Το σχέδιο Τραμπ για τη Γροιλανδία: Βάσεις, σπάνιες γαίες και αντιπυραυλική άμυνα

Ένα νέο γεωπολιτικό παζλ φαίνεται να στήνεται στον Άνω Βορρά με πρωταγωνιστή τον Ντόναλντ Τραμπ. Σύμφωνα με πληροφορίες που είδαν το φως της δημοσιότητας, η Ουάσινγκτον προωθεί ένα πλαίσιο συμφωνίας που θα της επιτρέψει να αποκτήσει ουσιαστικό έλεγχο σε επιλεγμένες ζώνες της Γροιλανδία —χωρίς τυπική προσάρτηση, αλλά με πλήρη στρατιωτική και επιχειρησιακή ελευθερία.

Ένα μοντέλο «κυρίαρχων βάσεων»

Το σχέδιο παραπέμπει στη συμφωνία Βρετανίας–Κύπρου: μικρές περιοχές θεωρούνται de facto αμερικανικό έδαφος, παρότι η Γροιλανδία παραμένει ημιαυτόνομη περιοχή του Βασιλείου της Δανία. Στις ζώνες αυτές, οι ΗΠΑ θα μπορούν να αναπτύσσουν υποδομές, να διεξάγουν επιχειρήσεις και να μετακινούν δυνάμεις σε αέρα, ξηρά και θάλασσα χωρίς προηγούμενη έγκριση της Κοπεγχάγης.

Το πολιτικό «μαξιλάρι» της Κοπεγχάγης

Το πλαίσιο φέρεται να συζητήθηκε στο περιθώριο του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ στο Νταβός, με τη συμμετοχή του Ντόναλντ Τραμπ και του Μαρκ Ρούτε. Στόχος: να κατευναστούν οι φόβοι περί αμερικανικής προσάρτησης, προσφέροντας μια «συμφωνία» που διασφαλίζει την τυπική κυριαρχία της Δανίας, αλλά παραχωρεί ουσία στην Ουάσινγκτον.

Πέρα από τα όπλα: ορυκτά και επενδύσεις

Η στρατιωτική παρουσία είναι μόνο η μία πλευρά. Το σχέδιο διευκολύνει την αμερικανική πρόσβαση σε σπάνιες γαίες και κρίσιμα ορυκτά — πρώτες ύλες-κλειδιά για την πράσινη μετάβαση και την αμυντική βιομηχανία. Παράλληλα, ανοίγει τον δρόμο για μεγάλες επενδύσεις σε υποδομές, εδραιώνοντας μια μακροχρόνια αμερικανική παρουσία στο νησί.

Η αντιπυραυλική «ομπρέλα» του Βορρά

Κομβικό στοιχείο αποτελεί η εγκατάσταση τμημάτων της μελλοντικής αντιπυραυλικής αρχιτεκτονικής των ΗΠΑ στην Αρκτική. Η Γροιλανδία καλύπτει κρίσιμα «τυφλά σημεία» έγκαιρης προειδοποίησης, γεγονός που την καθιστά ιδανικό κόμβο για την επιτήρηση βαλλιστικών απειλών.

Ενδοσυμμαχικές τριβές

Στο παρασκήνιο, δεν έλειψαν οι εντάσεις. Κατά τις ίδιες επαφές, ακούστηκαν αιχμές προς τον Εμανουέλ Μακρόν για την επιθετική ρητορική του έναντι των ΗΠΑ, την ώρα που το ΝΑΤΟ επιχειρεί να διατηρήσει ενιαίο μέτωπο στην Αρκτική. Ο ανώτατος στρατιωτικός διοικητής της Συμμαχίας στην Ευρώπη, Άλεξους Γκρίνκεβιτς, φέρεται να τόνισε ότι, παρά την απουσία άμεσης κλιμάκωσης από Ρωσία και Κίνα, τα κενά επιτήρησης παραμένουν σοβαρά.

Το «πακέτο» της Ουάσινγκτον με μια ματιά

-Ζώνες υπό πλήρη αμερικανικό έλεγχο

-Πρόσβαση σε ορυκτό πλούτο και σπάνιες γαίες

-Αόριστη ή επ’ αόριστον διάρκεια συμφωνίας

-Ενίσχυση της αντιπυραυλικής άμυνας στον Άνω Βορρά

-Ανάσχεση ρωσικής και κινεζικής επιρροής

-Μακροπρόθεσμες επενδύσεις και υποδομές

Η αμερικανική στρατηγική επιχειρεί να «δέσει» γη, ορυκτά και άμυνα σε ένα ενιαίο πακέτο, μετατρέποντας τη Γροιλανδία σε πυλώνα της παρουσίας των ΗΠΑ στην Αρκτική. Με προσεκτικές κινήσεις και τη σφραγίδα της Συμμαχίας, η Ουάσινγκτον επιδιώκει να ενισχύσει τον έλεγχό της χωρίς να προκαλέσει ανοιχτή ρήξη με την Ευρώπη.

• Γροιλανδία
• Ντόναλντ Τραμπ