WSJ: Ρίχνει «φως» στο παρασκήνιο – Η μυστική συνάντηση που έβαλε τέλος στο shutdown

Μπορεί το μεγαλύτερης διάρκειας κυβερνητικό shutdown στην ιστορία των ΗΠΑ να αποτελεί πλέον παρελθόν, όμως πριν από την τελική συμφωνία προηγήθηκε ένα έντονο πολιτικό παρασκήνιο. Ένα παρασκήνιο που δίχασε τους Δημοκρατικούς, ενίσχυσε τον Αμερικανό πρόεδρο —χωρίς καν να εμπλακεί άμεσα— και εκτυλίχθηκε πίσω από κλειστές πόρτες, λίγες ημέρες πριν το Halloween.

Σύμφωνα με τη Wall Street Journal, όλα ξεκίνησαν στο γραφείο του ηγέτη της Ρεπουμπλικανικής πλειοψηφίας στη Γερουσία, Τζον Θιουν. Εκεί συναντήθηκε μια μικρή ομάδα «ανταρτών» Δημοκρατικών, μαζί με έναν ανεξάρτητο γερουσιαστή, αναζητώντας διέξοδο από το παρατεταμένο κλείσιμο της ομοσπονδιακής κυβέρνησης. «Ήταν μια ομάδα ανθρώπων που προσπαθούσε να λύσει ένα πρόβλημα», ανέφερε ο ανεξάρτητος γερουσιαστής από το Μέιν, Άνγκους Κινγκ, ο οποίος πρωταγωνίστησε στον συντονισμό των συζητήσεων. Στη συνάντηση συμμετείχαν επίσης οι Δημοκρατικοί Jeanne Shaheen και Maggie Hassan από το Νιου Χάμσαϊρ, όλοι πρώην κυβερνήτες. Από την πλευρά των Ρεπουμπλικανών, εκτός από τον Θιουν παρών ήταν και ο γερουσιαστής Τζον Χόουβεν της Βόρειας Ντακότα.

Πίεση και εσωτερικές τριβές στους Δημοκρατικούς

Η ομάδα των κεντρώων ενημέρωσε για τις συνομιλίες τον ηγέτη της Δημοκρατικής μειοψηφίας, Τσακ Σούμερ, ο οποίος όμως επέλεξε να μην συμμετάσχει άμεσα. Σύμφωνα με πηγές που γνωρίζουν τις συζητήσεις, ο Σούμερ επιθυμούσε να παραταθεί το shutdown, θεωρώντας ότι ο Ντόναλντ Τραμπ θα αναγκαζόταν τελικά να καθίσει στο τραπέζι και να παραχωρήσει περισσότερα —ιδίως ως προς τις επιδοτήσεις του Obamacare που οι Δημοκρατικοί είχαν θέσει ως κορυφαία προτεραιότητα.

Ωστόσο, οι κεντρώοι Δημοκρατικοί κατέληξαν σε συμφωνία με τους Ρεπουμπλικανούς που έβαζε τέλος στην αντιπαράθεση, αλλά παράλληλα πυροδότησε έντονες αντιδράσεις στο εσωτερικό του κόμματος. Για πολλούς Δημοκρατικούς, η εξέλιξη αυτή αποτελούσε πλήγμα στην τακτική του Σούμερ να διατηρήσει ενιαίο μέτωπο μέχρι να πιεστεί ο Τραμπ. Καθ’ όλη τη διάρκεια του shutdown, ο Σούμερ είχε περιθωριοποιηθεί πολιτικά, επιτρέποντας σε ένα μικρό κομμάτι της κοινοβουλευτικής του ομάδας να συνομιλεί απευθείας με τους Ρεπουμπλικάνους. Η συμφωνία που κλείστηκε χρηματοδοτούσε την κυβέρνηση μέχρι τις 30 Ιανουαρίου και διασφάλιζε παράταση ενός έτους σε προγράμματα όπως η επισιτιστική βοήθεια. Παρόλα αυτά, πολλοί προοδευτικοί Δημοκρατικοί κατηγόρησαν ότι δεν απέσπασαν σχεδόν κανένα αντάλλαγμα —με αρκετά πυρά να στρέφονται και πάλι στον Σούμερ, παρότι ο ίδιος δεν ψήφισε τη συμφωνία.

