Ο καύσωνας και η Κλιματική Αλλαγή: Τι είναι ο Εμποδισμός τύπου Ωμέγα που «ψήνει» τη δυτική Ευρώπη

Ένα σπάνιο και εξαιρετικά βίαιο μετεωρολογικό φαινόμενο, γνωστό στην επιστημονική κοινότητα ως «Εμποδισμός Τύπου Ωμέγα» (Omega Block), αποτελεί την κύρια γενεσιουργό αιτία για το φονικό κύμα καύσωνα που σαρώνει τη δυτική Ευρώπη, έχοντας ήδη κοστίσει τη ζωή σε περισσότερους από 40 ανθρώπους στη Γαλλία. Το φαινόμενο έλαβε τη συγκεκριμένη ονομασία λόγω του χαρακτηριστικού σχήματος που εμφανίζει ο ατμοσφαιρικός χάρτης, ο οποίος προσομοιάζει γεωμετρικά με το κεφαλαίο ελληνικό γράμμα Ω.

Στο μοντέλο αυτό, μια τεράστια «φούσκα» θερμού και ξηρού αέρα, που συνδέεται με ένα ισχυρό πεδίο υψηλών πιέσεων (αντικυκλώνας), εγκλωβίζεται ανάμεσα σε δύο αντίρροπα συστήματα χαμηλής πίεσης (κυκλώνες).

Υπό φυσιολογικές συνθήκες, ο αεροχείμαρρος λειτουργεί ως ένας ατμοσφαιρικός ιμάντας που ωθεί τα καιρικά συστήματα σταθερά από τα δυτικά προς τα ανατολικά.

Κατά τον σχηματισμό του «Ωμέγα» όμως, αυτή η ροή διακόπτεται βίαια, με αποτέλεσμα ο θερμός, στάσιμος αέρας να παγιδεύεται πάνω από μια συγκεκριμένη γεωγραφική περιοχή για διάστημα από 3 έως 10 ημέρες, ή σε ακραίες περιπτώσεις ακόμα και για εβδομάδες.

Το υψηλό βαρομετρικό στο κεντρικό τμήμα του συστήματος αποτρέπει πλήρως τον σχηματισμό νεφώσεων.

Ο καθαρός ουρανός επιτρέπει στην ηλιακή ακτινοβολία να θερμαίνει αδιάλειπτα το έδαφος, οδηγώντας σε συνθήκες που κυριολεκτικά «ψήνουν» τη Γαλλία και την Ισπανία, όπου ο υδράργυρος ξεπέρασε με ευκολία τους 40°C.

Αντίθετα, στις δύο πλαϊνές πλευρές του συστήματος ο καιρός παραμένει ψυχρός και βροχερός, με τη Μεγάλη Βρετανία να βρίσκεται στο μεταίχμιο των δύο καταστάσεων, παρουσιάζοντας έντονη ζέστη στα νότια και ανατολικά και υγρό ψύχος στα βιομηχανικά κέντρα του βορρά.

Ο ρόλος της ανθρωπογενούς κλιματικής αλλαγής

Αν και οι επιστήμονες δεν έχουν καταλήξει σε ομόφωνο συμπέρασμα για το αν η κλιματική κρίση αυξάνει τη συχνότητα εμφάνισης των ατμοσφαιρικών εμποδισμών, υπάρχει απόλυτη σύγκλιση στο ότι η ανθρώπινη δραστηριότητα εντείνει τις συνέπειές τους.

Οι συνεχείς εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου από την καύση ορυκτών καυσίμων έχουν αυξήσει τη μέση θερμοκρασία του πλανήτη κατά περίπου 1,3°C σε σχέση με την προβιομηχανική εποχή.

Στην Ευρώπη, οι καύσωνες είναι πλέον κατά 2°C έως 4°C θερμότεροι απ’ ό,τι θα ήταν χωρίς την ανθρωπογενή υπερθέρμανση του πλανήτη.

Η Κλερ Μπαρνς, διακεκριμένη ερευνήτρια του Imperial College στο Λονδίνο σε θέματα κλιματικών κρίσεων, εξηγεί ότι οι καύσωνες ξεκινούν πλέον από μια πολύ θερμότερη βάση αναφοράς.

Κατά συνέπεια, όταν η ατμοσφαιρική κυκλοφορία ευνοεί τη δημιουργία ενός «Εμποδισμού Τύπου Ωμέγα», η εγκλωβισμένη μάζα αέρα θερμαίνεται σε επίπεδα πρωτοφανή για τα ευρωπαϊκά χρονικά, μετατρέποντας ένα φυσικό μετεωρολογικό φαινόμενο σε μια δυστοπική απειλή για την ανθρώπινη επιβίωση.

Διαβάστε επίσης

«Κλιματικός Αρμαγεδδώνας» στην Ευρώπη: Δολοφονικός καύσωνας και υποδομές σε κατάρρευση (Φωτό & Βίντεο)

 

• Ευρώπη
• Καιρός
• καύσωνας