ΗΠΑ: Πέρασε από το Κογκρέσο η πώληση κινητήρων F110 στην Άγκυρα για το τουρκικό μαχητικό KAAN

Ενα κρίσιμο εμπόδιο για την εξέλιξη του τουρκικού μαχητικού KAAN φαίνεται να παραμερίζεται στην Ουάσιγκτον, καθώς η προσπάθεια Δημοκρατικών βουλευτών να σταματήσουν την πώληση αμερικανικών κινητήρων F110 στην Αγκυρα δεν προχώρησε εγκαίρως στη νομοθετική διαδικασία.

Σύμφωνα με όσα μεταδίδουν οι φιλοκυβερνητικές τουρκικές εφημερίδες Hürriyet και Yeni Şafak, η παρέλευση της προβλεπόμενης προθεσμίας χωρίς την έγκριση ψηφίσματος απόρριψης επιτρέπει στη διαδικασία της πώλησης να συνεχιστεί. Πρόκειται, ωστόσο, για άρση του κοινοβουλευτικού εμποδίου και όχι ακόμη για την ολοκλήρωση της τελικής συμφωνίας.

Το προτεινόμενο πακέτο, αξίας άνω των 700 εκατ. δολαρίων, αφορά κινητήρες της General Electric, καθώς και υπηρεσίες, τεχνικά δεδομένα και υποστήριξη για την εγκατάσταση, την πιστοποίηση, τις δοκιμές και την ενσωμάτωσή τους στο τουρκικό μαχητικό.

Η αντίστροφη μέτρηση των 15 ημερών

Το αμερικανικό Στέιτ Ντιπάρτμεντ ενημέρωσε επίσημα το Κογκρέσο στις 24 Ιουνίου για την προτεινόμενη πώληση, ενεργοποιώντας τη 15ήμερη περίοδο κοινοβουλευτικού ελέγχου που προβλέπεται για μεταβιβάσεις αμυντικού υλικού σε συμμάχους των ΗΠΑ.

Στο διάστημα αυτό, τα μέλη του Κογκρέσου είχαν τη δυνατότητα να κινηθούν για την ανατροπή της συναλλαγής μέσω κοινού ψηφίσματος απόρριψης. Για να σταματήσει, όμως, οριστικά η πώληση, το ψήφισμα θα έπρεπε να εγκριθεί τόσο από τη Βουλή των Αντιπροσώπων όσο και από τη Γερουσία και στη συνέχεια να γίνει νόμος.

Η προθεσμία ολοκληρώθηκε στις 9 Ιουλίου, χωρίς να έχει προηγηθεί η απαιτούμενη κοινοβουλευτική διαδικασία για το μπλοκάρισμα της συναλλαγής. Ετσι, σύμφωνα με τον τουρκικό Τύπο, η αμερικανική κυβέρνηση μπορεί πλέον να προχωρήσει στα επόμενα στάδια της πώλησης.

Η κίνηση της Ντίνα Τάιτους

Την πρωτοβουλία κατά της πώλησης είχε αναλάβει η Δημοκρατική βουλευτής Ντίνα Τάιτους από τη Νεβάδα, η οποία κατέθεσε κοινό ψήφισμα απόρριψης, χαρακτηρίζοντας τη συμφωνία επικίνδυνη για τη σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο και για συμμάχους των Ηνωμένων Πολιτειών.

Στην προσπάθεια συμμετείχαν βουλευτές οι οποίοι έχουν εκφράσει επανειλημμένα επιφυλάξεις για την αμερικανοτουρκική αμυντική συνεργασία, όπως ο Μπραντ Σέρμαν και ο Κρις Πάππας. Βασικό σημείο της κριτικής τους αποτελεί η διατήρηση από την Τουρκία του ρωσικού αντιαεροπορικού συστήματος S-400, αλλά και η πολιτική της Αγκυρας στην Κύπρο, στην Ελλάδα και στην ευρύτερη περιοχή.

Το ψήφισμα, ωστόσο, δεν εξασφάλισε την πολιτική δυναμική που απαιτούνταν για να εγκριθεί από τα δύο σώματα του Κογκρέσου. Ακόμη και σε περίπτωση έγκρισής του, θεωρούνταν εξαιρετικά δύσκολο να γίνει αποδεκτό από τον Ντόναλντ Τραμπ, ενώ δεν διαφαινόταν πλειοψηφία δύο τρίτων για την ανατροπή ενός πιθανού προεδρικού βέτο.

Τι περιλαμβάνει η συμφωνία

Η συναλλαγή δεν αφορά μόνο την παράδοση κινητήρων. Περιλαμβάνει την τεχνική υποστήριξη και την τεχνογνωσία που απαιτούνται για την προσαρμογή των F110-GE-129E/F στο αεροσκάφος, τις εξωτερικές τροποποιήσεις, την πιστοποίηση και τις δοκιμές τους.

Οι κινητήρες F110 θεωρούνται απαραίτητοι για τη συνέχιση των δοκιμαστικών πτήσεων και για τις πρώτες παρτίδες παραγωγής του KAAN. Η Τουρκία χρειάζεται δεκάδες κινητήρες, μέχρι να καταφέρει να ολοκληρώσει και να καταστήσει επιχειρησιακό έναν εγχώρια αναπτυγμένο κινητήρα για τις επόμενες εκδόσεις του αεροσκάφους.

Οι επόμενες κινήσεις της Αγκυρας

Μετά την ολοκλήρωση του κοινοβουλευτικού ελέγχου, η Αγκυρα αναμένεται να περάσει σε λεπτομερείς διαπραγματεύσεις με την αμερικανική κυβέρνηση, τις αρμόδιες υπηρεσίες και τη General Electric.

Στο τραπέζι θα βρεθούν ο ακριβής αριθμός των κινητήρων, τα χρονοδιαγράμματα παράδοσης, το τελικό κόστος, οι διαδικασίες πιστοποίησης και οι όροι τεχνικής υποστήριξης.

Για την Τουρκία, η εξέλιξη θεωρείται καθοριστική, καθώς το KAAN αποτελεί το πιο φιλόδοξο πρόγραμμα της αμυντικής της βιομηχανίας. Παρότι παρουσιάζεται ως εγχώρια αναπτυγμένο μαχητικό πέμπτης γενιάς, η πρώτη φάση του προγράμματος εξακολουθεί να εξαρτάται από αμερικανικούς κινητήρες και από την αντίστοιχη άδεια εξαγωγής της Ουάσιγκτον.

• Αμερικανικό Κογκρέσο
• μαχητικό KAAN
• Του​ρκία