Κεντρικό σημείο τριβής ήταν η απουσία διαβεβαίωσης ότι οι επιδοτήσεις υγείας του Obamacare, που έληγαν, θα παρατείνονταν. Στις διαπραγματεύσεις με τον Θιουν, οι κεντρώοι Δημοκρατικοί δέχθηκαν να μην απαιτήσουν ρητή εγγύηση· ο Θιουν τους υποσχέθηκε ότι μέχρι τα μέσα Δεκεμβρίου θα έφερνε το ζήτημα σε ψηφοφορία, χωρίς δέσμευση για το αποτέλεσμα.

Συνεχής ενημέρωση και καθυστερήσεις

Η κεντρώα ομάδα διαβεβαίωνε τον Σούμερ ότι τον κρατά ενήμερο. Εκείνος δήλωνε ανοικτός στη συμφωνία, αλλά θεωρούσε ότι δεν ήταν αρκετά ισχυρή και ζητούσε αλλαγές. Παράλληλα, τους πίεζε να καθυστερήσουν οποιαδήποτε δέσμευση έως την 1η Νοεμβρίου, έναρξη της ανοιχτής εγγραφής στο Obamacare, και αργότερα έως τις ενδιάμεσες εκλογές της 4ης Νοεμβρίου. Οι Ρεπουμπλικάνοι, εκνευρισμένοι, κατηγορούσαν τον Σούμερ ότι συγκρατεί τους συνομιλητές του. Την ημέρα των εκλογών, η Σαχίν παρουσίασε το σχέδιο στους Δημοκρατικούς γερουσιαστές, με πάνω από δώδεκα να εκδηλώνουν ενδιαφέρον αλλά χωρίς να είναι έτοιμοι να ψηφίσουν υπέρ. Ωστόσο, τα εκλογικά αποτελέσματα —συντριπτικά υπέρ των Δημοκρατικών— ενίσχυσαν προσωρινά τη συνοχή της κοινοβουλευτικής ομάδας. Παρά ταύτα, το shutdown προκαλούσε αυξανόμενη αναστάτωση, ειδικά στα αεροδρόμια. Μέχρι την Κυριακή, οκτώ Δημοκρατικοί δεν ήταν πλέον διατεθειμένοι να περιμένουν.

Η τελική φάση

Σύμμαχοι του Σούμερ υποστηρίζουν ότι έκανε ό,τι μπορούσε και σημειώνουν ότι κανείς δεν περίμενε οι Δημοκρατικοί να κρατήσουν όσο κράτησαν. Ωστόσο, σύμφωνα με τον Κινγκ, είχε γίνει ξεκάθαρο ότι ο Τραμπ δεν επρόκειτο να εμπλακεί. Ο Λευκός Οίκος απέρριπτε προτάσεις για επιμέρους ψηφοφορίες, αγνοούσε αιτήματα συναντήσεων και αρνιόταν οποιαδήποτε συζήτηση για την υγειονομική περίθαλψη πριν ανοίξει ξανά η κυβέρνηση.

Την Παρασκευή, ο Σούμερ έκανε την τελική του πρόταση: να ανοίξει ξανά η κυβέρνηση με αντάλλαγμα την ετήσια παράταση των επιδοτήσεων υγείας. Οι Ρεπουμπλικάνοι την απέρριψαν. Στο μεταξύ, η συμφωνία των κεντρώων ενισχυόταν. Την Κυριακή, ο Σούμερ δήλωσε ότι δεν μπορούσε να υποστηρίξει μια συμφωνία «που αποτυγχάνει να αντιμετωπίσει την κρίση της υγειονομικής περίθαλψης». Με περιορισμένη Δημοκρατική υποστήριξη, οι Ρεπουμπλικάνοι χρειάζονταν κρίσιμες ψήφους από διαφωνούντες όπως ο Τιμ Κέιν. Με τον Κέιν τελικά να συντάσσεται υπέρ, η Γερουσία πέρασε τη διαδικαστική ψηφοφορία με 60-40 —χωρίς καμία ψήφο από τον ηγέτη της Δημοκρατικής μειοψηφίας. Έτσι, ο Σούμερ, ο οποίος τον Μάρτιο είχε δεχθεί κριτική επειδή ψήφισε με τους Ρεπουμπλικάνους για να αποτραπεί κλείσιμο, βρέθηκε ξανά στο στόχαστρο — αυτή τη φορά επειδή δεν κατάφερε να το αποτρέψει.

• shutdown
• ΗΠΑ
• Ντόναλντ Τραμπ