Τριάντα χρόνια από την ημέρα που ο Μποσμάν άλλαξε για πάντα το ποδόσφαιρο

Τριάντα χρόνια συμπληρώνονται σήμερα (15/12) από τη μεγαλύτερη επανάσταση που γνώρισε ποτέ στους κανόνες του το ποδόσφαιρο.

Μία ημέρα σαν σήμερα, στις 15 Δεκεμβρίου 1995, έπειτα από πέντε χρόνια δικαστικών αγώνων, ο -61χρονος πλέον- Βέλγος Ζαν Μαρκ Μποσμάν, με τους δύο νεαρούς δικηγόρους του, κέρδισαν μια δίκη στο ευρωπαϊκό δικαστήριο του Λουξεμβούργου, αλλάζοντας για πάντα το ποδόσφαιρο. Aναλυμένη σε 350 παραγράφους και άρθρα, είναι μία από τις πληρέστερες και πλέον τεκμηριωμένες δικονομικά υποθέσεις.

«Οι δικηγόροι μου ήταν δύσπιστοι και είπαν ότι ήταν ουτοπικό να σκεφτόμαστε να μπλοκάρουμε το σύστημα στα χέρια ιδρυμάτων και συλλόγων. Ωστόσο, δεν κατάλαβα γιατί στην Ευρώπη η ελεύθερη κυκλοφορία ήταν εγγυημένη με νόμο σε όλους τους εργαζόμενους, αλλά όχι στους ποδοσφαιριστές. Ήμουν οραματιστής», είπε ο Μποσμάν σε συνέντευξή του στην ιταλική εφημερίδα «Gazzetta dello Sport».

Ο Μποσμάν έπαιζε το 1990 με την Λιέγη, στην Β΄ κατηγορία του Βελγίου. Το συμβόλαιό του επρόκειτο να λήξει, αλλά σύμφωνα με τους νόμους που ίσχυαν τότε, δεν είχε δικαίωμα να μετεγγραφεί σε άλλη ομάδα, αν πριν δεν αποζημιωνόταν η ομάδα του. Η Λιέγη του πρόσφερε νέο συμβόλαιο, μειώνοντας κατά 2/3 τις αποδοχές του, κάτι που εκείνος αρνήθηκε. Ήθελε να πάει να παίξει στη Δουνκέρκη, στη Γαλλία, αλλά η Λιέγη ζήτησε 600.000 ευρώ και η μετεγγραφή ματαιώθηκε.

Τότε ο Μποσμάν ξεκίνησε ένα δικαστικό αγώνα. Ήταν η πρώτη φορά στην ιστορία που ένας ποδοσφαιριστής προσέφυγε στα πολιτικά δικαστήρια, διεκδικώντας την «ελευθερία του».

Ήταν η πρώτη φορά που εφαρμόστηκε στο ποδόσφαιρο, το άρθρο 48 της Συνθήκης της Ρώμης του 1957 και καθορίστηκε ότι, ένας παίκτης μπορεί να συγκριθεί με οποιονδήποτε άλλο εργαζόμενο, απολαμβάνοντας το δικαίωμα της ελεύθερης κυκλοφορίας στις ευρωπαϊκές χώρες, μετά τη λήξη του συμβολαίου του.
Επίσης ακυρώθηκαν όσοι κανονισμοί εθνικών ομοσπονδιών χωρών-μελών της Ε.Ε., επέβαλαν περιορισμούς σε τέτοιου είδους μεταγραφές. Η απόφαση αυτή, που έμεινε γνωστή ως «απόφαση Μποσμάν», αρχικά αφορούσε μόνο σε ποδοσφαιριστές υπηκόους των χωρών-μελών της Ε.Ε., τους λεγόμενους κοινοτικούς.

Ο Μποσμάν δεν μπόρεσε να σώσει την καριέρα του: «Για τις ομάδες μετά ήμουν ένας ταραχοποιός. Ήμουνα 31 ετών. Είχα χάσει τα καλύτερα χρόνια της καριέρας μου, και δεν είχα ποτέ μια αποζημίωση για αυτό. Όμως είμαι υπερήφανος για ό,τι έκανα», είχε πει σε συνέντευξή του στην Bild.

«Τα τελευταία χρόνια, μόνο η διεθνής ένωση παικτών FIFPRO παρέμενε πάντα κοντά μου. Από τους παίκτες της νέας γενιάς, όμως, μόνο ο Άντριεν Ραμπιό με βοήθησε», είχε πει στην Gazzetta dello Sport.
Με μια χειρονομία αλληλεγγύης, 10.000 ευρώ, αλλά με υψηλή συμβολική αξία για τον Μπόσμαν, ο οποίος χαριτολογώντας πρόσθεσε:
«Στην πραγματικότητα, η UEFA και η FIFA θα έπρεπε να προβλέπουν ένα ποσοστό, έστω και ελάχιστο, 0,01 τοις εκατό ανά συμβόλαιο, μόνο για μένα»

Να σημειωθεί ότι ο Ζαν Λουί Ντιπόν, ο ένας από τους δύο δικηγόρους της υπόθεση του Βέλγου πρώην ποδοσφαιριστή που οδήγησε στην επανάσταση της μεταγραφικής αγοράς είναι ο δικηγόρος που εκπροσωπεί την A22, δηλαδή την εταιρεία που δημιουργήθηκε για τη διαχείριση της ευρωπαϊκής Super League που μετεξελίχθηκε σε inify League, στην υπόθεση κατά της UEFA ενώπιον του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, πλαισιωμένος από την διεθνή δικηγορική εταιρεία «Clifford Chance».

Η ευρωπαϊκή Super League (ESL) είναι μια υπόθεση «100 φορές πιο σημαντική από αυτή που συνδέεται με τον Μποσμάν», είχε πει σε συνέντευξή του.

• ευρωπαϊκό ποδόσφαιρο
• Νόμος Μποσμάν
• ποδόσφαιρο