμε κάτω από τον πήχη στις φωτιές και στην αντιμετώπιση τους». Και αυτό έχει πολιτικό κόστος αφού το 57,3% του συνόλου και το 25,8% των ψηφοφόρων της ΝΔ κρίνουν αρνητικά τη συνολική διαχείριση των πυρκαγιών, ενώ στο κάδρο των ευθυνών μπαίνει και ο Πρωθυπουργός, στον οποίο καταλογίζονται ευθύνες από το 58,2% για αστοχίες στο συντονιστικό έργο.

Το πλήγμα που δέχεται η κυβέρνηση έρχεται σε μια κρίσιμη φάση διαχείρισης πολλαπλών μετώπων όπως η ροή των εμβολιασμών αλλά και η ανησυχία για ένα νέο προσφυγικό κύμα από το Αφγανιστάν.

Η καινούρια πολιτική χρονιά δεν ξεκινά με την απόλυτη πολιτική υπεροχή της κυβέρνησης αλλά καταγράφεται συνεχόμενη μείωση της ικανοποίησης και μάλιστα πλέον σε όλους σχεδόν τους τομείς κυβερνητικής πολιτικής.

Πλέον, η δυσαρέσκεια των πολιτών επεκτείνεται και στη διαχείριση της πανδημίας, καθώς για πρώτη φορά οι αρνητικές κρίσεις υπερβαίνουν τις θετικές. Αυτό οφείλεται εν μέρει και στις εκτιμήσεις για ένα νέο κύμα της πανδημίας αλλά και στην αύξηση των κρουσμάτων.

Και αν οι δημοσκοπήσεις «καίνε» και προκαλούν πολιτικά «εγκαύματα» στην κυβέρνηση, από την άλλη «τσουρουφλίζουν» την αξιωματική αντιπολίτευση  που κερδίζει πολύ λίγα από την τεράστια καταστροφή και το διαχειριστικό χάος.

Το ποσοστό του ΣΥΡΙΖΑ δεν ανεβαίνει ούτε μια μονάδα σε σχέση με τον περασμένο Ιούνιο, με αποτέλεσμα η διαφορά ανάμεσα στα δύο κόμματα να παραμένει διψήφια.

Επίσης στο τελευταίο μου άρθρο έγραφα, «Είναι ξεκάθαρο ότι από τις πυρκαγιές η κυβέρνηση βγαίνει πολιτικά τσαλακωμένη, ωστόσο ο πολιτικός χρόνος είναι πάντοτε πυκνός. Ποτέ δεν ξέρεις τι σου ξημερώνει. Ειδικά στην εποχή μας που οι εξελίξεις είναι συνεχείς και με πολλά απρόοπτα. Σίγουρα οι μετρήσεις που θα αρχίσουν να βλέπουν το φως της δημοσιότητας ή οι μυστικές θα καταγράψουν τη δυσαρέσκεια της κοινής γνώμης για τη διαχείριση των πολλαπλών κρίσεων με τις πυρκαγιές».

Και συμπλήρωνα, «Είναι πασίδηλο ότι ο Αλέξης Τσίπρας κέρδισε τις εντυπώσεις από τον τρόπο που διαχειρίστηκε την κρίση και κατάφερε να τον ακούσουν οι μετριοπαθείς και κεντρώοι ψηφοφόροι διαχωρίζοντας τη θέση του από τις ακρότητες των σόσιαλ και των κομματικών του τρολ. Θέλει, όμως, επίπονη και αρκετή δουλειά για να προσεγγίσει και πείσει τους πολίτες της κοινής λογικής και του μεσαίου χώρου αλλά και σκληρές αποφάσεις για όσους δεν αντιλαμβάνονται τη δική του πολιτική γραμμή ή δεν μπορούν να την εκφράσουν. Και μάλιστα όχι από περιθωριακά στελέχη αλλά από θεσμικούς εκπροσώπους του κόμματος του».

Ακούγεται και γράφεται πολλές φορές ότι παρά τη φθορά της κυβέρνησης ο ΣΥΡΙΖΑ δεν μπορεί να την καρπωθεί. Ναι σωστό είναι αυτό και υπάρχει μια απλή εξήγηση, ότι οι πολίτες όταν δεν μπαίνουν τα σκληρά διλήμματα της προεκλογικής περιόδου προτιμούν το δεν ξέρω, δεν απαντώ, δηλαδή τη γκρίζα ζώνη.

Αλλά είναι αλήθεια, επίσης, ότι η Κουμουνδούρου δείχνει «τσακωμένη» με το κυβερνητικό της παρελθόν, ενώ δεν κατάφερε να «ανοίξει» το κόμμα στην κοινωνία.

Επίσης ο Αλέξης Τσίπρας συνεχίζει να κουβαλά τις παραφωνίες και τις ακρότητες των στελεχών του, και αυτό βλάπτει την εικόνα του και την επιρροή του.

Θα πρέπει στην Κουμουνδούρου να δώσουν μια πειστική απάντηση και όχι συνωμοσιολογική γιατί η συνεχόμενη μείωση της ικανοποίησης από την κυβέρνηση, και μάλιστα πλέον σε όλους σχεδόν τους τομείς κυβερνητικής πολιτικής, πλην ελαχίστων εξαιρέσεων δεν μεταφράζεται στον ίδιο βαθμό στην πρόθεση ψήφου.  

Η κοινωνία θα μπει στο χειμώνα κουρασμένη και με λίγες αντοχές. Η αρχική συσπείρωση που προκάλεσε η κρίση της πανδημίας έχει εξανεμιστεί που σε συνδυασμό με τις κυβερνητικές επιλογές στη διαχείριση της κατάστασης, μπορεί να αλλάξει άρδην το κλίμα. Ταυτόχρονα, οι επιπτώσεις της πανδημίας στην οικονομία, ο διχασμός για την υποχρεωτικότητα των εμβολιασμών, οι επιφυλάξεις της κοινωνίας ως προς τα μέτρα στήριξης, σύντομα θα παίξουν σημαντικό ρόλο στη διαμόρφωση και του κοινωνικού και πολιτικού κλίματος. Πολύ δε περισσότερο που το διαφαινόμενο 4ο κύμα της πανδημίας, εξαιτίας της μετάλλαξης «Δέλτα», απειλεί τους σχεδιασμούς της κυβέρνησης.

Οι πολιτικές απαντήσεις που θα δοθούν θα είναι κομβικές με τον μισό πληθυσμό εμβολιασμένο και τον άλλο μισό ανεμβολίαστο την ώρα που οι πυρκαγιές τσαλάκωσαν την εικόνα της διαχειριστικής αποτελεσματικότητας της κυβέρνησης.  

Ένα «καυτό Φθινόπωρο» είναι προ των πυλών μαζί με την εκτίμηση για μια σκληρή πολιτική σύγκρουση χωρίς τις δυναμικές που είχε η κυβέρνηση στο παρελθόν αλλά και με τον Τσίπρα να πατάει σε πολλές εσωκομματικές… βάρκες.

Από την άλλη για τον Κυριάκο Μητσοτάκη ο ανασχηματισμός είναι επιτακτική πολιτική ανάγκη αλλά αν περιοριστεί σε ασκήσεις ισορροπίας και διορθωτικές κινήσεις τότε το άλμα δεν θα είναι πιο γρήγορο από τη φθορά.

• Αλέξης Τσίπρας
• κυβέρνηση
• Κυριάκος Μητσοτάκης
• πυρκαγιά