Ερντογάν χέρι-χέρι με Ρούτε και αγκαζέ με Τραμπ – Η διπλωματία των εικόνων στην Άγκυρα (Βίντεο)

Στη διπλωματία, οι εικόνες συχνά προηγούνται των ανακοινώσεων, και στη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα, δύο στιγμιότυπα ήταν αρκετά για να δώσουν τον τόνο. Ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν περπατά «χέρι-χέρι» με τον Γενικό Γραμματέα της Συμμαχίας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, και λίγες ώρες αργότερα να υποδέχεται τον Ντόναλντ Τραμπ στο γαλάζιο χαλί, βαδίζοντας μαζί του αγκαζέ.

Η φωτογραφία του Μαρκ Ρούτε και του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν να εμφανίζονται χέρι-χέρι στην Άγκυρα δεν πέρασε απαρατήρητη. Σε άλλη συγκυρία θα μπορούσε να διαβαστεί ως μια απλή χειρονομία οικειότητας ή φιλοφρόνησης. Όμως εδώ, στην έδρα μιας Συνόδου όπου το ΝΑΤΟ συζητά τη νέα του αμυντική ταυτότητα, την ευρωπαϊκή άμυνα, την Ουκρανία, τα εξοπλιστικά και τις αμυντικές βιομηχανίες, η εικόνα αποκτά μεγαλύτερο βάρος.

Ο Ερντογάν ήθελε να εμφανιστεί όχι ως ένας «δύσκολος σύμμαχος» που απλώς φιλοξενεί τη Σύνοδο, αλλά ως κεντρικός παίκτης της νέας Συμμαχίας. Η Τουρκία προβάλλει τη γεωγραφική της θέση, τον στρατό της, την αμυντική της βιομηχανία και τη δυνατότητά της να συνομιλεί ταυτόχρονα με διαφορετικά κέντρα ισχύος. Το χέρι του Ρούτε, μέσα σε αυτό το πλαίσιο, λειτούργησε σαν εικόνα θεσμικής αναγνώρισης.

Η Ερντογάν ήθελε να δείξει ότι δεν βρίσκεται στο περιθώριο του ΝΑΤΟ, αλλά μέσα στον πυρήνα των αποφάσεων. Ότι η Συμμαχία, στην προσπάθειά της να ενισχύσει την αποτροπή και την παραγωγή αμυντικού υλικού, δεν μπορεί να αγνοήσει την Τουρκία. Και αυτό είναι το μήνυμα που η τουρκική προεδρία επιδιώκει να περάσει προς όλους: Προς τους συμμάχους, προς την Ουάσινγκτον, προς τις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, αλλά και προς το εσωτερικό ακροατήριο.

Το αγκαζέ με τον Τραμπ στο γαλάζιο χαλί

Η δεύτερη εικόνα έρχεται κατά την άφιξη του Ντόναλντ Τραμπ στο αεροδρόμιο της Άγκυρας. Ο Ερντογάν τον υποδέχθηκε θερμά, με χαμόγελα, σύντομη συνομιλία και περπάτημα αγκαζέ στο γαλάζιο χαλί. Το στιγμιότυπο σχολιάστηκε και για τον τρόπο που κινήθηκαν οι δύο ηγέτες, όμως η πολιτική του ανάγνωση είναι πιο σημαντική από την εικόνα της στιγμής.

Ο Ερντογάν εμφανίστηκε ως οικοδεσπότης που δείχνει φροντίδα στον Αμερικανό πρόεδρο, αλλά ταυτόχρονα ως ηγέτης που έχει προσωπικό κανάλι επικοινωνίας με τον άνθρωπο που κρατά στα χέρια του την πιο κρίσιμη σχέση της Συμμαχίας: Τη σχέση των ΗΠΑ με το ΝΑΤΟ. Σε μια περίοδο που ο Τραμπ πιέζει τους Ευρωπαίους για μεγαλύτερες αμυντικές δαπάνες και αντιμετωπίζει τη Συμμαχία με όρους κόστους, ισχύος και συναλλαγής, η Τουρκία επιχειρεί να δείξει ότι μπορεί να μιλήσει τη δική του γλώσσα.

Το αγκαζέ στο γαλάζιο χαλί δεν σημαίνει ότι λύθηκαν τα δύσκολα. Τα F-35, οι S-400, η Συρία, η Ουκρανία, η Ανατολική Μεσόγειος και οι ισορροπίες στη Μέση Ανατολή παραμένουν ανοιχτά ζητήματα. Όμως η εικόνα δείχνει ότι Άγκυρα και Ουάσινγκτον θέλουν να εκπέμψουν μήνυμα επαναπροσέγγισης ή, τουλάχιστον, λειτουργικής συνεννόησης.

• Ντόναλντ Τραμπ
• Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν
• Σύνοδος Κορυφής ΝΑΤΟ
• Του​ρκία